جمعه, 04 خرداد 1397
Blue Red Green
  • اخبار داغ
اخبار کوه نوردی: قهرمانان ماراتن کوهستان - دوشنبه, 21 اسفند 1396 17:39
اخبار کوه نوردی: پیمایش ارتفاعات رشته کوههای پلوار - چهارشنبه, 18 بهمن 1396 17:56
اخبار کوه نوردی: مسابقه ژئوپارک تریل رانینگ قشم - دوشنبه, 16 بهمن 1396 18:36
غارنوردان دیواره نوردی چرا دوچرخه سواری کوهستان

غارنوردان

غارنوردان آماتور کسانی هستند که به این فن بیشتر از جنبه ورزشی نگاه می‌کنند. امروزه تعداد این غارنوردان از غارنوردان حرفه‌ای بیشتر است و اکثر غارهای جدید توسط این افراد…

دیواره نوردی

صعود چند مرحله‌ای با ابزار گذاری به بالای دیواره‌های مرتفع (چندین طول طناب)، که معمولا به زمانی بیش از یک روز نیاز دارد. دیواره نوردی خود دارای انواع متفاوتی از…

چرا دوچرخه سواری کوهستان

 اگر یک کوهنورد یا  حتی دوست دار طبیعت هستید دوچرخه کوهستان رو به دو دلیل به شما توصیه می کنم. اول در دوچرخه سواری کوهستان همچنان از محیط کوهستان ،…

لیست غار های ایران

بی شک این لیست بدون اشکال و کمبود نیست که بیشتر متوجه منابع آن می باشد که در انتهای توضیحات هر غار آمده است،

از شما تقاضا می کنم، با صبر و حوصله موارد را مطالعه کرده و در صورت مشاهده کمبود و اشتباهات مختلف موضوع را اطلاع دهید؛ اگر از غاری خبر دارید که در لیست نمی باشد نیز متشکر می شوم آنرا معرفی نمایید.
این لیست در آینده نزدیک تصحیح و اضافه خواهد شد.
(شما می توانید با استفاده از کلید های Ctrl + F و وارد نمودن عبارت مورد نظر و فشردن کلید ورود: Enter بلافاصله موارد مشابه را یافت نمایید)



عکس از یونس شریعت مداری - غار کتله خور (عکس ابتدایی از ایمان حیدر زاده - غار سم)


غار آب،
شرق قله سفید خانی توضیحات وبلاگ اردوان جودکی

غار آب، استان فارس شهرستان داراب به طرف جاده بندر عباس (گروه کوهنوردی فتح داراب)

غار آب اسک آمل - استان مازندران - سایت کویرها و بیابان های ایران  

غار طبیعی آب باد، در روستای «سرخاء» از توابع شهرستان بندرعباس، 

غار آب بید یا خاصه تراش - استان اصفهان - سایت زنده رود  

غار آبریز طلا کوهی: در خصوص نام این غار به دلیل ریزش آب از بلندی و ایجاد غار، احتمالا آبریز نام گرفته و طلا کوهی نیز به دلیل وجود آثار باستانی در دنباله آن گفته می‌شود. این غار در ارتفاع 381 متری از سطح دریا قرار دارد و دارای 1 دهانه می‌باشد. این غار در 6 کیلومتری مینودشت در سمت جنوب جاده مبارک‌آباد در انتهای روستای جاده چشمه قرار دارد. طول غار 80 متر و عمق آن 20 متر می‌باشد. این غار طبیعی بر اثر جریان آب در زیر آبشاری که هم اکنون از آن اثری نیست به وجود آمده است و هم اکنون در آن آبی وجود ندارد ولی به دلیل وجود سنگ‌های لایه‌ای از جنس آهک، از چند نقطه ریزش کرده و مسیر اصلی آب نیز اکنون پس از 9 متر بسته شده است. در داخل مقدار زیادی از فضولات خفاش دیده می‌شود ولی از این جانوران اثری نیست.  گزارش اکتشاف در وبلاگ علی اصغر اجاقی -  گزارش حادثه در وبلاگ علی اصغر اجاقی   - مشخصات در سایت غارهای ایران

 غار آبشار تنگ موی سادات، کهکیلویه و بویر احمد در دامنه کوه دلی از توابع سر فاریاب

 غار آب ظله، استان ایلام منطقه ماژین، کبیر کوه ( غار و غارنورد، علی جوانشاد ص 131

غار آب کمونه - جهرم - استان فارس - وبلاگ شعر کوهستان
غار آب کنارون بهبهان - استان خوزستان - وبلاگ خوارزمی
غار آب کناری - استان کهکیلویه و بویر احمد - غار آب کُناری: این غار در کوه خیص شهر دهدشت واقع شده است. این غار دارای دو دهانه ورودی بزرگ و چشمه آب گوارایی می‌باشد که مورد استفاده اهالی محل قرار می‌گیرد. این غار در سال 1366 به وسیله هیئت کوهنوردی استان کشف شده است. سایت کویرها و بیابان های ایران

غار آبله، خراسان رضوی 

غار آبی یا ریم قیه، آذربایجان غربی شهرستان ماکو(پرویز حاجی محمدی

غار آتشگاه در شمال غربی کاشمر - سایت کویرها و بیابان های ایران

غار آراد - کرند غرب - وبلاگ پاکوب ساسان کرم خانی
غار آرمادلو،
خراسان شمالی

غار آروا کوهی، گرمی اردبیل

غار آریا،  اردکان فارس - از مسیر قله رنج به سمت شش پیر روبروی چشمه خنکو - در دامنه شمالی کوه گر یا از اردکان به سمت مور به قله کوه گر از طرف گودمیش و 500 متر پایینتر از چاه برفی. از محمد جواد رضایی سایت غارهای ایران
 غار آزاد، همدان، لیست غارهای ایران - کارگروه ملی غارشناسی

 غار آزاد خان در نزدکی محلات - سایت کویرها و بیابان های ایران
 این غار در غرب محلات و در شمال روستای سنجه‌باشی واقع شده است و جزو غارهای باستانی است که در کف آن آب گوارا و فراوانی که در اثر بارندگی از سقف این غار می‌چکد، دیده می شود.
 جاده دلیجان - خمین از جنوب این غار می‌گذرد و در مورد وجه تسمیه این غار گفته می‌شود، در زمان حمله یکی از سرکردگان افغانی به نام آزادخان به پورگان (روستایی که بعدها به محلات تبدیل شد)، عدة زیادی از مردم پورکان به درون این غار پناه ‌برند.
 سپس به فرمان آزادخان، دهانه غار سنگ چین می شود و در نتیجه تمامی کسانی که به غار پناه برده بودند از شدت گرسنگی تلف می‌شوند و استخوان‌های این افراد تا چند سال پیش نیز در این غار باقی بود. منبع: سایت انتخاب

غار آسانگران در شمال غربی کوههای پرو کرمانشاه - سایت کویرها و بیابان های ایران
غار آسیاب خرابه، جلفا، احمد آباد، طبیعی و دست ساز، حدود 150 متر، (علیرضا ورزم) 

غار آسیی در نزدکی انجدان اراک - سایت کویرها و بیابان های ایران
غار آلبالو،
بم

غار آلوچال، علی آباد کتول

 غار آغ بولاغ، بستان آباد - سایت کویرها و بیابان های ایران

غار آغل پرده رستم - خراسان رضوی - سایت غارنوردی در ایران

آغل زری، خراسان رضوی - سایت غارنوردی در ایران
غار آغل سوخته، خراسان رضوی - این غار جز 7 غار منطقه بجستان و دومین غاربخش یونسی می باشدکه جز آثار میراث فرهنگی و گردشگری ثبت گردیده است. وبلاگ گروه کوهنوردی دلشدگان گناباد

غار واقع در زمین زراعی آقا حسین، بیله سوار اردبیل

غار آقا سید عیسی (گوجان) فارسان
این غار مهم ترین غار منطقه به حساب می آید که در بیدگل واقع است و از طریق فارسان قابل دسترسی می باشد . این غار مسیر باریک و درازی داشته و در میان آن دریاچه زیبایی وجود دارد . در نزدیكی این غار چشمه ای از داخل زمین می جوشد . غار آقا سید عیسی نیز مانند پیرغار دارای اهمیت مذهبی بوده و مورد احترام اهالی منطقه است. سایت میراث فرهنگی چهارمحال و بختیاری - اطلاعات غار در سایت کویرها و بیابان های ایران

غار آقا شاه بلبل، اراک، بروجرد - ویکی مپیا
غار آقالی (آقاعلی)، معدن کوهی در شش دره واقع است. از طرف شرق که جلو برویم دره اول را مشاهده می‌کنیم. دره اول دارای چهار غار است. غار اول معروف به غار عبدالرزاقی است که قدیم آنرا بو‌اسحاقی می‌نامیدند. فیروزه این غار از غارهای دیگر ارزش، جلوه و صفای بیش‌تری دارد. غار دوم غار سرخ نام دارد. غار سوم غار شاه و غار چهارم غار آقالی است. همشهری آنلاین 

غار آهکی آقبلاغ (آق بولاغ کوئلی)، آذربایجان شرقی – مابین هشترود و قره چمن – روستای آقبلاغ مهمان – ورودی روستای اقبلاغ – در بالای کوه کچل(کچل داغ)
در 18 کیلومتری شمال شرقی شهرستان هشترود در قسمت جنوبی روستای آقبلاغ از سلسله ارتفاعات منفرد روبروی ارتفاعات بزغوش قرار دارد. این غار در ارتفاع 1960 متر از سطح دریاهای آزاد قرار گرفته است.وبلاگ آقبلاغ 

غار آقجلو (1) مربوط به دوران فرادیرینه‌سنگی است و در شهرستان شیراز، بخش زرقان، بخش زرقان، دهستان رحمت آباد، ۱/۵ کیلومتری شمال غرب روستای اقجلو واقع شده و این اثر در تاریخ ۳۰ بهمن ۱۳۸۶ با شمارهٔ ثبت ۲۰۹۹۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. (دانشنامه فارسی (

غار آقجلو ۲ ) ) مربوط به دوران فرادیرینه‌سنگی است و در شهرستان شیراز، بخش زرقان، دهستان رحمت آباد، ۱/۵ کیلومتری شمال غرب روستای آقجلو واقع شده و این اثر در تاریخ ۳۰ بهمن ۱۳۸۶ با شمارهٔ ثبت ۲۰۸۷۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. (دانشنامه فارسی (

غار آقجلو (3) مربوط به دوران فرادیرینه‌سنگی است و در شهرستان شیراز، بخش زرقان، دهستان رحمت آباد، ۱/۵ کیلومتری شمال غربی روستای آق جلو واقع شده و این اثر در تاریخ ۳۰ بهمن ۱۳۸۶ با شمارهٔ ثبت ۲۰۹۹۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. (دانشنامه فارسی (

غار آق چای، اردبیل، لیست غارهای ایران کارگروه غارشناسی ملی

غار آقداش، ساوه - سایت کویرها و بیابان های ایران
غارهای آق قایا(3غار) در جاده همدان - غار آق قایا: این غار در 8 کیلومتری جنوب آوج در روستای سطان بلاغ و در نزدیکی غار سلطان بلاغ واقع شده است. (وبگاه سراسری گروه صنعتی پاکمن) دودهانه از آن که

در مسیرهای داخلی به هم متصل می شوند و یک غار با 7 متر طول که در کنار آنها شکل گرفته است.

غار آق کهل، مشگین شهر اردبیل 

غار آنگرد، مشگین شهر

غار آوهزا در سنقر کلیایی

 غار آویشوی ماسال - استان گیلان - باستان شناسی گیلان -غارنوردی در ایران

 غار آوزا (آبزا)، کرمانشاه - سایت کویرها و بیابان های ایران - گزارش بررسی و مطالعه نقاشی های غار چشمه سهراب (آوزا)
غار آهکی،
جنوب شرقی شاهرود، مهندس رضوانی، (کوه ها و غارهای ایران احمد معرفت

غار آهکی علویجه، اصفهان -  سایت کویرها و بیابان های ایران

دخمه آیش خشكی جار، مینو دشت گلستان

غار آیون خل، خلخال

غار آیی ماغاروق، مشگین شهر

 غار آی ماغاری، هریس آذربایجان شرقی( نشریه مدیران جام جم، فروردین 1384

غار ابراهیم، نیشابور، (تاریخ طبرستان و رویان و مازندران، نصیرالدین مرعشی)

غار ابرقو، جاده شیراز به آباده (اطلس غارهای ایران، داوود محمدی فر)

غار ابرکوه، یزد

غار ابلهون، استان تهران، فیروز کوه
غار اتاق سفید، یزد (دامنه غربی کوه ارنان به سمت دهستان گاریز)
غار اچ1 اچ2 اچ3،
هرمزگان - سایت غارنوردی در ایران

غار احمد دام داشی، مشگین شهر اردبیل، لیست غارهای ایران- کارگروه ملی غارشناسی

غار اخلمد در نزدکی مشهد در دهی به همین نام - سایت کویرها و بیابان های ایران

غار ارتکند، خراسان رضوی، لیست غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار اَرجَنه )اَرژَنه ( مجموعه‌ای از چند غار نزدیک به هم در جنوب خرم‌آباد لرستان و بر دامنه کوه پاگَر که در آن شواهدی از زندگی انسان در دوره پارینه‌سنگی میانی (حدود ۱۰۰٫۰۰۰ تا ۴۰٫۰۰۰ سال پیش) به دست آمده است فرهنگ نامه ایران .

غار اردل، اردل - سایت کویرها و بیابان های ایران

غار اردلانی، نیشابور، معادن فیروزه
غار ارژنگ نزدیک دماوند

غار ازقول، لالون تهران، (کوه ها و غارهای ایران، احمد معرفت)

غار ازناو ،اردبیل، 5 کیلومتری جنوب شهر خلخال، ازناو (ازنو )

غار ازناوله، ملایر، همدان، دونفر در پی یافتن گنج بر اثر کاهش اکسیژن در غار جان خود را از دست داده اند. (روزنامه اطلاعات - ش24470)
غار ازوار - برزک -کاشان - سایت انجمن غار و غارشناسی ایرانیان -غارنوردی در ایران

غار اژدر، گلستان

غار اژدر کوه - مازندران
غار اژدها نایین اصفهان - سایت کویرها و بیابان های ایران - غارنوردی در ایران
غار اسب طویله - موقعیت: استان گیلان، رودسر، اشكورعلیا و سیارستاق ییلاقی، روستای گیری - سایت گیلان تبلیغ

غار اسبول (3غار) (اسبول بزرگ، هملون) در کوهای لالون در نزدکی میگون
غار اسپهبد خورشید در سواد کوه  -  ویکی پدیا - سایت کویرها و بیابان های ایران

غاراسپهبدان(اسپابودان)، این غار به فاصله 1 کیلومتری غرب روستای اسپهبدان و به فاصله 6/1 کیلومتری روستای شاه شهیدان و در مسافت 6/11 کیلومتری از گلنکش و فاصله 37 کیلومتری از مرکز بخش بره سر و فاصله 62 کیلومتری رودبار واقع شده است.این غار در 49 درجه، 46دقیقه، 2/21ثانیه طول شرقی و 36 درجه، 52دقیقه، 3/52ثانیه عرض شمالی قرار دارد.
این غار در قسمت تحتانی و زیرین در جنوب یک کوه حفره ای قرار گرفته است و برای دسترسی به آن از روستای اسپهبدان باید حدوداً یك کیلومتری پیاده روی نمود. مسیر دسترسی در بعضی نقاط به علت ریزش سنگ های بزرگ و کوچک، سنگلاخی و صعب العبور است و باید شیب تپه را به سمت شمال غرب طی کرد. در اطراف غار و مسیر دسترسی به آن درختان آزاد و بوته های کم ارتفاع خاردار پوشش گیاهی منطقه را تشكیل داده است. این غار دارای یك دهانه بزرگ و دهانه کوچکتری در شرق آن می باشد. فاصله این دو دهانه به حدود 40 متر میرسد. دهانه اصلی غار 70/8 تا 9 متر عرض دارد و ارتفاع دهانه بیرونی به حدود 15 متر یا بیشتر میرسد. دهانه کوچکتر در یك شکاف سنگی قرار دارد و حدوداً 3 متر از زمین های اطراف بلند تر است. دهانه این شکاف 2×2 متر اندازه دارد. طول غار از دهانه تا آخر غار 24 متر و عرض غار در انتهای آن 7/9 متر است. اختلاف سطح قسمت دهانه تا آخر غار 20/6 متر است. در انتهای سمت شرقی غار یك مسیر شکاف مانند دیده می شود.که با دسترسی به ارتفاع 7 تا 8 متری از یك راه تنگ و تاریك به سوی جلو ادامه مییابد. که گویا قبلاً عده ای غار نورد با گذاشتن نخ در طول مسیر راه را مشخص کرده اند.
 این قسمت غار آثار استخوان و سفال پیدا شده است. همچنین در کف غار هم تکه سفالهایی بدست آمده است. کف غار به علت نگهداری گوسفندان مملو از فضولات دامی می باشد و برای مشخص نمودن کف اصلی نیاز به خاکبرداری است ارتفاع داخل غار 3 متر بوده و مسیری هم در قسمت انتهای غربی غار وجود دارد که طی کردن راه آن نیاز به تجهیزات کافی دارد سفال های شکسته چندی در کف غار بدست آمد که بیشتر آنها چرخ ساز اما نمونه های دست ساز هم در میان آنها وجود دارد. این قطعات مربوط به دهانه و کف ظروف مختلف است که همگی آنها با حرارت کافی پخته شده اند. در خمیره سفال ها شاموت ماسه، شن و گاه مواد کانی دیده می شود. سفال های موجود دارای خمیره قرمز، قهوه ای و حتی یك نمونه نخودی است. بعضی قطعات رسوب گرفته و تعدادی دیگر لعاب رقیق گلی دارند. سطح یكی از قطعات زبر و خشن است. تزیین خاصی روی سفال ها دیده نمی شود. این سفال ها مربوط به عصر تاریخی است. در صورت کاوش در کف غار و نقشه های آن قطعاً آثار دوران کهن تر هم بدست خواهد آمد(جهانی،همرنگ 1384). - سایت میراث فرهنگی استان گیلان - گزارش پیمایش و کاوش غار اسپهبدان دکتر مسعود حمیدی
غار استاد در نزدکی شیروان در دهی به همین نام - سایت کویرها و بیابان های ایران

غار استخری، شیروان خراسان، (کتاب تاریخ شیروان)

غار استیجک، اکتشاف اداره تسلیحات ارتش به سرپرستی سرهنگ اسحاقیان، نزدیک مزلقان، (حسین مصور رحمانی مربی کوهنوردی)

غار باستانی اسطل خوار، شهرستان رضوانشهر، بخش مركزی، دهستان خوشابر، جنوب غرب روستای اسطل خوار،غار اسطل خوار در منطقه ییلاق اسطل خوار در بخش مرکزی در کنار ییلاقاتی هم چون شوشیل و گان چمه قرار گرفته است. دهانه غار در سمت شمال در دامنه کوه با شیب تند قرار داشته که لازم به ذکر است دهانه اصلی غار به صورت سوراخی تنگ و باریک بوده که یک انسان بالغ به سختی می توانست در آن وارد شود. ولی بر اثر حفاری سودجویان، دهانه غار فرو ریخته و به صورت یک شکاف بزرگ در روی زمین به چشم می خورد. غار مزبور دارای عمق بسیار بوده که فقط تا فاصله 10 متری آن قابل رویت است. آثار حفاری غیرمجاز در اطراف دهانه به وضوح قابل مشاهده است. در سمت جنوب در فاصله 10 متری یک دیواره سنگی قرار دارد. در سمت شمال نیز به فاصله 100 متری در دامنه کوه و دیواره سنگی، دهانه غار کوچکی دیگر به چشم می خورد کف این غار به صورت گلی که در وسط یک سوراخ بزرگ بوده و بر روی آن سنگی قرار داده اند، می باشد. مسیر ورودی غار به صورت پله پله درست شده است و از سطح زمین 2 متر ارتفاع دارد. ورودی غار در جهت مشرق قرار گرفته است. در محوطه ورودی غار اسطل خوار آثار و بقایای سفالینه های مربوط به دوره تاریخی و اسلامی به دست آمده که اکثراً قابل مقایسه به نمونه های به دست آمده در محوطه های باستانی هم جوار می باشد. آثار استخوان انسان نیز در این غار به دست آمده که قابل ذکر است این استخوان ها به صورت پودر شده در لایه های گودال حفاری غیرمجاز مشخص شده است. پرتال میراث فرهنگی گیلان

غار اسفندیار، خراسان جنوبی، (سید امیر طالبی گل اطلس غارهای ایرن، داوود محمدی فر
غار اسک در جاده آمل در دره هراز نزدیک آب اسک - سایت غارنوردی در ایران
غار اسکان
،کازرون، فارس - غار اسکان در شهرستان کازرون فارس مربوط به دوره پارینه سنگی در فهرست آثار ملی ایران به ثبت رسید.این غار در قسمت شرقی شهرستان کازرون و به فاصله تقریبی هفت کیلومتری از آن واقع شده و روستای اسکان نیز در بخش شمالی این غار و در محدوده سه کیلومتری آن قرار دارد و علت نامگذاری غار مذکور نیز به علت وجود این روستا بوده است.- جام جم آنلاین

غار اسکر، بافت، یزد

غار اسکندر در دامنه کوه سهند - سایت کویرها و بیابان های ایران - گزارش غار در وبلاگ انجمن كوهنوردی كاركنان دانشگاه صنعتی سهند
غار اسکی شهر
اردبیل

 غار اسلامیه(فراشاه) مربوط به دوره اشکانیان است و در شهرستان تفت، بخش مرکزی، دهستان پیش کوه، روستای اسلامیه، ۳۰ کیلومتری شرق اسلامیه واقع شده و این اثر در تاریخ ۲۰ اردیبهشت ۱۳۸۶ با شمارهٔ ثبت ۱۹۰۹۲ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. دانشنامه فارسی

غار اسماعیل خانی، نهاوند همدان، لیست غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار اشتران، همدان، لیست غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار اشکفت، ورامین تهران - لیست غارهای ایران - کارگروه ملی غارشناسی

غار اشکفت آقا جونی(برابر) کهکیلویه و بویر احمد، (غارهای ایران، احمد معرفت
غار اشکف بلند در غرب شیراز - سایت کویرها و بیابان های ایران

غار اشکفت جونقان، چهارمحال و بختیاری، (غارهای ایران، احمد معرفت)

غار اشکفت چشمه تعلو، خانه زنیان، فارس، نادر کرمی اسیت غارهای ایران

غار اشکفت خردان، استان هرمزگان، لیست غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار اشکفت داودی، کهگیلویه - سایت کویرها و بیابان های ایران

غار اشکفت دوفیری، سی سخت، غار دوفیری: این غار در ارتفاعات غربی کوه سمسال در حوالی روستای بن زرد علیا از توابع بخش پاتاوه شهرستان دنا و در منطقه حفاظت شده دنا واقع شده است. این غار که بر روی صخره‌ای مرتفع نسبت به نواحی مجاور واقع شده است در گذشته به عنوان قراولگاه جهت حفاظت سکنه روستا استفاده می‌شده است زیرا با توجه به موقعیت مکانی آن امکان تسخیر آن توسط افراد و اقوام مهاجم میسر نبوده است. ورودی غار دارای دو سوراخ شبیه بینی انسان می‌باشد و به همین دلیل به لهجه لری به غار دوفیری مشهور شده است. سایت کویرها و بیابان های ایران

غار اشکفت روستای هفتهر در عقدا و ندوشن یزد - گزارش در وبلاگ گروه کوهنوردی سالار یزد (کسنویه

غار اشکفت سلیمان (سلمان)، ایذه - سایت کویرها و بیابان های ایران
غار اشکفت سیاه(اشکفت گردو)، کهگیلویه - سایت کویرها و بیابان های ایران - رسول شهبازی سایت غارهای ایران

غار اشکفت شاه، نام غاری است در منطقه پیچاب شهر باشت .ساخت دیوار ۵ الی ۶ متری جلوی دهنه غار با سنگ و ساروج در زمانهای بسیار قدیم و در ارتفاعی دست نیافتنی به طوریکه بجز با امکانات پیشرفته کوهنوردی امروزی هیچ را نفوذی به درون آن وجود ندارد داستانهای مختلفی را ساخته است . چگونگی و چرایی ساخت این دیواره و سازه در آن ارتفاع و در آن زمان برای جملگی مردم و کسانیکه از نزدیک آنجار ار دیده اند جای بسی سئوال و ابهام می باشد.وبلاگ داوود حبیبی
غار اشکفت شواک، هرمزگان، لیست غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار اشکفت شوپری(شب پره)، ممسنی، اکتشاف گروه آرش شیراز

غار اشکفت علی، استان هرمزگان، لیست غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار اشکفت کلاغ وحشی، اشکفتالو، شاهین خردمند سایت غارهای ایران

غار اشکفت گال گال، روستای سرتیپ کهکیلویه و بویر احمد، (غلامعلی باشتی، غارهای ایران، احمد معرفت)

غار اشکفت گبر، استهبان فارس، کوه های رونیز، (آبشارهای ایران، مجید اسکندری)

غار اشکفت گاوی، مرودشت - سایت کویرها و بیابان های ایران
غار اشکف منشاد
شهرستان مهریز یزد - گروه کوهنوردی سالار یزد

غار اشکفت هفتاد، تنگ مهریز
غار اشکفت یزدان
: این غار در 45 كیلومتری عقدا در شهرستان اردکان در نزدیکی روستای هفتهر در کوه بلندی به نام اشکفت واقع است. اشكفت در گویش مردم یزد به معنای شكاف یا غار است. قطر بزرگ غار از سمت دهانه به سمت انتها از 60 متر به 45 متر كاهش می‌یابد. سه چكیده یا استالاگمیت در وسط غار خودنمایی می‌كنند. یكی از آن‌ها حدود 3 متر و 80 سانتی‌متر ارتفاع دارد و دو چكیده دیگر 1 متر و 20 سانتی‌متر ارتفاع و حدود 40 سانتی‌متر قطر دارند. در داخل غار چندین حوض کوچک و بزرگ و آثاری از ساختمان دیده می‌شود که نشان‌دهنده کارکرد سکونتی و عبادتی این غار در گذشته بوده است. این غار برای پیروان كیش زرتشت قابل احترام و مقدس می‌باشد، زیرا در قرن نهم هجری به مدت 30 سال به صورت مخفی محل نگهداری آتش بوده است. خاکسترهای موجود در غار از آتش‌افروزی‌های زرتشتیان در این غار حکایت می‌کند. در حال حاضر علی‌رغم راه ورودی دشوار، هر ساله تعدادی از زرتشتیان هند به این محل آمده و شبی را در این غار به سر می‌برند. در بخشی از مسیر دسترسی به غار امکان تردد با اتومبیل وجود ندارد و باید به صورت پیاده به مدت 2 ساعت پیاده‌روی نمود و از روی صخره‌های سنگی صعب‌العبوری که شیب نسبتاً تندی دارد، گذر کرد. سایت پاکمن
غار اشکوتان،
آذربایجان غربی مهاباد، روستای نیلان

غار اشگفت سیاه، شهر کردسعید محمدی سایت غارهای ایران
غار اصحاب کهف در کوه هفت تنان بختیاری (غارهای ایرن، احمد معرفت)

غار اصحاب کهف(دقیانوس)، کازرون فارس، (شهر سبز، کازرون، محمد جواد بهروزی، ص 284)

غار اصله، همدان - سایت کویرها و بیابان های ایران  

غار افراسیاب، اقلید، فارس، (غارهای ایران، احمد معرفت)

غار افغان، ورامین، تهران، لیست غارهای ایران - کارگروه ملی غارشناسی

غار افغان در مبارکه گرمسار - سایت کویرها و بیابان های ایران
غار افوس، میاندشت اصفهان، تبیان
غار اعلا، واقع در کوه اعلا، درفاصله
۲۹ کیلومتری شمال غربی شهر ابرکوه قرار دارد. این غار در سینه کش کوه واقع شده و چون شیب کوه تقریباً به صورت عمودی است، دسترسی به آن به آسانی میسر نمی‌باشد. پایگاه اطلاع رسانی سرو ابر کوه

غار الله پریان، گلستان، لیست غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار الله قلی (دریا قلی براین)، مینودشت گلستان - لیست غارهای ایران کارگروه غارشناسی ایران

غار الوم، جاده هراز، لار، (روزنامه اطلاعات ش 22889)

غار الهوچین، استان البرز، طالقان، روستای کش
غار الیاس تنگه، استان مازندران، لاریجان، روستای شاهاندشت (جاده هراز، 70 کیلومتری آمل)،عکسهای مجتبی شیرزاد سایت غارهای ایران
غار اما چشمه، مینودشت، گلستان - لیست غارهای ایران - کارگروه غار شناسی ایران

غار امام کوهیل، اردبیل

غار امجک(بالامبو) - استان مرکزی غارنوردی در ایران - غارهای ایران - گزارش برنامه
غار امروله، کرمانشاه،گزارش اکتشاف و پیمایش مهرداد موید
غار انار
اردبیل

غار انار : مَرِ انار یا غار انار در تنگ میان دارابگ، در جهت خورَتاب واقع است. کف غار پوشیده از قشر ضخیمی از فضولات دام است. این غار از مَرِ دُزان بزرگ‌تر و وسیع‌تر است. مَرِ انار از اوایل بهار تا اواسط پاییز، آغل گله‌های روستای سنقرآباد و آبادی‌های نزدیک است. گروه صنعتی پاکمن

غار انبانكوه، شرق جاده دامغان ـ آستانه در بدنه انبانكوه

غار انبهون در زرین دشت، جاده ی فیروز کوه - سایت کویرها و بیابان های ایران
غار های انجدان در شرق اراک در دهی به همین نام
 

غار های انجیل اسکول(7غار)، استان مازندران، تنکابن، سه هزار، روستای داس دره

غار انفجاری(کله جوب)، ایوان، ایلام، روستای کله جو (کله جوب) در شمال شهر ایوان، غرب کوهستان بانکول - سایت کویرها و بیابان های ایران - وبلاگ جمشید واحدی
غار انگره مینو، نام انگره مینو از نام روستای انگره که غار در نزدیکی آن واقع شده است می آید
.
غار انگره مینو در استان فارس در جنوب غربی ایران قرار دارد. بهترین راه برای رسیدن به آنجا حرکت از شیراز به سمت سپیدان است .در ۵ کیلومتری سپیدان بایستی جاده شش پیر و برشته را انتخاب کرده به سمت روستای دلخون بروید. در دوراهی دلخون، راه سمت چپ را انتخاب کرده به سمت بهشت مکان حرکت کنید.بعد از ده کیلومتربه روستای انگره می رسید.بر خلاف جریان رودخانه حرکت کرده یک کیلومتر به سمت شرق راهپیماییکنید. در جهت شمال درختی بین سنگ ها قرار دارد که در مقابل ورودی غار است. دهانهٔ غار به سمت غرب قرار دارد و حدود یک دردو متر است. سایت غارنوردی در ایران
غار انگشت گبر، غار چاهی، سروستان فارس، (غارهای ایران، احمد معرفت)

غار انوشیروان، استان خراسان شمالی، جنوب غربی اسفراین، روستای چهل حصار

غار انوشیروان، ایلام، تنگ ماژین (توابع دره شهر)

غار اوچ دلیک، ماکو آذبایجان غربی

غار اودرج، روستای اودرج کرمان، غار فنی، (کوههای استان کرمان، رسول زندی،)

غار اوریه، غار اوریه: واقع در روستای اوریه در 8 کیلومتری جنوب شرقی قروه - سایت کویرها و بیابان های ایران

غار اوفرو بهشهر مازندران -  نقشه غار در سایت انجمن غار و غارشناسی ایرانیان -  گزارش غار در سایت انجمن غار و غارشناسی ایرانیان

غار اوکنادون، کوهستان خاییز بهبهان، هیئت کوهنوردی بندر امام خمینی (ره
غار اوله تاو در ارتفاعات سیوان در ایلام - سایت کویرها و بیابان های ایران

غار ایوان در کوهای شهر ری - گزارش وبلاگ امیر شاه بداغی

غار ایوب، کرد کوی، گلستان - لیست غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار ایوب، کوه ایوب که غار ایوب در آن قرار دارد در جنوب شرقی شهر دِهَج در 50 کیلومتری جاده انار به شهر بابک واقع شده است و حدود 3200 متر ارتفاع دارد. در پایین کوه که نقطه آغاز صعود به غار است، سنگ بسیار بزرگی وجود دارد که به سنگ باراندازی معروف است زیرا زائرین فقط تا کنار این سنگ می‌توانند بیایند و بقیه راه را مجبورند پیاده طی کنند تا به مقصود خود برسند که در حدود یک ساعت زمان می‌برد. بنابراین بار و بنه خود را اینجا قرار می‌دهند و افرادی که نمی‌توانند صعود کنند در کنار این مکان اتراق می‌کنند. غار ایوب بزرگ‌ترین غار آذرین ایران محسوب می‌شود و اصلی‌ترین مشخصه آن دهانه بسیار بزرگ غار در نیمه‌های کوه در ارتفاعی بالا است. دهانه این غار 50 متر طول و 40 متر ارتفاع دارد. در گوشه‌ای از دیواره شرقی جریان باریک آبی از سقف دیده می‌شود و در پای این دیواره حوضچه‌ای کوچک ایجاد نموده است. کمی بالاتر در جهت حوضچه جایگاهی هموار و صاف قرار دارد که در مرکز آن چاله کوچک هاونگ مانندی وجود دارد که به «هاونگ یا حوص آرزو» معروف است و اعتقاد بر این است که افرادی که حاجتی دارند نیت نمایند و قطعه‌ای سنگ را داخل آن پرتاب نمایند اگر سنگ بعد از برخورد مستقیم به بالا و خارج از هاونگ پرتاب شد، آرزوی شخص برآورده می‌شود. در سمت جنوب غربی غار در داخل دیواره نازکی از صخره، سوراخی دایره مانند با قطر کم وجود دارد که به «سوراخ حلال و حرام» مشهور است و بازدیدکنندگان سعی می‌کنند با سر و به صورت خوابیده از آن عبور کنند. در میان حوضچه و سوراخ حلال و حرام، جایگاه‌هایی برای نشستن و استراحت زائرین وجود دارد که به منزلگاه معروف است. این مکان‌ها محل استراحت، به جا آوردن نماز و خوردن غذا است که البته در زمان‌های نه چندان دور بیشتر برای اتراق شبانه استفاده می‌شده ولی امروزه این کارکرد رو به تضعیف است و امروزه بیشتر برای استراحت کوتاه مدت و عبادت استفاده می‌شود. گروه صنعتی پاکمن - سایت کویرها و بیابان های ایران
غار اینگیجه (کونه کوتر) در هفت کیلومتری شرق بوکان واقع شده است و مانند دیگر غارهای اطراف شهرستان بوکان غاری افقی می باشد که دهنه عریض آن نشان گر غاری عظیم است که با نفوذ باران های اسیدی به درون لایه های میانی" این دهانه در اعماق تاریکی به روی زمین بازشده است. حوضچه های آب فصلی واستلاگمیتهایی که به شکل گل کلم و قارچی در این غار تشکیل شده است جذابیت خاصی رابه این مجموعه داده است.مسعود رمضان زاده سایت غارهای ایران
غار اینهون، استان تهران، جاده فیروزکوه، نزدیک زرین دشت

غار بابا جابر،  دلیجان - سایت کویرها و بیابان های ایران

غار بابا حسن، کوه بابا حسن، شهرستان تقده،گزارش وفا سراجی
غار بابا گرگر، ساوه - سایت کویرها و بیابان های ایران

غار بابک لو، شمال رودبار تفرش، غار در ارتفاع 1800 متری تشکیل شده و دو دهانه دارد (پیک شورای شهر، ش11، 1384، ابوالقاسم تمجیدی)

غار بابو، نام یکی از اهالی و ریش سفیدان منطقه نام نیک می باشد که به دلیل نقش بسزای نوه ایشان در یافتن مکان این غار، تصمیم گرفته شد نام این غار بابو گذاشته شود .
غار بابو در استان سمنان درشمال ایران قرار دارد. بهترین راه رسیدن به آن از طریق گرگانه است به سمت روستای نمک نیک. غار بر دامنهٔ کوه خواجه قنبر نزدیک روستا واقع شده است. غار سم وچند غار دیگر هم در این کوه قرار دارند. سایت غارنوردی در ایران

غار بادامستان، اسلامیه یزد -  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غارهای تاریخی بادامستان (Gahr –e- Badamestan)(10 غار )

به گزارش خبرنگار مهر، غارهای دست کن بادامستان در مجاورت روستای بزرگ وشته قرار دارند. از کرج تا روستای وشته 105 کیلومتر است و غارها در کنار امامزاده یوسف این روستا قرار گرفته اند .این غارها که به نظر می رسد در گذشته های دور مسکن و ماوای مردمان غارنشین بوده، توسط دست در دیوارهایی با خاک رس کنده شده اند و بسیار تو در تو هستند .به نظر می رسد این غارها محل سکونت افرادی بوده که به مناسبت های گوناگون آیینی یا فرار از دست دشمنان به این نقاط پناه آورده اند و مسیرهای ورودی این غارها کمی صعب العبور است چرا که به میزان 10 تا 20 متر بالاتر از کف دشت قرار دارند .  دهانه تعدادی از این غارها رو به غرب و مشرف به دره طالقان است، تپه ای که این غارها در آن کنده شده اند دارای یالی بسیار طولانی است که حد فاصل دره وشته و دره رودخانه گوران و گلیرد واقع است و از کوهستان گزآنایورد تا این نقطه کشیده شده است.

غار باد معصوم (اسلامیه، فراشاه) یزد - در منطقه عقدا بین اردکان و نائین در نزدیکی محلی به نام زرجو- اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار باری یکی، غرب شهرستان خرم آباد، کوه یافته، (فصلنامه کوه، ش 43، گروه پویا) 

غاربازگر (بازیگر)، استان کردستان، شهرستان سردشت (سلام اسماعیل سرخ)

غار باش قشلاق : این غار بالاتر از روستای باش قشلاق که از توابع بخش کرفتو شهرستان دیواندره می‌باشد، واقع شده است. دهانه ورودی غار تنگ است و پس از ورود دالان بزرگی دیده می‌شود که داخل آن نوعی گاز خفه‌کننده وجود دارد. سایت گروه صنعتی پاکمن
غار باغچه در قوچان به سمت دره گز در دهی بنام آسیاب - سایت کویرها و بیابان های ایران

غار باغ مراد، استان مرکزی، کمیجان، وفس

غار بالاخانلالی كهل، مشکین شهر اردبیل - اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران
غار بالا دام دام (دام دام کوچک)،
استان مرکزی، تفرش، فرمهین، روستای تلخاب فراهان (31 کیلومتری شمال فرمهین)

غار بالای آبشار، دزفول منطقه ی سردشت

غار بام بامه، رامسر - سایت کویرها و بیابان های ایران

غار های بان میستی، تیس  - نام انگلیسیBanmisti Cave 
در دامنة کوه «شهبازبند»، در روستای «تیس» از توابع بندر چابهار یک غار طبیعی و دو غار مصنوعی در کنار هم واقع شده‌اند. مجموعة این غارها، در زبان محلی به نام «بان مسیتی» نامیده می‌شوند .
غار اول طبیعی و به صورت نیم دایره است که با تراشیدن دیوارة کوه، داخل غار و دهانة آن توسعه پیدا کرده است. درون غار مقبرة کوچکی با دیوارهای گچی و سفیدرنگ وجود دارد که گنبدی کوچک بر فراز آن احداث شده است .
در ورودی مقبره رو به درة تیس و به موازات دهانة ورودی غار واقع شده است. بر روی دیواره‌های مقبره با جوهر قرمز و بنفش خطوط و علاماتی نقش گردیده که به خط گجراتی و هندی شبیه است. یک غار مصنوعی در سمت راست غار طبیعی به فاصلة 8 قدم قرار دارد که آثار تراش به خوبی در آن آشکار است. دهانة مخروبة آن، 80 سانتی‌متر ارتفاع دارد و سقف آن کوتاه است. به فاصلة 50 متر در سمت چپ غار اصلی، غار سوم قرار دارد که طول دهانة قوسی آن حدود 20 متر است .
 
ظاهراً این غارها بخش‌هایی از تأسیسات ساختمان بوده‌اند و به منزلة حجره‌ها و توقفگاه‌های معبد یا پرستشگاه به شما می‌رفته‌اند. از سطح زمین تا دهانة غار، پله‌کانی وجود داشته که آثار آن باقی مانده است. کویرها و بیابان های ایران و اطلاعات بیشتر در سایت کویرها و بیابان های ایران
غار باووک،
استان اصفهان، فریدونشهر

غار بایجان، جاده هراز، اسک، گزنک، (غار و غارنورد علی جوانشاد

غار بتخانه، کوهدشت - سایت کویرها و بیابان های ایران گزارش تصویری از پایگاه خبری تحلیلی لکنا

غار بتو: این غار در نزدیکی روستای چرمه در 12 کیلومتری مرکز شهر سرایان واقع است. در نزدیکی این غار زیارتگاه پیراباذر از اماکن تفریحی و زیارتی شهرستان سرایان قرار دارد. برای پیمایش این غار تجهیزات پیشرفته غارنوردی مورد نیاز می‌باشد. قندیل‌های زیبای آهکی به اشکال مختلف، حوضچه‌های آب معدنی، بلورهای زیبای کوارتز و کلسیت از شگفتی‌های داخل غار می‌باشند. پس از دهانه غار یک محوطه 50 متری قرار دارد که در انتهای آن چاهی به عمق حدوداً 25 متر به خوبی قابل رؤیت است. این غار دارای دو دهانه می‌باشد. دهانه ورودی «اژدها» نامیده می‌شود و دهانه خروجی که بسیار مخوف و عظیم است، «بتو» نام دارد. سایت گروه صنعتی پاکمن

غار بتون، نویسنده: شراره غازی، مکان: ایران - استان خراسان جنوبی- شهر سرایان- روستای چرمه. غار در ۷ کیلومتری روستا و نزدیک به زیارتگاهی به نام پیر اباذر قرار دارد. سایت غارنوردی در ایران
غار برار،
مازندران، مرزن آباد، روستای برار(فصلنامه کوه ش 15)

غار بربر، مشگین شهر اردبیل، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار برد سفید، کوهدشت - سایت کویرها و بیابان های ایران

غار بَرَدوست: غاری در کردستان که در آن شواهدی از زندگی انسان در دوره پارینه‌سنگی بالایی (حدود ۴۰٫۰۰۰ تا ۱۵٫۰۰۰ سال پیش) به دست آمده است. عنوان «بَرَدوستی» که نام دیگر دوره پارینه‌سنگی بالایی است از نام همین غار گرفته شده است فرهنگ نامه ایران .

غار برد سفید، استان لرستان، دو كیلومتری شمال همیان كوهدشت 

غار برده بور، آذربایجان غربی، مهاباد، روستای دهبکر

غار برده گوران، آذربایجان غربی، مهاباد، کانی شیخان
غار برج در طالاقان، (محمدی فر، اطلس کوه ها و غارهای ایران، غار برج، ص 244) طالقان، غار در شمال روستای برج واقع شده و در گذشته از آن به عنوان پناهگاه استفاده می شده است. طول آن حدود 25 متر است. (فریبزر صادقیان)

غار برج کوه، خراسان جنوبی، بیرجند، حومه روستای در روح، اکتشاف آزادگان مشهد 1374، غارهای ایران، حامد معرفت)

غار برد داوود، خوزستان، دزفول، (محمد رضا محمد پور، گروه کوهنوردی سالن -دزفول

غار برد مرد آزما، خوزستان، دزفول، (محمد رضا محمد پور، گروه سالن دزفول)

غار برسلان (پناهگاه زیر زمینی) استان خراسان رضوی، 40 کیلومتری جنوب شرق قوچان، روستای برسلان

غار برفک(غار یخ)، نزدیک قله درفک، (فصلنامه کوه ش 30)

غار برقه چال، روستای ولی خانی کرمانشاه، (دنیای ورزش، 935، 23/10/68)

غار بره زرد، ایلام -همشهری آنلاین
غار بریه،
ساوه - گزارش وبلاگ حسین بوئینی - گزارش گروه بقا در طبیعت
غار بزاکوه، جنت رودبار، بزاکوه، (افراسیاب نصودی)

غار بزج، طالقان - سایت کویرها و بیابان های ایران
(کوه ها و غارهای ایران، احمد معرفت، ص 506) غار بزج: در تیر ماه 1338 به عمق 25 متر، در طالقان، نزدیک آبشار شل بن مورد شناسایی چنگیز شیخلی قرار گرفت و شناسنامه اش تنظیم گردید، غار از سنگ، گچ و خشت خام بنا شده و دارای طبقات متعدد تحتانی و فوقانی بوده و معرف قدرت و همت سازندگان آن می باشد.

طالقان، شمال روستای بزج 10 كیلومتری شمال شرق شهرك،

این غار در نزدیکی روستای بزج قرار دارد و در گذشته این غار به صورت پناهگاه استفاده می شده؛ طول غار 25 متر است. آثاری از کارهای دستی و محل دروازه و دیدبانی و همچنین نشیمنگاه در آن مشاهده می شود.

منبع: سایت باریکان: http://barikan.org/ancient.aspx

نظر یکی از اهالی (رضا): با سلام ما اهل روستای بزج هستیم، اما از هر کدام از اهالی قدیمی آنجا می پرسیم نمی دانند این غار کجاست؟ البته یک قلعه نزدیکی های روستا هست که شاید به غار ارتباط داشته باشد. (منبع کامنتهای سایت غارهای ایران)  

غار بزرگ خلوت آرام، مینو دشت گلستان ( فهرست غارهای ایران، کارگروه ملی غارشناسی
غار بزلی در نزدکی قلعه دژ - سایت کویرها و بیابان های ایران
غار بزمرده (غار میانکوه، میانگور)، قاین - سایت کویرها و بیابان های ایران
غار بزمیران در چناران مشهد - سایت کویرها و بیابان های ایران

غار بزنگان، سرخس - سایت کویرها و بیابان های ایران

غار بزی یک، فرخشهر، چهارمحال و بختیاری، (فهرست اسامی غارهای ایران، کارگروه غارشناسی ایران)

غار بشم، استان سمنان در كوه بشم در سمت شرق انبانكوه

غار بگلیجه (بیگلیجه، بهلیجه)، همدان - سایت کویرها و بیابان های ایران

غار بل، آباده قله بل (اطلس غارهای ایرن، داوود محمدی فر)

غار بل، جبه غربی کوه شاهو، (فصلنامه کوه ش 33)

غار بل باربک، کرمانشاه، (ع-معروفی، فصلنامه کوه ش 36)

غار بلع زار، شیراز بخش ارژن (محمد کریمی سایت غارهای ایران

غار بلور، خراسان رضوی - سایت غارنوردی در ایران - گزارش برنامه باشگاه کاویان مشهد

غارهای ماقبل تاریخ روستای بلوس، مشکین شهر - سایت عکاسی در مشکین شهر
غار بنایی در یزد

غار بند بشکر، جیرفت کرمان، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار بند بی بی، خراسان - بجستان روستای مرندیز، اکتشاف گروه آزادگان مشهد 1374، (کوه ها و غارهای ایران، احمد معرفت

غارهای بند کنار(10غار)، اسک، جاده هراز، (غارو غارنورد علی جوانشاد)

غار بند مهار، استان سمنان، شهرستان شاهرود، جاده میامی به جاجرم

غار بند هولیون (اشگفت) لرستان اشتران کوه، (خ-فولادوند، روزنامه اطلاعات ش 23439)

غار بنوو، لار - سایت کویرها و بیابان های ایران - عکسهایی از غار بنوو یا بن وو - علمدار شفیعی سایت غارهای ایران

غار بو، علی آباد کتول گلستان - اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار بورنیک کوچک در روستای مهاباد - فیروز کوه تهران
غار بورنیک بزرگ در روستای مهاباد - فیروز کوه تهران - سایت کویرها و بیابان های ایران -غارنوردی در ایران

غار بوزخانه (یخ خانه، یخکون)، گیلان، 56 کیلومتری شمال غرب رشت، دامنه کوه ماسوله داغ

غار بوژنه (بجنه، چهارطاقی) خرانق، یزد - گروه کوهنوردی سالار یزد

غار بوغلوقویو، آذربایجان غربی، ماکو، (احمد محمودی)

غار بوف، ممسنی - سایت کویرها و بیابان های ایران

غار بوقوتو، مینودشت، گلستان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار بوکان، شهرستان بوکان، (روزنامه اطلاعات ش 24264)

غار بونیز (جهرم) (ویکی پدیا) 

غارهای باستانی بویه گیلان (5غار)  توضیحات در سایت باستان شناسی گیلان

غارهای بنه لر (بینه لر)، مشکین شهر دارای ساختاری ویژه با تالارهای وسیع و اتاقکهای متصل و منفصل در دیواره ی عمودی یک طبقه و دو طبقه در قسمت شیب دار کوه بعضاً غیر قابل نفوذ قرار گرفته اند. قدمت این غارها و دخمه ها مربوط به دوران مادها و هخامنشیان است ولی با توجه به ساختار منطقه بنه لر این احتمال می رود که قبل از این دوره ها نیز برای سکونت و دفن مرده ها از این غارها و دخمه ها استفاده می شده است. دسترسی به این منطقه ار جاده لاهرود به شابیل و روستای اونار میسر می باشد. سایت عکاسی از مشکین شهر

غار بهرامی، تویسرکان همدان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار بهشت مکان (بشمکان)، فارس، سپیدان (نادر کرمی سایت غارهای ایران)

غار بهمنیار مربوط به دوران پیش از تاریخ ایران باستان است و در شهرستان کازرون، کنار تنک تیکاب، قسمت جنوب تنگ بهمنیار واقع شده و این اثر در تاریخ ۱۱ شهریور ۱۳۸۲ با شمارهٔ ثبت ۹۸۲۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. دانشنامه فارسی

غار بی بی کند، استان آذربایجان غربی، بوکان، روستای بی بی کند 

غار بیجت، بجنورد - سایت کویرها و بیابان های ایران
غار بیدخت در نزدکی گناباد در رشته کوهای کلاری - سایت کویرها و بیابان های ایران

غار بیدستان : در جاده تفت به دهشیر بعد از علی‌آباد روستای بیدستان واقع شده است. بعد از طی مسافت 2 کیلومتر از این روستا به سمت روستای دستجرد، غار بیدستان در ارتفاع 2460 متری قرار دارد. سایت گروه صنعتی پاکمن
غار بیدک نزدیک بجنورد دهی به همین نام - سایت کویرها و بیابان های ایران

غار بیر دو بره، کرمانشاه - سایت غارنوردی در ایران

غار بیست مالنگاه، مازندران، تنکابن، رامسر، یعنی استراحتگاه بیستم، (افراسیاب نصودی)

غار بیشو، میمند فارس (آرمان شهپری سایت غارهای ایران)

غار (اشکفت) بیشه آقا سید مربوط به دوران پیش از تاریخ ایران باستان - سده‌های متاخر دوران‌های تاریخی پس از اسلام است و در شهرستان فارسان، بخش مرکزی، دهستان میزدج علیا، روستای بیدکل واقع شده و این اثر در تاریخ ۲۷ اسفند ۱۳۸۷ با شمارهٔ ثبت ۲۶۵۵۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. ویکی پدیا

غار آبی بیشه دراز، ایلام

غار بیلی، شهرستان نور، در سال 1343، توسط کوهنوردان باشگاه آتشنشانی، به سرپرستی جهانگیر امام مورد بازدید قرار گرفت، (روزنامه اطلاعات ش 11520)

غار بیمار آب در حدود 50 کیلومتری مشهد دهستان کارده دهی بنام کوشک آباد در مغرب آن - سایت کویرها و بیابان های ایران - گزارش نقشه برداری باشگاه اوج مشهد

غار بین یخكش ولیلاكوه، استان گلستان (فهرست غارهای ایران، کارگروه ملی غارشناسی)

غارهای بیوک آقا، (3غار) بیوک آقای سخت کوش در برخی مسیرهای معروف کوهنوردی اطراف تهران چند غار رو با تلاش و پشتکار فراوان با دست و با ابزار ساده - چکش و درفش - در طی سالیان طولانی درست کرده اند. سه عدد از این غارها رو من دیده و شناختم که ظاهرن هم باید همین سه تا باشند. در مسیرهای:1. آبشار سنگان 2. دشت جانستون 3. تنگه لالون معرفی در وبلاگ نیما (حسن اسماعیلی)

غار پا آلام، چهار محال و بختیاری - سایت غارنوردی در ایران

غار پاسَنگر - لرستان - توضیحات

غار پبده، استان خوزستان، 35 کیلومتری شهرستان لالی، مسیر راه آبشارهای آرپناه، کوه انبار سفید، (عکس ها در سایت غارهای ایران)

غار پچت (تاریکده)، بهشهر مازندران - اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار پراچان، استان تهران، طالقان، روستای پراچان

غار پراو یا پر آب در حدود 10 کیلومتری کرمانشاه -   (ویکی پدیا)  (گزارش چنگیز شیخلی) (سایت کویرها و بیابان های ایران) (غارنوردی در ایران)
غار پرده رستم در جمع آب چناران مشهد - سایت انجمن غار و غارشناسی ایرانیان

غارهای پرده رستم  - سایت انجمن غارو غارشناسی خراسان رضوی
غار پردیس، شیراز - سایت غارنوردی در ایران
غار پرستو، یزد،سایت غارنوردان یزد
غار پرقیستان،
در منطقه عمومی اسفراین و در مجاورت روستای گسک  گزارش در وبلاگ سر طناب  

غار پرویز، روستای حاجی آباد یزد، محمد حسن انتظاری سایت غارهای ایران -سایت غارنوردان یزد

غار پریان - اصفهان

غار پریهول، استان اصفهان، 8 کیلومتری جنوب ابیانه، 19 کیلومتری شمال شرق روستای سه

غار پری یاغی نام انگلیسی: Pari Yaghi Cave  
 غار پری یاغی در 30 کیلومتری شرق شیراز واقع شده است. ابعاد دهانة این غار 2×1 متر است و برای ورود مناسب است. درون آن با مساحتی در حدود 1500 متر مربع همانند سالن سرپوشیده‌ای است که به وسیلة طبیعت ایجاد شده است. عمق غار پری یاغی در حدود 50 متر است و ستون‌های استالاگمیت زیبایی در آن وجود دارد. کویر های ایران

غار پشمکی: این غار در ارتفاع 1199 متر از سطح دریا قرار دارد و دارای یک دهانه می‌باشد. این غار دارای 30 متر طول و 2 متر عمق است و در شهرستان رامیان در روستای پاقلعه قرار دارد .

غار پل خیر، قاین  کویرها و بیابان های ایران
غار پل مون،
پلور  کویرها و بیابان های ایران

غار پلنگ در 12 کیلومتری (کمهِ) از بخش سیمرم اصفهان

غار پلنگ، شهرضا - نام انگلیسی: Palang Cave  
 غار پلنگ در جنوب قمشه (شهررضا) و در 12 کیلومتری روستایی به نام «کُمِه» واقع شده است. به علت تنگ بودن دهانة این غار، ابتدا باید به صورت خزیده از محوطة باریکی عبور کرد و سپس به مکانی بزرگ رسید. طول این غار حدود 100 متر است. صخره‌های داخلی غار به شكلی انسان را به درون آن هدایت می‌كنند كه گویی شخصیت مهمی در انتهای آن به انتظار ایستاده است. هرچند از نظر علمی هیچ توجیهی برای این افسانه مردم سمیرم مبنی بر سنگ شدن پلنگ آدمخوار وجود ندارد اما تخته سنگ بزرگی در انتهای غار موجود است كه به شكل پلنگی عظیم الجثه در حالت خوابیده است. کویرها و بیابان های ایران

غار پلنگ، در نزدیکی فیروزکوه واقع گردیده و طول آن در حدود 50 متر است. پس از ورود به غار، ابتدا وارد تالار نسبتاً بزرگی می‌شویم، سپس هرچه به طرف انتهای غار برویم، باریک‌تر می‌شود. در این غار آثاری وجود دارد که نشان می‌دهد این غار در گذشته مورد استفادة انسان بوده است. کویرها و بیابان های ایران

غار پلنگ آرام، علی آباد کتول -  سایت کویرها و بیابان های ایران
غار پلنگان در کوه ستخرگزین در شمال غربی شیراز

غار پنجعلی، استان البرز، طالقان، روستای میناوند

غار پودینک در نزدکی ساوه

غار پوده (چاه پوده ) استان اصفهان، روستای پوده (25 کیلومتری شمال غرب شهرضا

غار پوستین دوز در 30 کیلومتری شمال غربی شیروان در روستای لوجعلی،  کویرها و بیابان های ایران -سایت زیست نیوز

غار پوسه؛ در شرق روستای اسکل‌آباد و نزدیک جاده زاهدان به خاش در 114 کیلومتری جنوب زاهدان و در حدود 22 کیلومتری غرب کوه تفتان در شمال بلوچستان واقع شده است و یکی از جاذبه‌های طبیعی این استان است. طول غار پوسه 25 متر است و در انتهای شاخه اصلی، یک شاخه فرعی وجود دارد و عبور از آن نیازمند در اختیار داشتن امکانات لازم است. گروه صنعتی پاکمن  کویر ها و بیابان های ایران

غار پهلوان ۱و۲ ، خراسان جنوبی - شهرستان حاجی آباد.منطقه زیرکوه ۱۰ کیلومتری غرب روستای استند، تاریخچه اثر:دوران اسلامی ۵ تا۸ هجری قمری،این اثر فاقدمالک و جز پرونده ثبتی موجود در میراث سابقه دیکری ندارد.

غار پهلوان اشگفت در تنگ مهریز یزد - اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار پیر باد، نوده خاندوز گلستان -امین شادوند سایت غارهای ایران
غار پیرزن

این غار در «قلعه دختر» دهدشت در دیواره‌ای به طول 30 متر قرار دارد. درون غار تاکنون شناسایی نشده و به سبب صعب‌العبور بودن مسیر آن، در گذشته راه‌های جهت دست‌یابی به درون غار درست شده بود که با گذشت زمان از بین رفته است. کویرها و بیابان های ایران
غار پیرزن خانی   
این غار در نزدیکی قریة «اوکلاو» از توابع شهرستان نور واقع شده است و رودخانه‌ای از پایین آن عبور می‌کند. ارتفاع غار از سطح رودخانه 10 متر است که صعود از آن به علت دیواره‌های عمودی بسیار دشوار است.
  دهانة غار حدود 2×2 متر است و در ابتدای آن سوراخ‌های متعددی وجود دارد. فضای غار در جهت طول آن کوچک و تنگ می‌شود و رفت و آمد در داخل آن، به طریق خمیده و درازکش امکان‌پذیر است. طول این غار هنوز معلوم نشده است. کویرها و بیابان های ایران

غار پیر غار - شهر کرد  سایت صدا و سیمای شهر کرد یا پیر غار، چهارمحال در سایت کویرها و بیابان های ایران و غارنوردی در ایران

غار پیرنما، استان سمنان، شهرستان شاهرود، جاده مشهد، شمال روستای درونه

غار پیرهشتاد، فریدونشهر
در فاصله 10 کیلومتری فریدون شهر، روستای چُغیورت قرار دارد و از آن جا تا چشمه و بیشه زار هشتاد، 2کیلومتر جاده خاکی کشیده شده است. پس از یک ساعت راه پیمایی از بیشه زار، به آخرین چشمه و تک درختی میرسیم که نزدیک به چهار دیواری ورودی غار هستند. گویا غار در گذشته مأوای مردی وارسته و تارک دنیا بوده است و به این سبب نام پیر را بر آن نهادهاند. این احتمال نیز وجود دارد که درون غار همانند غار باباجابر مراسم آیینی اجرا میشده است. از این رو ارزشهای آیینی خود را حفظ کرده، و از دید مردم منطقه مکانی مقدس است .
غار در درون سنگهای کنگلومرایی زایش یافته است. با عبور از چاهی به عمق 3 متر وارد دالانی به طول 20 متر میشویم، دالان در انتها به دو بخش تقسیم میشود. بخش سمت راست با تالاری با سقف کوتاه تشکیل شده است که در وسط آن ستونی زیبا قرار دارد. انتهای تالار به یک دالان و سپس به چند دهلیز ختم میشود و غار پایان میگیرد. طول مجموعه تالار و دالانها حدود 200 متر است و اکثر بخشهای آن پوشیده از غارسنگای گل کلمی هستند .
ظاهر غار و موقعیت آن نشان میدهد که محل سکونت غارنشینان بوده و از این رو دارای ارزش ویژه است.کویرها و بیابان های ایرن

غار پیره غار، استان سمنان این غار در حد فاصل مرز استان خراسان و استان سمنان در فاصله 3 كیلومتری شمال روستای درونه قرار گرفته است. و از شاهرود حدود 360 كیلومتر فاصله دارد. دهانه غار در ارتفاع 200 متری از كف دره واقع شده است. كوه درونه از آهكهای لایه بندی تا توده ای كرتاسه زیرین تشكیل شده و با توجه به فاصله كم از گسل بزرگ درونه، آثار عملكرد این گسل به صورت آینه گسل، جابجائی ولغزش بلوكها نسبت به بهم و ... قابل رویت است. غار دارای تالارها و راهروها و دهلیزهای متعددی است . غار سنگهای متعدد با اشكال مختلف در آن شكل گرفته است. زیبایی های داخل آن بسیار دیدنی است. سایت پایگاه ملی داده های علوم زمین کشور
غار پیری در جنوب شیر کوه ِ شیروان در منطقه ای به نام آی سورمه، غار پیری در جنوب شیرکوه (قراول چینگه) در منطقه «اُی سورمه پیری» شهر شیروان، بر فراز تپه‌ای واقع شده است. ورودی این غار، همانند دهانة چاه است، اما پس از ورود به آن گویی وارد تونلی می‌شویم که می‌توان در آن به حالت خمیده حرکت کرد. کویرها و بیابان های ایران

غار پی دول دول، مینودشت، گلستان - اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار تاپو (شماره یک)، دزک، چهارمحال و بختیاری (هوشیار اسدی - سایت غارهای ایران)

غار تاجلی، استان کهگیلویه و بویر احمد، کوههای شهر کرد

غار تادوان، جهرم  کویرها و بیابان های ایران -امید اکبر زاده سایت غارهای ایران

غار تارون در دامنه کوه تارون واقع در 40 کیلومتری جنوب شرقی شاهرود

غارهاى تاریخى دنا، کوه غامین و خفاش در تنگ تکاب

غار تاگی، سپیدان، شیراز،نادر کرمی سایت غارهای ایران
غار تالار3، شمیرانات تهران،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار تانا شهر کرد    گزارش دوم در سایت انجمن غار و غارشناسی ایرانیان
غار تاوان در 120 کیلومتری شرق شیراز به سمت جهرم

غار تایه‌ گه
این غار در 2 کیلومتری جنوب غربی روستای «وری» در میان دره‌ای که منتهی به رودخانة جنوب روستا می‌شود قرار گرفته و تا مرکز بخش ملکشاهی 15 کیلومتر فاصله دارد .
عرض دهانة غار 25 متر، طول تالار ورودی (اصلی) آن 120 متر و بلندی سقف تا کف غار 33 متر است. کف غار از شن و سنگ پوشیده است، استالاکتیت (چکنده) و استالاگمیت (چکیده) که از رخسارهای برجسته غارهای آهکی‌اند، در کف و سقف آن مشاهده می‌شود. در فاصلة 10 متری ورودی غار استخر آبی قرار دارد که محل جمع شدن سیلاب‌های زمستانی است که معمولاً به داخل غار سرازیر می‌شود. خفاش‌های زیادی نیز در این غار زندگی می‌کنند. این غار به دوران دوم زمین‌شناسی مربوط است .
 
ورودی این غار از تالاری بزرگ شروع می‌شود و انتهای آن کم‌کم باریک شده و به قسمت‌های نامعلومی که هنوز شناسایی نشده‌اند، ختم می‌شود. کویرها و بیابان های ایران

غار تایله‌نو (تایوله ناو)، کرمانشاه نام انگلیسی: Taylehno Cave
این غار، در ناحیة «بدره» کرمانشاه واقع شده و چندین دهانه در طبقات مختلف زمین ساختی دارد. در این غار، سفال‌های مربوط به دوران پیش از تاریخ به دست آمده است. غار تایله‌نو، در ارتفاع 1600 متری از سطح دریا، در کوه «برزرد» قرار دارد و دارای استالاکتیت‌ها و ستون‌های 22 متری و 16 متری زیباست و گاز نیز از آن متصاعد می‌شود. این غار در سال 1366 شمسی به وسیلة آقای ملکی شجاع، که سرپرستی گروه غارنوردی را به عهده داشت، کشف شده است. کویرها و بیابان های ایران

غار تپی، خوزستان، دزفول، غاریست دریایی، (گروه کوهنوردی سالن - محمد رضا محمد پور)

غار تجرگ، قاین نام انگلیسی Tajarg Cave 
غار تجرگ در شمال شرقی روستای تجرگ در فاصله 30کیلومتری غرب قاین در پای کوهی صخره ای واقع شده است . این غارها دارای یک فضای اصلی و پنج فرعی است بستر آن در طی زمان توسط انسان دستخوش تغییراتی گردیده است .
 
دهانه غار دو متر از کف راه بالاتر است و درجلوی دهانه فضای وسیعی وجود دارد که به صورت یک صفحه ناهموار می باشد. کف غار اصلی بر اثر ریزش سنگهای سقف بسیار ناهموار است در روبروی غار یک چشمه آب معدنی بنام ترشاب وجود دارد که آب آن دارای املاح معدنی و گوگردی است در این غار با توجه به فراهم بودن شرایط زیستی محل استقرار انسان اولیه بوده است. کویرها و بیابان های ایران
غار تخت در همدان در نزدکی دهی به نام قلی آباد

غار تخت سر، تویسرکان همدان، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار تخت قارا، آذربایجان غربی ( پورتال جامع آذربایجان غربی

غار ترخان، بیلوار نام انگلیسی: Tarkhan Cave  
غار ترخان در روستای «سمتیان» بخش بیلوار واقع شده و از جمله غارهای عمودی است. این غار مشتمل بر چندین چاه عمودی و تونل‌های متعدد است که بازدید کنندگان از آن علاوه بر داشتن تجربه و مهارت باید به وسایل فنی نیز مجهز باشند. کویرها و بیابان های ایران

غار تُرُد در روستای «رویدر» از توابع بخش رویدر شهرستان بندر خمیر،

غار ترشو، خراسان جنوبی

غار ترشه کلای، سمنان، (هیئت کوهنوردی سمنان، فصلنامه کوه ش 9)

غار ترک، خرم آباد، کوه یافته، (فصلنامه کوه ش 43)

غار تشگاه، آذربایجان غربی، ماکو، (احمد محمودی)

غار تشهیر در جاده ملایر  
غار تغارچه آسیی به سمت انجدان (کوه ها و غارهای ایران - احمد معرفت)
غار تک چای در جنوب محلات (احمد معرفت)

 غار تل ۳ مربوط به دوران پارینه‌سنگی است و در ۶ کیلومتری جنوب شرقی شهرستان جم، بخش مرکزی، ۲۰۰ متری شرق روستای چاهه واقع شده و این اثر در تاریخ ۱۸ شهریور ۱۳۸۷ با شمارهٔ ثبت ۲۳۳۱۸ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده‌است. (دانشنامه فارسی )

غار تاریخی تلابن گورج
موقعیت اثر : شهرستان املش، بخش رانكوه، دهستان سمام، یك كیلومتری شرق روستای گورج
روستای گورج که در 90 کیلومتری شهرستان املش واقع شده است و با روستاهای کلام رود،کاغذی، سیااسطلخ همسایه و در ارتفاع 1074 متری نسبت به سطح دریا واقع گردیده است. غار تلابن در 1 کیلومتری شرق روستای گورج و درشمال قلعه شاه نشین گورج قرار گرفته این غار در دامنه شیب تند صخره ای قرار دارد به طوری که فاصله غار تا عمق دره 300 متر و تا قلعه شاه نشین گورج در راس کوه 200 متر می باشد دهانه غار به سوی شمال و عمق آن به سوی جنوب بوده ارتفاع دهانه غار 3 متر و عرض آن بیش از 1 متر می باشد عمق غار 15 متر که در انتها به بریدگی صخره ای می رسد به نظرمی رسد این بریدگی افقی عمق غار را به دو طبقه تقسیم نموده است در درون غار حفاری غیرمجاز صورت گرفته که قسمتی از کف غار را دچار آشفتگی نموده است در حال حاضر اهالی روستا این غار را به عنوان محل نگه داری دام های خودشان مورد استفاده قرار می دهند .
در دهنه غار که در همه جهات دارای شیب تند و صخره ای است آثار استخوان به صورت پراکنده دیده شده است. پرتال میراث فرهنگی گیلان  

غار تمپ کوچه(چاه غار)، سروستان، فارس،باشگاه شیراز جوان
غار تمتمان، آذربایجان غربی، 20 کیلومتری جاده ارومیه - سرو، روستای تمتمان

غار تمتمه(دم دم): غاری در ۱۸ کیلومتری جنوب غربی نزدیکی ارومیه و در دامنه کوهی به همین نام که در آن شواهدی از زندگی انسان از دوره پارینه‌سنگی میانی (حدود ۱۰۰٫۰۰۰ تا ۴۰٫۰۰۰ سال پیش) به دست آمده است غار تمتمه، ارومیه . فرهنگ نامه ایران
نام انگلیسی Tamtameh Cave 
این غار در کوهی به همین نام در هجده کیلومتری جنوب غربی شهر ارومیه قرار دارد. این غار در سال 1949 م توسط پروفسور «کارلتون استنلی کون» مورد گمانه‌زنی قرار گرفت. آثار به‌ دست آمده از این غار، قدیمی‌ترین مستندات در زمینه سکونت انسان در آذربایجان غربی است و سکونت انسان را در دوره پارینه سنگی در این منطقه تأیید می‌کند. ارتفاع غار از سطح دریا 1500 متر است و منطقه سردسیر است بنا بر این احتمال میرود این غار تنها در فصول گرم سال استفاده میشده است .  کویرها و بیابان های ایران .

غار تمندر، لرستان، الیگودرز، نواحی بریرود و زلفی، رشته کوه تمندر
غار تیره زرد در ایلام  

غار تنگه، بجنورد نام انگلیسیTangeh Cave 
در جنوب روستای حصار شاه وردیخان و غرب روستای رختیان، در محلی معروف به (تنگه)، غاری به همین نام وجود دارد. غار دارای استالا گتیت و استالا گمیت می‌باشد. کویرها و بیابانهای ایران

غار تنگ آهنی یک و دو - سایت کویرها و بیابان های ایران

غار تنگ براق، اقلید نام انگلیسیTang-e Boragh Cave 
 برای رسیدن به تنگ براق، دو شهر را میتوانیم مبدأ حرکت قرار دهیم:
1. اقلید، آسپاس، سده، و 5 کیلومتر به سده مانده با خروج از سمت چپ جاده و طی 12 کیلومتر میتوانیم به روستای تنگ براق برسیم.
2. از یاسوج از طریق جاده جدید سده و پس از رسیدن به سده و طی 5 کیلومتر بعد از سده میتوانیم به دوراهی تنگ براق برسیم و پس از 12 کیلومتر وارد آن شویم.
 
غار یا کلاهک بزرگ تنگ براق به وسعت حدود 2 هکتار بر اثر فرسایش ظرف صدها هزار سال پدید آمده است. عامل اصلی این فرسایش وجود رودخانه تنگ براق، یکی از انشعابات اصلی رود کُر، است .
تنگ براق دارای مجموعهای از پدیدههای طبیعی است که عبارت اند از چشمههای معلق که آب آنها پس از خروج از دیوار و سقف غار مانند آبشاری دوش مانند به سوی کف غار جاری میشود. دیگری هیولایی خرس مانند با گردن دراز که به علت جنس مقاومی که داشته در برابر فرسایش ایستادگی کرده و به شکل امروزی اش زیبایی بخش غار شده است. آیا این هیولا سنگاره جانوری واقعی و متعلق به میلیونها سال پیش است؟ در مجاورت هیولا حوضی مستطیل شکل از قطعه سنگهای بادبُر ساخته شده، که رسوبات موجود در آبهای غار را به شکل یک پارچهای درآورده است. از همه جالبتر سنگ نوشتهای احتمالاً به خط پهلوی ساسانی است که در جلو غار و مشرف به رودخانه وجود دارد و قطعهای از یک سنگ نوشته بزرگتر بوده است. گنج یابان برای خوانا کردن نوشتهها، روی آن رنگ کشیدهاند تا شاید رمز و راز آن را دریابند و آن را بخوانند .
با توجه به وسعت غار و حوض مستطیل شکل و سنگ نوشته آن، غار یکی از اماکن تاریخی و احتمالاً آیینی در روزگار گذشته بوده است .کویرها و بیابان های ایران 

غار تنگ تیکاب (تنگ تیکو)، کازرون فارس،محمد ستونی زاده سایت غارهای ایران

غار تنگ حیدری، جیرفت، کرمان، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار تنگ خر، قشم، هرمزگان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار تنگ خروس، بندر لنگه، هرمزگان، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار تنگ سله، آبگرم، قره قاج، (کوه ها و غارهای ایران - احمد معرفت)

غار تنگ کول، خوزستان، کوه کینه زا، (محمد رضا محمد پور - گروه کوهنوردی سالن)

غار تنگه تالار بالا، شمیرانات تهران -  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار تنگه تالار2، شمیرانات تهران،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار تنگه خراجی، شهرکرد نام انگلیسی Tang-e Kharaji Caveکویر ها و بیابان های ایران  

غار تنگه غار - سایت انجمن غار و غارشناسی ایرانیان
غار تنگه واشی، مازندران، تنگه ی دوم، (آبشارهای ایران، مجید اسکندری، ایران شناسی، 1388)

غار تنگه هملون، شمیرانات، تهران، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار توره، کردستان، سردشت، (سلام اسماعیل سرخ)

غار توزلو، کوه های آق داغ، باشگاه دماوند خرداد 41

غار توژل، آذربایجان غربی، سردشت، (دکتر سعید خضری - روزنامه ایران، ش4035)

غارتویه رودبار ( میلی) در شمال دامغان بعد از چشمه علی در حاشیه شمالی روستای تویه - پایگاه ملی داده های علوم زمین کشور

غار تولچو چوهول، مراغه،ابراهیم زکی سایت غارهای ایران

غار تونل، بندر گناوه، (کوه ها و غارهای ایران - احمد معرفت)

غار تونل برفی ازنا - وبلاگ خوارزمی
غار تیره زرد، ایلام، احمد معرفت

غار تیس کوپان، تیس - نام انگلیسی : Tis Kopan Cave - نام فارسی: چاه غار تیس کوپان - چاه باستانی تیس کوپان در دهستان کمبل سلیمان روستای تیس کوپان قرار دارد. این چاه در ارتفاعات شرقی غریی تیس کوپان قرار دارد که در کوه تراشیده شده‌است و به شکل مربع در اندازه‌های ۵/۱ در ۵/۱ متر احداث شده‌استکویرها و بیابان هیا ایران

غار تیشه کن، کوهدشت لرستان، (غار و غارنورد علی جوانشاد)

غار تیکاب، فارس، کازرون، (کتاب شهر کازرون، محمد جواد بهروزی)

غار تیک تیکو، کازرون، (کوهنوردان کازرون، ایاز تقوی، کوه ها و غارهای ایران - احمد معرفت)

غار تیلاق وند، مینو دشت گلستان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار تیلاق وند شمالی، مینو دشت گلستان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار جارو، استان البرز، روستای جارو (25 کیلومتری شرق اشتهارد)

غار جامیشان،  در سنقر کلیایی -ایسنا
غار جرخون، گرگان، داخل مناطق تحت حفاظت سازمان محیط زیست -  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار جزینان، استان البرز، طالقان، روستای جزینان

غار جعفر قلی (جعفر قولیی لان)، استان البرز، طالقان، روستای آرموت تکیه

غار جعفر کهلی، مشگین شهر، اردبیل، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار جفریز: این غار آهکی که با نام غار چشم سبز نیز شناخته می‌شود در 160 کیلومتری جنوب غربی شهر کرمان و 3 کیلومتری شرق روستای جفریز از توابع گوغر و در 52 کیلومتری شهر بافت قرار دارد. دهانه غار جفریز 10 متر ارتفاع دارد و مشخصه آن درِ ورودی آهنی بزرگی است که در دهانه غار توسط افراد محلی نصب شده است تا از تخریب غار و ورود حیوانات وحشی به درون آن جلوگیری نمایند. این غار میلیون‌ها سال قبل در زمان کرتاسه در زیر آب بوده است و طی سال‌ها سنگ‌های آهکی آن توسط آب شکسته شده و اشکال بسیار زیبایی را به وجود آورده است. برای ورود به این غار زیرزمینی زیبا ابتدا باید از دهانه چاه مانندی به عمق 8 متر عبور کرد. این دهانه بر کوهی مشرف بر روستای نزدیک غار قرار دارد. پس از عبور از دهانه ورودی غار، تالار بزرگی قرار دارد که چندین انشعاب دارد و سه ورودی این تالار اصلی است. انشعاب‌های اصلی و برخی از دهلیزهای فرعی خود به تالارهای بزرگتری ختم می‌شود که در اقصی نقاط آن حوضچه‌های کوچک آب وجود دارد و در انتهای دهلیزها رودی زیرزمینی جاری است و از سقف و برخی دیواره‌ها آب جاری است. در بسیاری دهلیزها و تالارها استلاگمیت‌هایی وجود دارد که بر زیبایی غار افزوده است. عمق زیاد، جاری بودن آن در غار و موقعیت خاص منطقه شرایطی را ایجاد کرده است که ورود به غار بدون راهنما بسیار خطرناک است و پیمایش آن نیازمند همراه داشتن تجهیزات لازم است. این غار برای نخستین بار در میانه دهه 70 به طور کامل پیموده شده است و به دلیل هجوم بازدیدکنندگان به سوی این غار زیبا پس از کشف، متأسفانه تا حد زیادی قندیل‌های این غار تخریب شده‌اند.گروه صنعتی پاکمن

غار جن، (دامنه کوه سیاه ده بالا) یزد - اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار جینی کهل، مشگین شهر، اردبیل -  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار جواران (رابر)، بافت، کرمان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار جوجو، ارتفاعات کرمانشاه، (بهزاد جمشیدی فر)

غار جوجه: این غار در 25 کیلومتری شرق قائن و 5 کیلومتری جنوب غرب روستای خونیک علیا قرار دارد. غار جوجه یکی از شگفت‌انگیزترین غارهای طبیعی قائن است که از لحاظ باستان‌شناسی دارای اهمیت می‌باشد. این غار برخلاف اسم آن از بزرگ‌ترین غارهای شناسایی شده در استان خراسان جنوبی است که انتهای آن بر اثر زلزله یا فرسایش سنگ‌ها به مرور بسته شده است. دهانه این غار در ارتفاع تقریبی 80 متر از کف دره رو به شرق قرار دارد. ابعاد دهانه غار 2×4 متر است و ارتفاع داخل غار به 40 متر نیز می‌رسد. داخل غار متشکل از یک تالار اصلی است و تشکیلات زیبای بلوری و گل کلمی بر سطح دیواره‌ها و سطح کف مشاهده می‌شود همچنین در قسمت‌هایی از غار تشکیلات زیبای استالاکتیت و استالاگمیتی دیده می‌شود. در داخل غار می‌توان آثار پراکنده سفال را مشاهده کرد. در ابتدای غار حوضی ساخته شده از مصالح سنگ و ساروج وجود دارد. سایت گروه صنعتی پاکمن

 غار جول دره (پالان خر)، استان تهران، 50 کیلومتری شرق دماوند، روستای هویر

غار جویجان، نور آباد فارس،نادر کرمی سایت غارهای ایران

غار جهان بین 2، هفشجان فارس،سعید محمدی - سایت غارهای ایران
غار جهان نما (واقع در منطقه حفاظت شده جهان نما) مازندران

غار جهنم (کوه سفید)، استان یزد، طبس - اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار چاهی جهنم قارلی، ماکو، آذربایجان غربی - اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار چاهی جهنم نیاز،  ماکو، آذربایجان غربی - اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار جبیگلو، استان آذربایجان غربی-میاندوآب- روستای جبیگلو - سایت غارنوردی در ایران

غار جی2، منطقه پراو کرمانشاه - سایت غارنوردی در ایران

غار جین کهل، گرمی، آذربایجان غربی،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار چاتال قواخ (قورتوی)، کلاله، گلستان، داخل مناطق تحت مدیریت سازمان محیط زیست

غار چاخماخلار، آذربایجان شرقی، 8 کیلومتری بناب، بین کوههای قیماسخان و توتاخانه

غار چالاب میری در شمال کرند غرب   وبلاگ پاکوب ساسان کرمخانی
غار چال نخجیر: در 80 کیلومتری شمال شرقی دلیجان،  همشهری آنلاین

غار چاه آتشنشان، اصفهان - سایت انجمن غار و غارشناسی ایرانیان
 گزارش اکتشاف  

غار چاه ارازه، مورچه خورت - سایت انجمن غار و غارشناسی ایرانیان  

غار چاه افوس، داران - سایت کویرها و بیابان های ایران

غار چاه برقی(برق)، نصراباد، دهستانی از توابع بخش مرکزی شهرستان تفت در استان یزد ایران - ویکی پدیا

در ارتفاع تقریبی 2500 متری واقع است. این غار به صورت چاهی عمودی است و برای پیمایش آن نیاز به فرود به صورت معلق دارد و عمق آن 65 متر می‌باشد. در خصوص وجه تسمیه این غار اهالی محل اعتقاد دارند که این مکان توسط رعد و برق به صورت چاه و غاری بزرگ درآمده است . سایت گروه صنعتی پاکمن و محمد حسینی سایت غارهای ایران - سایت غارنوردان یزدی  

غار چاه بهشت و جهنم، در روستای «سرخاء» از توابع شهرستان بندرعباس، 

چاه پلانی، روستای بیهود، مرکز دهستان پیشکوه در قسمت جنوب‌غربی شهرستان قائنات از استان خراسان جنوبی ایران واقع گردیده‌است. برفراز تپه بلندی قرار گرفته و درفاصله 700 متری سد بیهود و مشرف برآن می باشد. طبق نظر كارشناسان زمین شناسی ،درزمان قدیم ابتدا دراین مكان چشمه آب ترش بوده وبراثر فعل و انفعالات شیمیایی حفره بسیار بزرگی ایجادو به شكل یك چاه درآمده است .دهانه آن به قطر10 تا15 مترو ارتفاع فعلی آن حدود12 متراست كه به مرورزمان پرشده است. درعمق چاه درخت های انگوررشد و گسترش یافته ودردهانه آن نیز درخت انجیررشدنموده است.دركنارآن نیز هم اكنون معدن سنگ تراورتن درجه یك درحال استخراج می باشد. عکسها در سایت بیهود دات کام
غار چاه پوده در 90 کیلومتری جنوب شرقی اصفهان در دهی بنام پوره
غار چاه پیرزن در نزدکی جاه قلعه بندر  

غار چاه جهان بین شهر کرد - سایت انجمن غار و غارشناسی ایرانیان - سایت غارنوردی در ایران  

غار چاه حمزه در شهر ری  

غار چاه درغول، شیرازآرمان شهپری سایت غارهای ایران
غار چاه دریا
: این غار در 15 کیلومتری غرب شهر داوران در مسیر رفسنجان- زرند قرار دارد. غار چاه دریا از دو فضای قیف مانند چسبیده به هم تشکیل شده است. قطر دهانه قیف بالایی حدود 60 متر و قطر پایین آن حدود 30 متر است. وجود گازهای دی اکسید کربن و سولفور هیدروژن حاصل از فعالیت گسل درونی منطقه از یک طرف و نفوذ آب‌های فرورو حاصل از بارندگی از طرف دیگر و آمیختگی ‌آن‌ها با یکدیگر و سپس خروج آب‌های اسیدی درونی بر اثر فشار بخار و گازهای منطقه گسلی از طریق درزها و خرده گسل‌های بالایی سبب آهک‌خوری مسیر و زایش این فضای عظیم شده است. دهانه چاه در گذشته به شکل امروزی نبوده است و در امتداد شیب منفی مخروط ناقص پایین‌تر پدید آمده و احتمالاً قطری حدود 4 متر داشته است به طوری که اهالی منطقه می‌توانستند جلوی دهانه آن بایستند و آب درون آن را نظاره کنند و حتی عمق آب را اندازه بگیرند. در واقع نام دریا که بر چاه نهاده شده در ارتباط با همین نظاره‌ها و اندازه‌گیری‌ها صورت گرفته است. دلیل دیگر تنگ بودن دهانه، اندازه‌گیری و ساختن مادرچاه قنات قدیمی روستای احمدآباد است که سپس سطح آب افت کرده و قنات خشکیده است. کانال قنات فوق از درون چاه قابل مشاهده است. دهانه قیف مانند فعلی بر اثر عوامل فرسایش و ریزش آوار پدید آمده است. در حال حاضر مشاهده آب در انتهای چاه ممکن نیست. چاه در سال 1354 خورشیدی معادل 100 متر عمق فضایی و 85 متر عمق آبی داشته است که با توجه به بهره‌برداری بی‌رویه از سفره‌های آب منطقه باید دچار افتی برابر با 30 متر شده باشد.  سایت گروه صنعتی پاکمن  

غار چاه دوزخی (شهید پگاه)، زرین دشت فارس،علمدار شفیعی سایت غار های ایران

غار چاه دیو، اصفهان - سایت انجمن غار و غارشناسی ایرانیان - سایت غارنوردی در ایران  

غار چاه دیو، استان البرز ماهدشت، روستای شوربلاغ - گزارش اسماعیل نصرالهی

غار چاه دیو، روستای طاق - غار چاه دیو در فاصله ده کیلومتری از شهرستان دامغان و در شمال مزرعه فرح زاد روستای طاق واقع شده است. فاصله این غار از این مزرعه حدود یک کیلومتر و از روستای طاق دو کیلومتر می باشد. ویژگی منحصر به فرد این غار آن است که بر خلاف تمامی غارهای ایران در دل دشت و در درون چاهی به عمق هفت متر قرار گرفته است. بطوری که دهانه ورودی آن در درون چاه از نگاه رهگذران پنهان مانده است.  گزارش وبسایت اطلاع رسانی شهرستان دامغان

غار چاه های راسوند در 35 کیلومتری جنوب اراک در کوهای راسوند  

غار چاه رق، یزد،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار چاه زرده در کوه راسوند در اراک  

غار چاه زنجیر، در نزدکی میگون  

غار چاه زندان، در نزدکی تکاب در منطقه کردستان در نزدکی تخت سلیمان

غار چاه سرو 215 استان مرکزی - سایت انجمن غار و غارشناسی ایرانیان  

غار چاه سرو 2 - استان مرکزی - سایت انجمن غار و غارشناسی ایرانیان

غار چاه سنگ آویز، چهار محال و بختیاری - گزارش در ایران نامه

غار چاه سیاه چال، فیروزآباد - نام انگلیسی : Siahchal Cave  - نام فارسی : چاه غار سیاه چال - در جنوب شرقی شیراز و در غرب فیروز‌‌آباد در دل کوهی به نام «خرقه»، چاهی با دهانة وسیع و به عمق 50 متر وجود دارد که به «سیاه چال» معروف است. ورود به این چاه فوق‌العاده سخت است و حتماً باید از وسایل فنی استفاده کرد. بعضی‌ها معتقدند در دورة ساسانیان محکومین را در آنجا زندانی می‌کردند

غار چاه قلعه بندر (قهندژ) در شمال شرقی شیراز

غار چاه قندی جنوب شرق شاهرود طبیعی

غار چاهک: غار چاهک در 40 کیلومتری شمال شرقی خاش در ارتفاع 1896 متری واقع شده است. ارتفاع دهانه غار حدود 15 متر است و آب چشمه داخل غار از کیفیت بالایی برخوردار بوده و تأمین‌کننده آب روستای چاهک است. در اطراف غار گیاهانی همچون بنه، زرشک، انجیر وحشی، پونه، تاغ، خزه و سرخس است و دارای مناظر زیبا، چشم‌انداز بی‌نظیر و آب‌چکان‌های زیبایی است. سایت گروه صنعتی پاکمن  

غار چاه کبوتر، اصفهان - سایت انجمن غار و غارشناسی ایرانیان

غار چاه کبوتری (دلی نوروز علی)، اردکان فارسمحمد جواد رضایی سایت غارهای ایران

غار چاه مرگ در 55 کیلومتری شیراز در دشمن زیاری در دهی بنام شول  

غار چاه وزمه، مورچه خورت نام انگلیسی: Chah Vazmeh Cave
 این غار در نزدیكی آبادی كلهرود در 30 كیلومتری شهر مورچه خوت اصفهان در میان دره كم عمق در ارتفاع كوتاهی از سطح رودخانه جای دارد. غار از یك دهلیز اصلی تقریباً به طول 100 متر كه به تالار عظیمی به طول 120 متر و عرض 50 متر میرسد، تشكیل شده است . یك شاخه باریك و ساده در انتهای غار قرار دارد كه باید خزیده به درون آن رفت، این شعبه تالار و دهلیز اصلی رویهم رفته به 3000 متر میرسد. کویرها و بیابان های ایران

غار چاه هدگه - جوانرود کرمانشاه - سایت انجمن غار و غارشناسی ایرانیان  

غار چپر چوهول مراغه - نیما زکی سایت کوه نیوز
غار چشمه (سرچشمه)،
استان مرکزی، شمال محلات

غار چشمه باد - هرزویل منجیل - سایت غارهای ایران

غار چشمه‌ریسان در روستای گوراب (حاجی‌آباد) از توابع شهرستان فریدون‌شهر واقع شده‌است. ویکی پدیا

غار چشمه سبز استان کرمان، بافت، دهستان گوغر، روستای چشمه سبز

غار چشمه سهراب، شهرکرد نام انگلیسی: Cheshmeh Sohrab Cave  
غار چشمه سهراب در منطقة باباحیدر از توابع شهرکرد واقع شده است. این غار در نقطة مرتفعی قرار دارد و از جمله غارهای دیدنی منطقه به شمار می‌رود. کویرها و بیابان های ایران 

غار چشمه نور دیورش آرش سعیدیان گزارش کامل

غار چفت تیلاق وند، مینو دشت گلستان، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار چفت قربان گل، گالیکش، گلستان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار چک، فراشبند فارس،محمد کریمی سایت غارهای ایران

غار چک‌چک (ابرکوه) یزد

غار چک و علا، استان یزد، ابرقو،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار چله خانه، یزد،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار چله خانه، بوشهر- برازجان -نام انگلیسی: Chelleh Khaneh Cave  
به فاصله 27 کیلومتری شهر برازجان و در شمال آن روستا/ شهر سعدآباد قرار گرفته است. 7 کیلومتر بعد از سعدآباد، روستای زیرِآب قرار دارد که رودخانه دائمی شاپور در غرب آن از داخل تنگهای با دیواههای عمودی و مسیری به طول بیش از یک کیلومتر درون دیوارههای صخره جاری است. صخرههای این مسیر، دیوارهایی به ارتفاع 200 متر دارند. در روزگاران گذشته شهر باستانی تَوَج در این مکان قرار داشته است که آثار خرابههای آن به خوبی دیده میشود. احتمالاً مردم شهر توج زمانی که در تنگنای حمله مهاجمین قرار میگرفتهاند، از دژصخره چله خانه برای دفاع از خود استفاده میکردهاند، این غارهای دفاعی بر روی دیواره عمودی ساحل غرب رودخانه، به فاصله حدود 50 متری از کف، درون سنگهایی از جنس ماسه سنگ و رُسِ متراکم ساخته شدهاند.این دژصخره در زمان آبادانی و پیش از فروریزی بخش بیرونی آن بر اثر فرسایش، دارای 40 اتاق بوده است (چهل خانه) که این نام به مرور و برای آسان گویی درگرگون شده و به چله خانه تبدیل شده است. آب مورد نیاز ساکنان از راه چاه و کانال انتهای آن، که به رود شاپور متصل بوده، تأمین میشده است.
 چله خانه دارای سه آشکوب است. آشکوب نخست 9 دهانه آشکوب دوم 7 دهانه، و آشکوب سوم یا بالایی دارای 4 دهانه است. پشت دهانهها اتاقهایی با طول و عرض مختلف وجود دارند. بعضی از اتاقهای وسیع ستونی در مرکز اتاق دارند، بعضی اتاقها دارای تاقچهاند، و همه آنها محلهایی برای قرار دادن پیه سوز جهت روشنایی دارند. کویرها و بیابان های ایران

غار چِنِشت، این غار اسرارآمیز در 60 کیلومتری جنوب شهرستان سربیشه و غرب روستای چنشت بر دامنه کوه باقران قرار دارد. غار چنشت بر اساس متون تاریخی، 614 سال پیش به وسیله «سیدمحمد مشعشع» كشف شده است. بنا به قول حسامی، سیدمحمد مشعشع پس از كشف غار، اجساد سیدمحمد علوی و دو فرزندش كه از مبارزین علوی بوده‌اند و به دست عُمّال خلیفه عباسی؛ «الطایع بالله»، به شهادت رسیده و در این غار رها شده بودند را یافته و اجساد را از غار به بیرون منتقل و در سردابه‌ای به خاک سپرد و بر آن سردابه بقعه‌ای ساخت كه هم اکنون نیز آن بقعه موجود است. غار چنشت هزاران سال پیش بر اثر وقوع زلزله‌ای مهیب ایجاد شده است. این غار فضاهای عجیب و متفاوتی دارد و گاه عبور از آن به سختی صورت می‌گیرد. در هر نقطه‌ای از غار آثار مرگ و حیات پراكنده است. آثار حیات قطعات سفال، چوب و پارچه هستند و آثار مرگ استخوان‌های درهم شكسته و اجساد نیمه متلاشی. وجود این آثار در غار چنشت حكایتگر این امر است كه آن محل در دوران درازی از تاریخ به عنوان پناهگاهی امن مورد استفاده فراریان و مظلومان بوده است. سایت گروه صنعتی پاکمن

غارهای چونبر کؤهولی در روستای قیلچیقلو، مشکین شهر - سایت عکاسی در مشکین شهر

غار چهار تاقی یا چهار طاقی (خرانق) یزد، داخل عقدا،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار هویر(چه شور)، روستای بیشه دراز دهلران- به معنای چاه شور که باز مثل اولی سرد . حدود صد متر زیر زمین یک استخر طبیعی وجود داره که عمق حدود ٣٠متر دارده ومردم برای شنا کردن یا حمام از این غار استفاده میکردند. وبلاگ بیشه دراز

غار چهل پله (قرخ پله) روستای خضرلو واقع در شهرستان چالدران
این غار از آثار برجای مانده از دوره حکومت باستانی اوراتوری می باشد.[نیازمند منبع]این غار که دارای دهانه ای به قطر حدود ۴ متر می باشد در دامنه تپه باستانی منتهی الیه غربی روستا واقع شده است. در قدیم تعداد پله های غار بیشتر بوده ولی با گذشت زمان و فرسایش زمین و نیز ریزش کناره های غار پرشده بود ولی اخیرا با حفاریهای غیر مجاز انجام گرفته توسط سودا گران گنجینه های زیر زمینی تعداد دیگری از پله های آن نمایان شده است و به ۳۰ پله رسیده است. در قدیم الایام این غار به عنوان سرداب مورد استفاده قرار می گرفت و اهالی ضمن پایین رفتن از پله ها آب شرب مورد نیاز خودشان را از ته غار با کوزه تهیه می کردند. ویکی پدیا

غار چهل چاه : غار چهل چاه در مجاورت غار چنشت واقع شده است و بیش از 1400 سال قدمت دارد و بر اساس متون تاریخی بیش از 600 سال پیش نخستین بار توسط سید محمد مشعشع کشف شد. در داخل غار آثار حیاتی متفاوتی از قبیل سفال، چوب و پارچه مشاهده شده است . سایت گروه صنعتی پاکمن

غار چهل خانه : سعد آباد دشتستان  ویکی پدیا

غار چهل دختر، سربیشه نام انگلیسیChehel Dokhtar Cave 
این غار در نزدیکی روستای «کلاته آخوند» از توابع شهرستان سربیشه، در فاصلة حدود 75 کیلومتری جنوب شرقی بیرجند قرار دارد. غار بردامنه کوهی به نام چهل دختر که از سنگهای آهکی شکل گرفته است قرار دارد. تا عمق حدود 40 متری آن امکان پیشروی وجود دارد و ادامه مسیر به دلیل تنگ شدن دهانه ها امکان پذیر نیست . ورودی غار فضایی است ایوان مانند به ارتفاع حدود 1.5 متر و داخل آن تالاری قرار دارد که ارتفاع بخشهای مختلف آن متفاوت است و به طور متوسط حدود 3 متر ار تفاع دارد با توجه به انباشته شدن رسوبات در کف غار ، بعضی از راهروها مسدود و پر شده اند . وضعیت طبیعی غار یعنی وضعیت فضای داخلی غار و نیز وجود چشمه ای آب دراطراف آن ، امکان اقامت و استقرار انسان در آن وجود دارد .کویرها و بیابان های ایران

غار چهل دختر، قزوین بخش مرکزی

غار چهل ستون ( قاره چل سه توین) در 30 کیلومتری شمال شرقی ایلام واقع در هرک شباب از توابع شهرستان شیروانچرد اول واقع شده است و یکی از دیدنی‌ترین غارهای طبیعی منطقه است. مساحت غار چهلستون 144 مترمربع و ارتفاعش 9 متر است. در داخل این غار زیبا یک حوضچة آب شیرین وجود دارد که عمق آن 3 تا 5 متر است. قندیل‌های سنگی زیبا و نقش‌های طبیعی درون غار، از جذابیت خاصی برخوردارند و شکوهی افسانه‌ای به آن بخشیده‌اند. دیدار از این غار زیبا، می‌تواند برای هر بیننده‌ای دلپذیر و خاطره‌انگیز باشد. کویرها و بیابان های ایران  

غار چهل چشمه مسلم آباد، همدان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار چیرچوهول مراغه - نیما زکی سایت کوه نیوز

غار چیفیل، ماکو، آذربایجان غربی، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار باستانی چیلک گیلان - سایت باستان شناسی گیلان

غار حاجت خانه، در فاصله 79 کیلومتری از شهر قزوین در بخش رودبارشهرستان، در دامنه یکی از کوه‌های نزدیک روستای آکوجان به نام بزادشت از ناحیه رشکین پره، غاری قرار دارد که حاجت‌خانه خوانده می‌شود. مردم محل شب‌های جمعه به این غار می‌روند و به عبادت می‌پردازند. سنگ‌های بدنه داخل غار تماماً صیقلی شده و بر روی آن‌ها نقوشی کنده‌کاری شده است. وبگاه سراسری گروه صنعتی پاکمن

غار تاریخی حاج کندی، استان زنجان، روستای حاج کندی، وبلاگ احمد حسنی
غار حاجی، ارتفاعات کرملنشاه (بهزاد جمشیدی فر)

غار حاجی‌آباد: نام دیگری برای غار شیخ‌علی در نزدیکی نقش‌رستم. غار شیخ‌علی .

غار حبشی، اسد آباد همدان -  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار حرم سبلان، مشگین شهر، اردبیل،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران 

غار حسن آباد قلعه بزی (شماره یک)، استان اصفهان، شهرستان مبارکه، کارخانه سیمان سپاهان، حسن آباد قلعه بزی. مهدی خدادادی سایت غارهای ایران
غار حسن آباد قلعه بزی (شماره دو)،
استان اصفهان، شهرستان مبارکه، کارخانه سیمان سپاهان، حسن آباد قلعه بزیمهدی خدادادی سایت غارهای ایران

غار حسین نامه، میان دوآب، آذربایجان غربی، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران 

غار حشرات، مشگین شهر، اردبیل -  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران 

غار حصار، این غار، در رشته کوه البرز و حوالی سولقان واقع شده است. از آنجایی که این غار در بلندی قرار دارد، لذا جهت بازدید از آن باید از وسایل فنی و ایمنی استفاده کرد. غار حصار به صورت اتاقکی است که مساحت کف آن 12 متر مربع می‌باشد و ارتفاعش کم‌تر از 3 متر است. کویرها و بیابان های ایران

غار حلوان : این غار در روستای حلوان در 75 کیلومتری شمال غرب شهرستان طبس قرار دارد. مسیر دسترسی به این غار بعد از روستای حلوان و طی مسافت تقریباً 15 کیلومتر از جاده خاکی می‌باشد. این غار برای پیمایش سختی زیادی ندارد فقط در بعضی نقاط احتیاج به طناب است. سن سنگ‌های غار حلوان تقریباً 160 میلیون سال می‌باشد و مربوط به دوره ژوراسیک میانی است. با توجه به این که در این غار بقایای زیادی از استخوان‌های حیواناتی همچون گوسفند، شتر، الاغ و پرندگان دیده می‌شود، شاید این غار پناهگاه حیوانات درنده باشد. سایت گروه صنعتی پاکمن و احسان زمانیان سایت غارهای ایران

غار حمام خدایی: در قدیم به دلیل شکل خاص غار، مردم روستای پنو در زمستان برای استحمام از آب داخل غار و در تابستان از آب موجود در مقابل غار استفاده می‌کردند بنابراین به دلیل کارکرد این غار برای مردم محل، به این نام معروف شد. این غار در ارتفاع 1050 متری از سطح دریا قرار دارد و دارای یک دهانه می‌باشد. در شرق روستای پنو و در کنار راه فرعی روستای پنو به دوزین، دهانه بزرگ این غار به خوبی در کنار دره کم عمقی که اهالی محل به آن اریبی می‌گویند، مشخص می‌باشد .

غار حمزه زندان، آذربایجان شرقی، عجب شیر - ابراهیم زکی سایت غارهای ایران
غار حمزه علی، بلداجی، چهار محال و بختیاری،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران 

غار حیاط دریا، استان آذربایجان غربی، 37 کیلومتری شمال شهر تکاب، منطقه تخت سلیمان، روستای برنجه

غار حیدر بیگ، شیراز نام انگلیسی Heydar Beig Cave 
غار حیدربیگ، در شمال شرقی شیراز و در ارتفاعات «بیضا» واقع شده است. دهانة این غار، در دیواره‌ای قرار دارد که برای رسیدن به آن باید از وسایل فنی استفاده کرد. طول این غار بیش از 60 متر است و چاهی در داخل آن وجود دارد که صدای جریان آب از اعماق آن به گوش می‌رسد. کویرها و بیابان های ایران

غار خار، در " كاگیكا" در نزدیكی شهر كرمانشاه آثاری از دوره پارینه سنگی میانه با ابزارهای سنگی مشخصه نوع موسترین مورد شناسایی قرار گرفته اند.وبلاگ قاسم علیزاده

غار خاکستر 50) کیلومتری پناهگاه آب زرد شیرکوه) یزد - حسن انتظاری سایت غارهای ایران

غار خان گرمز، همدان -  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار خانه ذنب لاور، هرمزگان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران 

غار خانه خدا : این غار در منطقه حفاظت شده بوروئیه هرات (مرکز بخش مرکزی شهرستان خاتم استان یزد) قرار دارد. مسیر دسترسی به این غار که در ارتفاع 2400 متری قرار دارد بدین شرح است: کیلومتر 4 هرات به چاهک عبور از یک جاده خاکی به طول 17 کیلومتر که در سمت شمال غربی به سمت بوروئیه هرات می‌رود بعد از بوروئیه عبور از جاده خاکی به مسافت 7 کیلومتر به سمت چنارناز. سایت گروه صنعتی پاکمن

غار خانه ذنب لاورهرمزگان، بخش مرکزی شهرستان بستک (غرب هرمزگان)، منطقه گوده، روستای بست قلات

غار خدایی، در منطقه ندوشن در دشت سلقون -  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران 

غار خدنگ، خراسان جنوبی -  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران 

غار خر (مر خر): غار بزرگ و عمیقی در بیستون که در آن شواهدی از زندگی انسان از دوره پارینه‌سنگی میانی (حدود ۱۰۰٫۰۰۰ تا ۴۰٫۰۰۰ سال پیش) و دوران میان‌سنگی (حدود ۱۵٫۰۰۰ تا ۱۰٫۰۰۰ سال پیش) به دست آمده است. ابزارهای سنگی و اشیای پیدا شده در این غار انواع متنوعی از استخوان‌های جانوری، ذغال، قلم‌های حکاکی، کوبنده‌ها و تیغه‌ها و تراشنده‌های سنگی را شامل می‌شود. این غار را در گویش محلی «مَر خَر» می‌گویند فرهنگ نامه ایران .

غار خراسانه، بوکان، آذربایجان غربی،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران 

غارهای خربس (4غار)  همشهری آنلاین - گزارش تصویری در سایت ایران بوم

غار خرسین (غار نمکی خرسین)، هرمزگان، درگز - مهدی معماری سایت غارهای ایران

غار خرم‌ آباد

غار خرمنه سر - طارم زنجان - سایت غارنوردی در ایران

غار خزانگاه، ماکو، آذربایجان غربی،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران 

غار خزینه راه، استان خراسان شمالی، جاده بجنورد به شیروان، روستای اسفیدان

غار خفاش : ایلام  همشهری آنلاین

غار خفاش، بهبهان نام انگلیسیKhofash Cave 
این غار در «تنگ تکاب» شهرستان بهبهان واقع شده است و در میان ساکنین راجع به آن افسانه‌های زیادی رواج دارد. در سمت راست دهانة تنگ این غار کتیبه‌ای تاریخی تعبیه گردیده و عمق غار در حدود 20 متر است. کویرها و بیابان های ایران  

غار خلی زر (خولی زرد، وی یا)   استان البرز، طالقاندر مزرعه ای به همین نام در روستای "ورکش" واقع شده و دارای اتاق ها و محل نشیمن است.

غار خمیره (زندان خانه لار)استان تهران، لواسان، روستای برگ جهان

غار خنده پش، استان گیلان، ماسال -  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران 

غار خنگ گاه، ممسنی نام انگلیسیKhang gah Cave 
این غار در 50 کیلومتری شمال غربی ممسنی (نورآباد) واقع شده است. دهانه این غار که بخاراتی از آن متصاعد می‌شود در دیواره‌ای قرار دارد که برای رسیدن به آن باید از وسایل فنی استفاده کرد .
 
این غار 2 شعبه دارد که در یکی از آن‌ها استخری به وسعت 60 متر مربع و به عمق بیش از 2 متر وجود دارد. در اطراف استخر مقدار زیادی سفال با نقوش مختلف و جالب توجه دیده می‌شود، که نشان می‌دهد در گذشته عده‌ای در این غار زندگی می‌کرده‌اند. در بخش دیگر این غار که هوایی فوق‌العاده گرم دارد، تعداد زیادی خفاش زندگی می‌کنند. کویرها و بیابان های ایران

غار خودکاوند، استان البرز، طالقان، روستای خودکاوند-  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران 

غار خورزن (به اصطلاح محلی خورزینه) در حدود 6 کیلومتری شرق شیر سنگی همدان کوه خورزن (به معنی کوهی که از آن خورشید سر می‌زند) قرار دارد. برخی از افراد اظهار می‌دارند که در کوه مزبور غار قدیمی طولانی با ستون‌های سنگی وجود دارد که ظاهراً مربوط به دوران هخامنشی است. وبگاه گروه صنعتی پاکمن

غار خورزنه B1 - همدان -  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران 

غار خورزنه C1 - همدان -  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران 

غار خورزنه D1 - همدان -  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران 

غار خورمیز، یزد، در منطقه جنوب شرقی خورمیز و بین روستای خورمیز و تنگ‌چنار -  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران 

غار خوریت، مازندران، سه هزار، روستای لیره سر

غار خوش آب اصفهان - سایت انجمن غار و غارشنانسی ایرانیان

غار خوش، ییلاق، مینودشت،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران 

غار خون فوشه، فومن گیلان - حسین حاجت پور قلعه رودخانی سایت غارهای ایران  

غار خونیک: غاری در نزدیکی روستای خونیک (با غار لخ‌اسپور در نزدیکی روستای خونیک در جنوب بیرجند اشتباه نشود) در ۲۰ کیلومتری شمال شرقی قائن در خراسان که سکونتگاه انسان در دوره پارینه‌سنگی میانی (حدود ۱۰۰٫۰۰۰ تا ۴۰٫۰۰۰ سال پیش) و دوران میان‌سنگی (حدود ۱۵٫۰۰۰ تا ۱۰٫۰۰۰ سال پیش) بوده است. فرهنگ نامه ایران و  ویکی پدیا

غار خِی : این غار در کوه خیص شهر دهدشت واقع شده است و دارای 600 متر طول می‌باشد. این غار در سال 1365 توسط هیئت کوهنوردی شهرستان کهگیلویه کشف شده است .

غار خیج، استان سمنان، شهرستان شاهرود، شمال شرقی شاهرود، حاشیه روستای خیج

غار دارابی ۱ مربوط به دوران پارینه‌سنگی جدید است و در شهرستان کوهدشت، بخش مرکزی، دهستان کوهدشت شمالی، روستای دارابی واقع شده و این اثر در تاریخ ۲۸ اسفند ۱۳۸۵ با شمارهٔ ثبت ۱۸۵۰۵ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. دانشنامه فارسی

غار دارابی ۲ مربوط به دوران پارینه‌سنگی جدید - دوران فرادیرینه‌سنگی است و در شهرستان کوهدشت، بخش مرکزی، دهستان کوهدشت شمالی، روستای دارابی (چنار) واقع شده و این اثر در تاریخ ۲۸ اسفند ۱۳۸۵ با شمارهٔ ثبت ۱۸۵۰۴ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. دانشنامه فارسی
غار دارمار، کرمانشاه، هلیلان، در دره هلیلان در غارهای «مارزور»، «مارگورگلان سراب»، «دارمار» و غار «گوگل» آثاری متعلق به اواخر دوره ی پارینه سنگی جدید ایران شناسایی شده است. سایت پارسیان دژ

غار های داش کسن، (3غار) سلطانیه  نام انگلیسی Dash Kasan Cave این مجموعه در 10 کیلومتری جنوب شرقی سلطانیه، در نزدیکی روستای «ویر»، از توابع همین بخش قرار گرفته است. این مجموعه در محوطه‌ای به شکل مستطیلی ناقص، به طول 400 متر و عرض 50 تا 300 متر دیده می‌شود .در درون این مجموعه، سه غار نسبتاً عمیق در دل کوه کنده شده است که کنده‌کاری‌های زیبایی دارند. از نقش‌های این کنده‌کاری‌ها، می‌توان به دو تصویر اژدها که در مقابل یکدیگر به شکل قرینه حک شده‌اند و طول هر یک 5/3 متر است، اشاره کرد. در طرفین این نقش‌ها، محراب‌های زیبای نقش‌داری با طرح‌های اسلیمی، گل و بوته مقرنس‌های سنگی کنده‌کاری شده‌اند .مجموعه آثار کنده‌کاری این محل، یادگار هنرمندان چینی است که به فرمان «اولجایتو» از چین فراخوانده شده بودند .براساس فرضیه‌ای، غارهای «داش‌کسن» در دو دورة تاریخی جدا از هم مورد استفاده قرار گرفته است. در دورة نخستین، این غار نیایشگاه آیین مهرپرستی در عهد ساسانی بوده است؛ اما از این دوره آثاری بر جای نمانده است. دورة دوم که نقش‌های اژدها، برگ مو، پیچک و طرح‌های اسلیمی، یادگار آن دوره است، به دوران فرمانروایی ایلخانان تعلق دارد .سنگ‌های سبز به کار گرفته شده در حصار ارگ سلطانیه، مطمئناً از محل تاریخی داش‌کسن (سنگ‌بر) بریده شده است. کویرها و بیابان های ایران

غار داش کهلی قرانلق کهل، مشگین شهر، اردبیل،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار دالخون، فارس، اردکان سپیدان نادر کرمی سایت غارهای ایران

غار دال لان، نهاوند، همدان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار داغدالان، مشگین شهر، اردبیل،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار دامدام در نزدکی اراک
غار دامنه،
خوانسار نام انگلیسیDamaneh Cave  این غار، در سر راه خوانسار به اصفهان، در منطقه‌ای به نام «دامنه»، در یک دره واقع شده است. غار دامنه در حدود 35 متر طول دارد و درون آن خشک می‌باشد. کویرها و بیابان های ایران

غار دان چفت، مینو دشت، گلستان، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار دانشجو، استان هرمزگان، جزیره هرمز -غارنوردی در ایران

غار دانیال (چاری، گردکوه) مازندران، سلمانشهر (متل قو)، روستای دانیال - حسین شایگان سایت غارهای ایران - غارنوردی در ایران
غار داوران
رفسنجان  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران
غار دختران،
استان اصفهان، فریدونشهر-  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار دخمه آیش خشکی جار، مینو دشت گلستان، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار دخمه ته غار، گلستان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار دخمه دان قلق، مینودشت، گلستان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار دخمه شاه نشین، گلستان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار دخمه نامن، گلستان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار در بالا، شیروان، نام انگلیسی Darbala Cave در جنوب شرقی روستای «بهمن» شهرستان شیروان واقع شده است و دهانة آن، همانند حفره‌ای در مسیر سیلاب قرار گرفته است. داخل این غار همچون تالار وسیعی است، که آبشار بسیار زیبایی با ارتفاع 5 متر، جلوة ویژه‌ای به آن بخشیده است. کویرها و بیابان های ایران

غار باستانی دربندA - رودبار - ویکی پدیا

غار باستانی دربند B رودبار -سایت باستان شناسی گیلان
غار دربند،
مهدی شهر سمنان ویکی پدیا  

غار دربند، چهارمحال و بختیاری -  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار دربند قاطرچی (گاور قلعه)، ماهنشان زنجان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار دُوربید (دُربید)، این غار در روستای دربید شهر یزد در ارتفاع 2960 متری کوه دربید قرار دارد. این غار بسیار زیبا و دارای چکنده‌های دیدنی می‌باشد. از شگفتی‌های این غار وجود آب بسیار گوارا در نزدیکی قله‌ای بلند در کوهی بسیار خشک می‌باشد. پیمایش غار نیاز به ابزار و تجهیزات خاصی ندارد و همراه داشتن یک چراغ کفایت می‌کند. سایت گروه صنعتی پاکمن - عکسهای غار از گروه کوهنوردی سالار یزد
غار در پتن
: این غار در 95 کیلومتری جنوب شهرستان سراوان در بخش بم پشت در شهر سیرکان واقع شده‌ .

غار درفک، گیلان، قله درفک

غار در قلعه شواز، یزد،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار دروازالی کهل، مشگین شهر، اردبیل، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار دروازوک، کوتر کالی، مازندران، ساری - کمیل قاسم پور سایت غارهای ایران
غار درواخانه آستانه،  در جنوب روستای آستانه 5 كیلومتری چشمه علی

غار درونه، در غرب بردسکن، روستای درونه  ویکی پدیا
غار دره، مینودشت، گلستان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار دره آل، کلات نام انگلیسیDarreh Al Cave  غاره دره آل مکانی است با دهانه بزرگ و دیدنی و دیوارهای مرتفع و بلند که چشمه ای در مجاورت آن قرار دارد. این غار در 45 کیلومتری شمال شرق مشهد در مسیر راه کلات نادری واقع شده است. غار روستای آل از دیدنی های این روستا است و در ابتدای جاده دره آل پس از روستاهای اندروخ و کارده قرار دارد . مسیر جاده مشهد تا روستای آل اسفالت است . دهانه غار در اردتفاع 1458 متری از سطح دریا در مختصات 36،67108شمالی و 5967710 شرقی است خوشبختانه چون دهانه غار بسیار کوچک است و در جهت شمال و جنوب است و تا فاصله 10 متری دهانه غار قابل دیدن نیست و علیرغم حضور خیل مردم در روزها تعطیل ، در دره بین روستاهای کارده و آل ، غار از گزند رهگذران در امان مانده است ! این غار قدمتی بسیار دارد تا آنجا كه كوه نوردان اسكلت هایی از انسان اولیه و ابزار او را درون غار یافته اند. باشگاه اوج مشهد

غار دره اردشک یزد  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار دره برفگیر، چهار محال و بختیاریسعید محمدی سایت غارهای ایران
غار دره بید،
استان اصفهان

غار دره بید، همدان، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار دره چفت، مینودشت، گلستان، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار دره دولی، چهرمحال و بختیاری، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار زرد، بم، کرمان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار دره زنجیر یزد  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار دره فراخ (دره فرخ)، روستاى جوزان، ملایر، این غار در اطراف ملایر و در نزدیکى روستایى به نام جوزان قرار دارد. دهانهٔ غار در ارتفاع ۲۲۲۰ مترى به سمت جنوب شرقى و اندازه‌هاى آن ۸۰ تا ۱۲۰ سانتى‌متر است. در زیر دهانه، گلوگاه کوتاهى است که به دهلیزى به طول ۹ متر باز مى‌شود و باید خمیده از آن بگذریم. از سقف آن آب مى‌چکد و کف آن پر از گِل و لغزنده است. یکى دو حفره در کناره‌هاى دهلیز قرار دارد که کف آن‌ها خاکى و نسبتاً خشک است. پایان دهلیز تنگ و راهرو مانند است و در جلوى آن تپه‌‌اى سنگى و پله‌اى قرار دارد. پس از پایین رفتن از این پله‌ها و گذر از سه پلکان دیگر به یک برکه مى‌رسیم. این پله‌هاى طبیعى در اثر آبرفتگى‌هاى درون غار درست شده‌اند، ولى آنقدر یکنواخت و منظم‌اند که به نظر مى‌رسد ساختهٔ دست انسان باشند. سایت ویستا

غار دره قیر علی آباد، علی آباد 35 کیلومتر با اقلید فاصله دارد.5 کیلومتری علی آبادسمت چپ جاده دره ای که به دره قیر معروف است جایی است که باید غار را در آنجا جستجو کنیم.با اینکه از کنار جاده آسفالت تا دهانه غار ده دقیقه بیشتر فاصله نیست برای یافتن دهانه غار کمی با مشکل روبرو شدیم.غار در دیواره ای بزرگ واقع شده است.که فاصله زمین تا دهانه حدود 50 متر می باشد . که برای دسترسی به آن از راه باریکی که بر روی طاقچه ای سنگی در سمت چپ دهانه واقع شده باید استفاده کنیم . چون این راه به هیچ وجه از پایین مشخص نبود ما به اشتباه از دره سمت راست استفاده کرده و مجبور شدیم با دست به سنگ شدن صخره ای را تا رسیدن به دهانه طی کنیم.خود دهانه نیز از پایین مشخص نیست. بالای دهانه نیز دیواره ای وجود دارد. گزارش کامل در وبلاگ گروه کوهنوردی زاگرس اقلید
دره گعتاران، مشگین شهر، اردبیل،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار دره مره ۳ مربوط به دوران پارینه‌سنگی جدید است و در شهرستان کوهدشت، بخش مرکزی، دهستان گل گل، روستای کمربله واقع شده و این اثر در تاریخ ۲۸ اسفند ۱۳۸۵ با شمارهٔ ثبت ۱۸۴۹۹ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. دانشنامه فارسی

غار دریا، استان آذربایجان غربی، 37 کیلومتری شمال شهر تکاب، منطقه تخت سلیمان، روستای برنجه
غار دریاس،
آذربایجان غربی، جاده مهاباد - ارومیه

غار درین کش، استان گیلان، شهرستان رودسر، بخش کلاچای

غار دزپهلو، کردکوی، گلستان، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار دزک، هوشیار اسدی - نام انگلیسیDezak Cave -  روستای دزک در فاصله 30 کیلومتری شهرکرد قرار دارد.غار دزک در مسیر غار بیمارآب است ولی با آن فاصله دارد. دهانة غار دزک در بلندی واقع شده و در داخل آن 3 شعبه وجود دارد که تالار بزرگی در یکی از شعبه‌ها (شعبة اصلی) قرار دارد. استالاگمیت و استالاکتیت‌های فراوانی در این غار وجود دارند، ولی هیچگونه آبی در این غار به چشم نمی‌خورد . غارنوردی در ایران

غار دزک، مشهد نام انگلیسی Dezak Cave غار دزک در مسیر غار بیمارآب است ولی با آن فاصله دارد. دهانة غار دزک در بلندی واقع شده و در داخل آن 3 شعبه وجود دارد که تالار بزرگی در یکی از شعبه‌ها (شعبة اصلی) قرار دارد. استالاگمیت و استالاکتیت‌های فراوانی در این غار وجود دارند، ولی هیچگونه آبی در این غار به چشم نمی‌خورد. کویرها و بیابان های ایران

غار دزک (تاپو شماره2)  چهارمحال و بختیاری، دزک، هوشیار اسدی سایت غارهای ایران

غار دلشاد، اصفهان - گزارش وبلاگ انجمن کوهنوردی دانشگاه صنعتی اصفهان  

غار دلفارد : این غار در شهر دلفارد در 30 کیلومتری جاده جیرفت به ساردوئیه قرار دارد

غار دنبلید، استان البرز، طالقان، روستای دنبلید

غار دنگزلو، سمیرم نام انگلیسی Dangezloo Cave این غار در ضلع شمال شرقی کوه دنا ودر حوالی روستای دنگزلو می باشد این روستا بیش از یک صد سال قدمت دارد و از توابع بخش پادنای علیا شهرستان سمیرم و در دامنه ارتفاعات نوول است این غار دارای تالارهای بزرگ و چند تالاب است كه باید با قایق از آنها عبور كرد و یكی از منابع مهم آبی منطقه پادنا محسوب می‌شود. منطقه پادنا در شمال رشته كوه دنا دارای بافتی روستایی و عشایری است محل ییلاق طایفه فارسیمدان از ایل بزرگ قشقایی می‌باشد . غاردنگزلو كه ازغارهای آبی رشته كوه دنا است ودر بالا دست یكی ازسرشاخه های رودخانه ماربر قراردارد. وبلاگ سید جعفر موسوی و گزارش وبلاگ طبیعت دوست شیراز - گزارش گروه کوهنوردی باران
غار دم غار، جیرفت،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار دمه، استان اصفهان، میمه (اصفهان-شاهین شهر-وزوان-میمه)، ضلع شرقی کوه دمه
غار دو اشکفت
: کرمانشاه  گزراش - غار دواشکفت و الگوهای تامین و استفاده از منابع سنگ طی دوره پارینه سنگی میانی در دشت میانکوهی کرمانشاه فریدون بیگلری
غار دو پستان،
استان مرکزی، 63 کیلومتری شمال غرب تفرش، ارتفاعات کوه امجک (بر فراز دره سلطان امجک)

غار دودر، تویسرکان، همدان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار دودزا : در شهرستان کبودرآهنگ در 17 کیلومتری شمال شیرین سو در روستای آق بلاغ -غارنوردی در ایران

غار دوست‌آباد : این غار در 25 کیلومتری شهرستان سرایان در 3 کیلومتری جنوب غربی روستای دوست‌آباد قرار دارد. سایت گروه صنعتی پاکمن
غار دوسر یزد - بزرگ ترین تالار غارهای ایران و چهارم در جهان - سایت انجمن غار و غارشناسی ایرانیان - غارنوردی در ایران
غار دوشر (لوشر)، استان البرز، طالقان، روستای کش
غار دوشِه: غاری در نزدیکی کوهدشت لرستان و در غرب تنگه دوشه که در آن شواهد زندگی انسان از دوران میان‌سنگی تا عصر آهن (حدود
۱۵٫۰۰۰ تا ۳٫۰۰۰ سال پیش) به دست آمده است. در این غار بیش از یکصد نقاشی از بُز و سوارکار و اشکال گوناگون برجای مانده است فرهنگ نامه ایران .گزارش ایسنا

غار دو غار (قله دربید) یزد  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار دوکچی - بوکان - معرفی در وبلاگ مهدی کریم زاده - عکسها از آذر جوان تبریز - مجموعه دوم عکس ها از نمایندگی انجمن غار در تبریز - گزارش پیمایش با عکس گروه کوهنوردی آراد اصفهان

غار دوگیجان، مراغه  
این غار، که از نوع غارهاى استلاکتیت‌ است، ‌در شرق شهر مرند قرار دارد و راه دسترسى به آن سواره‌رو مى‌باشد. دهانهٔ آن به عرض ۳/۵ متر است. سایت ویستا

غار دولدل، چهارمحال و بختیاری،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار دویل نوع، مشگین شهر، اردبیل،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار ده بکری بم  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران
غار دهچال،
مازندران، عباس آباد، جنگل دهچال
غار دهدر،
استان البرز، طالقان، روستای دهدر

غار دهستان، شمال روستای دهستان، هرمزگان، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار ده‌شیخ : این غار در روستای ده‌شیخ شهر یاسوج واقع شده است. دهانه غار در ارتفاع 1670 متری از سطح دریا واقع شده است. غار دارای قندیل‌های فراوان و زیبا می‌باشد و داخل آن خفاش، حشرات و انواع بندپایان دیده می‌شوند .

غار ده موءمن، جیرفت، کرمان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار دیارجان، استان گیلان، رودسر، روستاهای عاشورآباد و دیارجان، عکسهای ثریا محمدی آشور آبادی
غار دیبی یوخ،
تبریز - ارزیل - حسین شایگان، سایت غارهای ایران
غار دیریزنو،
چهار محال و بختیاری - سعید محمدی سایت غارهای ایران
غار دیزان،
استان البرز، طالقان، روستای دیزان

غار دیو، در سوختهکوه و در نزدیکی سد خاکی بیارجمند شاهرود

غار دیو، (دشت پشت کوه کاریزات) یزد  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار دیواره شمالی قلعه موران،  مازندران - امین شادوند سایت غارهای ایران

غار دیواریا، استان سمنان - پایگاه ملی داده های علوم زمین کشور

غار دیو خانه، دژ خانه، کیاسر مازندران - کمیل قاسم پور سایت غارهای ایران
غار دیو زندان سلیمان،
تکاب نام انگلیسیDiv Zendan Soleyman Cave  منطقه تخت سلیمان در استان آذربایجان غربی، 37 کیلومتری شمال شهر تکاب، و در مجاورت روستای نصرت آباد واقع است و شامل دریاچه تخت سلیمان و عوارض طبیعی اطراف آن، چاههای آهک ساخته دیو زندان، چاه دریا، و حیاط دریای روستای بِرِنجه است .منطقه تخت سلیمان از مکانهای منحصر به فرد ایران چه از نظر تاریخی و چه از نظر زمین شناسی و وجود پدیدههایی چون چاههای آهک ساخته است. کویرها و بیابان های ایران

غار دیو سپید نوشهر  -این غار در محلى به نام مازگاه، در کنار قلهٔ دیو سفید که داراى موقعیت استحفاظى خاصى است، ‌ قرار گرفته است و در گذشته‌هاى بسیار دور به عنوان دژ، مورد استفادهٔ‌ اسپهبدان مازندران بود. در فاصلهٔ‌ دریا تا قله و غار دیو سفید، هشت قلعه که امروزه به صورت تپه‌هاى باستانى در آمده‌اند، قرار دارد.  عکس ها - غارنوردی در ایران

غار دیو کن، هرمزگان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار دیو ورزق : واقع در روستای ورزق در جنوب غرب قائن

غار ذکریا (رازی)، استان فارس استهبان، اکتشاف گروه آرش شیراز، (روزنامه همشهری ش 3921)گزارش تصویری هیئت کوهنوردی زرقان

غار ذلف آباد، شمال اراک از توابع فراهان، منصوب به شهر قدیمی ذلف آباد، (کوه ها و غارهای ایران، احمد معرفت)

غار ذهابی - سفید کوه میرزا وند چله - لرستان -سایت غارنوردی در ایران
غار راکاد،
مهاباد -نام انگلیسیRakad Cave 
در دهکده اندرقاش در 18 کیلومتری مهاباد دخمه نسبتا بزرگی در دل کوه وجود دارد که از لحاظ سبک و شیوه حجاری ، شبیه دخمه های هخامنشی در تخت جمشید و نقش رستم است . این دخمه را اهالی محل به نام راکاد می شناسند . به استناد تحقیقات و کاوش‌هاى باستان‌شناسى، دخمهٔ دیگرى نیز در اندرقاش وجود دارد که از لحاظ سبک و شیوهٔ حجارى، ‌ شبیه دخمه‌هاى هخامنشى در تخت جمشید و نقش رستم است. این دخمه را اهالى محل به نام راکاد مى‌شناسند. کویرها و بیابان های ایران

غار راغور کهلی، مشگین شهر، اردبیل، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران
غار رباط،
استان مرکزی، غرب خمین، روستای رباط
غار آبی شهر ربط
 
یک غار آبی در حین انجام عملیات احداث پارک بزرگ شهر ربط در تپه ی سرچشمه ی واقع در محدوده ی خدماتی این شهر کشف شد .آژانس خبری- تحلیلی زریان به نقل از روابط عمومی شهرداری ربط خانم قاسمیانی کارشناس ارشد زمین شناسی در بازدید میدانی از این غار اعلام کرد که با ادامه بازگشایی مسیر فعلی به سفره های عظیم آبی و سالن های بزرگ پر از قندیل های رنگارنگ و خارق العاده خواهد رسید
در اولین روز اکتشاف این غار آبی 30 متر از مسیر این غار بازگشایی شده است .گزارش و عکس
غار رُتیل،
كرمانشاه - این غار در مسیر کرمانشاه به کرند و ریجاب در جهت زیارتگاه بابا یادگار واقع شده است. طول این غار ۳۶۶ متر است. براى ورود به این غار، باید وسایل کوهنوردى در اختیار داشت. بخش‌هایى از این غار هنوز ناشناخته مانده است. سایت ویستا -غارنوردی در ایران
غار رخ 1،
چهار محال و بختیاری، فرخ شهر، سعید محمدی سایت غارهای ایران
غار رخ 2،
چهارمحال و بختیاری، فرخشهر، سعید محمدی سایت غارهای ایران
غار رستم دزد،
استان تهران، فیروز کوه

غار رفته، آذربایجان غربی، مهاباد، منطقه منگور
غار روباه
: این غار در 95 کیلومتری جنوب شهرستان سراوان در بخش بم پشت در شهر سیرکان واقع شده‌ .

غار رودافشان، دهكده رودافشان، دماوند  
این غار در دهکدهٔ رودافشان شهرستان فیروزکوه و در کوهستان البرز مرکزى واقع است. غار رودافشان در مسیر راه کوه‌نوردانى است که به ارتفاعات منطقه صعود مى‌کنند. درون غار پوشیده از مواد آهکى است که به صورت قندیل‌هایى از سقف غار آویزان شده است. هم‌چنین در داخل غار چاله‌هایى وجود دارد که آبى زلال از دل صخره‌هاى سنگى آن بیرون مى‌آید. ارتفاع غار به اندازه‌اى است که به آسانى مى‌توان در آن حرکت کرد. سایت ویستا -غارنوردی در ایران

غار ری زمین، استان البرز، کرج، آسارا (36 کیلومتری شمال کرج)، روستای ری زمین

غار ری کفتار، استان تهران، شهر ری

غار رئیس : نیاسر کاشان  همشهری آنلاین -گزارش تصویری مهر نیوز

غار زِآرو،  در كوههای اطراف محمدآباد صفاییه یزد،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران
غار زالنگ،
استان البرز، طالقان، روستای سوهان
غار زالن گاه (ظالم گاه، زاغه سنگی)
استان البرز، طالقان، روستای دنبلید

غار زان، کرمانشاه، ارتفاعات بیستون (بهزاد جمشیدی)
غار زد2 - دشت زیلو کرمانشاه -سایت غارنوردی در ایران
غار زرد کمر، گلستان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار زری، مشهد - غار زری، در ۹ کیلومتری جنوب غربی شهر مشهد و در مسیر روستای گلستان و کوه‌های اطراف قرار دارد. دهانه غار در ارتفای ۱۰ متری از سطح زمین و به سمت غرب قرار دارد. مسیر غار دارای پیچ‌های زیادی است و درون این غار آب وجود ندارد. ویکی پدیا
(غار زرین،زرین غار، زرین رود، زرین آباد، دودزا) 
زنجان نام انگلیسیZarrin Cave 
غار آهکی زرین غار، یکی از زیباترین غارهای کشف شده استان زنجان می باشد که در ضلع غربی جاده ترانزیت زنجان – همدان و در 35 کیلو متری شهرستان خدابنده مشرف به روستای زرین رود بین روستاهای داش بلاغ و آق بلاق و در طول محور غارهای علیصدر و کتله خور قرار گرفته است این غار در اسفند ماه سال 1384 بعد از زلزله منطقه فوق توسط مردم روستا شناسایی و به کارشناسان منطقه گزارش گردید .
هیئت کوه نوردی استان به سرپرستی یگان حفاظت سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری استان زنجان اولین گروهی بودند که در اردیبهشت ماه سال 1385 از غار بازدید و بررسی های اولیه را انجام دادند. براساس اطلاعات هیئت کوه نوردی این غار دارای یک ورودی بوده که ارتفاع این ورودی 1850 متر از سطح دریا می باشد ولی ارتفاع درونی آن در نقاط مختلف متفاوت است برخی از قسمتها تنگ و تاریک می شود که باید به حالت سینه خیز از آن عبور کرد. قسمتهای ورودی این غار کاملاً خشک است که بعد از رسیدن به قسمتهای پایین تر با چشمه هایی مواجه می شویم که این چشمه ها رابط بین طبقه فوقانی و تحتانی غار می باشند. آبی بسیار سرد و قابل شرب با عمق های متفاوت 1 تا 40 متر در آن وجود دارد. هوا در داخل غار جریان دارد و با طی مسافت طولانی تنفس مشکل نمی شود .این غار دارای چندین طبقه است که دو طبقه آن شناسایی شده و دارای تونل های فرعی و استالاکتیتها و استالاگمیتها و ستونهای بسیار درگذرگاههای اصلی و قندیلهای مخروطی آویزان از سقفها می باشد که بر اثر داشتن ناخالصی رنگهای متنوعی به خود گرفته اند و آنهایی که ترکیباتی به همراه نداشته اند به صورت بلورهای شیشه ای بسیار شفاف خوشه ای و درختی دیده می شوند .از جمله ویژگیهای بارز و اساسی این غار که با غارهای مشابه در منطقه آن را متمایز می سازد این است که غار زرین غار خشکی و آبی است و دریاچه های متعدد در دالانهای آن وجود دارد . کویرها و بیابان های ایران -سایت غارنوردی در ایران -گزارش شناسایی در وبلاگ سعید هاشمی نژاد
غار زمرد (چرخ الماس)
این غار در دره انجیر تفت قرار دارد. از جمله پژوهش‌هایی که در خصوص این غار صورت گرفته است بازدید 12 ساعته یک گروه می‌باشد که توسط خانیکف شرح داده شده است. وی می‌نویسد: «نمونه سنگ‌های غار نشان‌دهنده رگه‌های نقره و سنگ فیروزه است». در مورد این غار افسانه‌های بسیاری توسط مردم نقل می‌شود از جمله می‌گویند هنگامی که «شداد» برای ساختن بهشت خود از تمام طلا و جواهرات روی زمین استفاده کرد، برای بدست آوردن طلا به این غار آمد. سایت گروه صنعتی پاکمن
غار زنان، زه نان - سایت غارنوردی در ایران
غار زندان افغان (دق کشکولی)،
استان تهران، ورامین

غار زندان چاوه، آذربایجان غربی بوکان - مسعود رمضان زاده سایت غارهای ایران
غار زنده به گور، کوه قیصری، چهار محال و بختیاری،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران
غار زنگعلیان (هفت اتاق)،
استان کرمانشاه، مسیر شهر کرمانشاه به سمت اسلام آباد غرب، پس از بیست کیلومتر و نرسیده به کارخانه سیمان غرب (برادران مدلل) – کارخانه در سمت راست جاده بر دامنه کوه زنگعلیان قرار دارد، دره انتهای جاده خاکی قبل از کارخانه، سمت راست دره،  

غار زنگیان شهر کرد - سایت انجمن غار و غارشناسی ایرانیان
غار زنگیان، استان مازندران، قائم شهر، شیرگاه، زیر آب، شیر کلا، گر رودبار، روستای زنگیان، کویرها و بیابان های ایران و وبلاگ زنگیان
غار زیر آب،
اراک  ارتفاع از سطح در یا 2245 متر، ارتفاع پیموده شده تا دهانه 665 متر، ارتفاع غار از سطح دریا 2900 متر، ارتفاع عمودی غار حدود 125 متر. گزارش وبلاگ مجید کهالیان

غار زیلو، استان کرمانشاه، شمال غرب کرمانشاه، ارتفاع 2500 متری کوه عالیوار، مشرف به دره شیرعلی (تنگ شیرعلی)

غار زینه‌ گان، ایلام نام انگلیسی Zinegan Cave 
غار شگفت‌انگیز زینه‌گان در ۵ کیلومترى جنوب شرقى شهر صالح‌آباد و در فاصله ۵۲ کیلومترى شهر ایلام قرار دارد. این غار روباز که بیش از یک کیلومتر طول دارد، ‌ داراى آب فراوان، دهلیزهاى آبگیر، قندیل‌هاى متعدد و آبچک‌هاى طبیعى و بسیار جالب مى‌باشد .هواى داخل غار بسیار سرد و مطبوع است. در حالى که منطقهٔ‌ صالح‌آباد در تابستان حدود بیش از ۴۰ درجه گرما دارد، ‌ اختلاف هواى بیرون غار با درون آن تقریباً ۵۰ درجه است و به همین دلیل آن را غار بهشت نیز مى‌نامند. سرخس‌ها، جلبک‌ها، گل‌ها و گیاهان خودروى داخل غار، رنگ سنگ‌ها، پیچ و خم داخل غار، لب‌هاى به هم دوخته قسمت‌هایى از سقف غار همه و همه حکایت از شگفتى‌‌هاى طبیعت دارد. این غار یکى از جاذبه‌هاى مهم توریستى استان ایلام است. کویرها و بیابان های ایران - عکسهای غار از گروه کوهنوردی سالار یزد

 غار ساج، نزدیک غار شاکین، معدنی قدیمی بوده، (شکار و طبیعت، ش 16، 1339، شیخلی)
غار سالکدر، استان تهران، طالقان، روستای سوهان
غار سالمستان، قم
 - نام انگلیسیSalemestan Cave 
غار سالمستان، در فاصله 5/8 کیلومتری روستای «فردو» از توابع بخش کُهَک شهرستان قم قرار دارد. این غار مورد توجه غارنوردان است و هر ساله تعداد زیادی غارنورد از آن دیدن می‌کنند. کویر ها و بیابان های ایران  

غار سالن کوه، استان خوزستان شهرستان دزفول - (محمد رضا محمد پور، گروه کوهنوردی سالن)
غار سایه ناو، دیلمان - (محمد حسن نصودی (افراسیاب)
غار سپید کمر،
استان زنجان، روستای سپید کمر (همشهری ش 4102)

غار سپه سالار، استان البرز، جاده چالوس، روستای سپه سالار، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار ستق، همدان - غاری آبی - محمد طالبی مقدم مربی کوهنوردی
غار سجیران
استان گیلان -ارتفاع از سطح آبهای آزاد : 716 متر -غار سجیران در روستای سجیران بخش رحیم آباد شهرستان رودسر قرار دارد .بهترین مسیر دسترسی به آن،راه رحیم آباد به گرمابدشت و جاده معروف سفیدآب است. این غار در اوایل سال 1382 توسط کارشناسان سازمان گیلان شناسایی و مستندسازی شده و با شماره 10711 در تاریخ 2/11/1382 در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیده است . داده های فرهنگی حاصل از بررسی های ابتدایی توسط هیات در غار سجیران شامل قطعات سفال مربوط به عصر آهن و استخوان می باشد . وجود لایه های مختلف ارزشمند فرهنگی و باستانی با توجه به یافته های مذکور محتمل به نظر می رسد . پاسخ به پرسش های متعدد و دستیابی به اطلاعات بیشتر مستلزم انجام مطالعات میدانی باستان شناختی و به ویژه کاوش در این غار است. (سایت باستان شناسی گیلان)
غار سخت الماس، آباده - ( غارهای ایران، احمد معرفت)
غار سراب - همدان - سایت غارنوردی در ایران - گزارش گروه کوهنوردی یاران همدان

غار سراب (بابا حیدر)-  در طول و عرض جغرافیا یی : N32 18.244 E50 24.460 و در 56 كیلومتری جنوب غربی شهركرد ( مرکز استان چهار محال وبختیاری ) و حدود 7 كیلومتری شهر باباحیدر (از توابع شهرستان فارسان) در مسیر دره ای زیبا و معتدل، در مجاورت روستای امیدآباد قرار گرفته است. غار سراب ، از جمله غارهای طبیعی تالاری- آبی است که بر اثر نفوذ آب در طبقات آهکی بوجود آمده است. این غار شگفت انگیز دو دهانه دارد. . از یكی از دهانه های غار، آبی خروشان و خنك بیرون می آید. دهانه ورودی غار حدود 50 متر بالا تر و سمت چپ چشمه ( همان دهانه خروج آب ) قرار دارد و طول شناخته شده طبقه دوم غار 650 متر می باشد. غار دارای دو طبقه می باشد که بین 15 تا 25 متر اختلاف ارتفاع دارند. طبقه پایین مجرای اصلی آب است و وجود آب پرفشار و گاه حوضچه های عمیق و تراورس های بلند پیمایش این طبقه را بسیار سخت و گاه صعب العبور می کند و ممکن است طول آن به کیلومترها برسد.جهت اصلی دالان غار شمال غرب تا غرب است .ظاهرا در غار طبقه دوم در ماههای کم آبی ، آب جریان ندارد و آب چشمه از همان غار طبقه اول تامین می شود. تنها در ابتدای مسیر طبقه دوم در محل شکاف و دیواره بلند اول، دسترسی به آب طبقه اول می باشد و آب آن آشامیدنی است. ارتفاع سقف غار در بعضی از نقاط به 15 متر می رسد و در تالار طویل غار قندیل های آهكی زیبا به وفور وجود دارد و فرآیند تشكیل این قندیل ها همچنان ادامه دارد. مسیر غار ( طبقه دوم ) شامل دالان، دخمه، تنگه، دیواره، تالار و حوضچه های آب می باشد. برای پیمایش غار نیاز به تجهیزات کامل غارنوردی و تسلط کامل به قواعد سنگ نوردی می باشد. بدون نور پیمودن غار غیر ممکن است و داشتن هدلامپ و دیگر وسایل روشنایی به همراه باتری اضافه از ملزومات این پیمایش است. مسیر در محل های مورد نیاز از قبل رول کوبی شده و برای طی مسیر می توان از آنها استفاده کرد. به غیر از چند محل که عبور به صورت خمیده یا پامرغی صورت میگرد، در بقیه مسیر سقف غار بلند بوده و حرکت به سادگی انجام می گیرد.محیط غار خنک می باشد و در این فصل چندان نیاز به لباس گرم و چند لایه نیست. در بعضی نقاط ریزش قطرات آب از سقف وجود دارد. وجود خفاش به صورت کامل، مشهود می باشد و آثار فضولات آنها در غار بسیار دیده می شود. حوضچه های کوچک آب در مسیر با عمقی کم وجود دارد که می توان به راحتی از آنها عبور کرد و آب تا بالای مچ پا و ساق پا می رسد. اما غالبا" به علت آلودگی زیاد آب با فضولات خفاش ها، تراورس دیواره غار ترجیح داده می شود. در مسیر و در تالارهای بسیار زیبای غار انواع تزئینات آهکی از جمله انواع استالاکتیتStalactite ( چکنده) ها و استالاگمیت Stalagmite (چکیده) ها دیده می شود . انواع پرده ای یا بال کوسه ای، سوزنی ، مروارید غار و آبشار سنگی، در بخش پایانی برای رسیدن به انتهای غار حوضچه آب بزرگی به طول تقریبی 20 متر با سقفی پوشیده از انواع استالاکتیت های بلند و زیبا وجود دارد که باید وارد آن شد . عمق آب تا بالای ران پا می رسد. آب کمی سرد است اما آزار دهنده نیست. بعد از حوضچه، تالاری ست که به یک دالان بلند وصل می شود . دالان بلند دارای شیبی رو به پایین، شبیه آب انبارها می باشد که کف آن پوشیده از شن های ریز و نرم می باشد . در این دالان تزئینات آهکی خاصی دیده نمی شود. انتهای دالان که اتنهای غار نیز می باشد حفره کوچکی قرار دارد که محل خروج آب است. در طول غار به دلیل تاریکی و لغزنده بودن مسیر احتمال افتادن یا پیچ خوردگی مچ پا بسیار است. عدم وجود نور و کفش مناسب و عدم آشنایی به اصول و قواعد سنگ نوردی و استفاده از طناب در صعود و فرود ها می تواند خطرساز باشد. کویرها و بیابان های ایران - مشخصات و اطلاعات
غار سراب رودک، در شهرستان دلگان، نقده، (بانک اطلاعات شهر نقده)

غار سربی، استان تهران، شهر ری، کوه بی بی شهربانو
غار سرچشمه، گلستان، گالیکش، روستای نام نیک - (محمد عطارچی سایت غارهای ایران)
غار سر حد ساطح، چهار محال و بختیاری لردگان - (سعید محمدی سایت غارهای ایران)
غار سرخ، نیشابور - معدن کوهی در شش دره واقع است. از طرف شرق که جلو برویم دره اول را مشاهده می‌کنیم. دره اول دارای چهار غار است. غار اول معروف به غار عبدالرزاقی است که قدیم آنرا بو‌اسحاقی می‌نامیدند. فیروزه این غار از غارهای دیگر ارزش، جلوه و صفای بیش‌تری دارد. غار دوم غار سرخ نام دارد. غار سوم غار شاه و غار چهارم غار آقالی است. همشهری آنلاین 

غار سردابه، اردبیل،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار سرد دره موقعیت: استان گیلان - سایت گیلان تبلیغ
غار سردکوه، ملایر -نام انگلیسی:
Sard Kouh Cave  
 این غار در اطراف ملایر و در نزدیکی روستای «سلطان آباد» در ارتفاع 2240 متری «سردکوه» ملایر قرار دارد. دهانه غار 25/2×35/1 متر است که با شیب تندی پایین می‌رود. در انتهای شیب با عبور از مدخلی سنگی به دهلیز اصلی غار می‌رسیم.کنارة راست دهلیز از طریق یک رف سنگی که تخته سنگ‌های واژگون روی آن فرو ریخته است، به شاخة فوقانی غار اتصال می‌یابد. شاخة فوقانی، دهلیز گشادی است به طول تقریباً 40 متر و با سقفی که از 3 متر تجاوز نمی‌کند.دهلیز اصلی غار که خمیدگی تندی دارد با انتهای غار 5/4 متر اختلاف سطح پیدا می‌کند. میانة غار وسیع و سقف آن بلند است و از معبر چاه مانندی با دو پلة سنگی طبیعی می‌گذرد و به محوطه‌ای می‌رسد که با زاویة تندی به سمت بالا ادامه دارد و کف آن ناهموار است. در کنارة چپ این محوطه، و به دنبال دهلیز، چند متر جلوتر یک گودال تنگ چاه مانند سر راه وجود دارد که در اثر ریزش تخته سنگ‌ها بر روی هم این راه زیرزمینی به وجود آمده است و دهلیز اصلی غار را تشکیل می‌دهد. غار در طول 73 متری دهلیز پایان می‌یابد. یک ستون سرتاسری 2 متری استالاگمیت تنها پدیده دیدنی این غار است در کنارة این ستون مدخل تنگ چاه مانندی دیده می‌شود. در این حفرة تنگ 5 متری حوضچة آبی زلالی به درازای 44 و پهنای 38 سانتی‌متر وجود دارد.
غار شماره 1
 این غار، غار کوچکی است که در ابعاد 5/3×5/4 متر ساخته شده و ارتفاع آن 7/1 متر است. در دیوارة مقابل، سوراخی دیده می‌شود که از خاک پر شده است. کف غار را خاک نرمی پوشانده است که در اثر جریان آب باران در شکاف سنگ‌ها به وجود آمده است. در بدنة راست، دالان باریکی به طول 5 متر دیده می‌شود که به علت انباشتگی خاک باید به شکل خزیده از آن گذشت. سر دالان به غار شماره 2 باز می‌شود و مانند راهرویی بین آن دو غار است.
غار شماره 2
 این غار، در کنار غار شماره یک قرار گرفته است و مانند دالان ساده‌ای به درازای 5/12 و پهنای 8/1 متر کشیده شده است. بلندی آن به 5/4 متر می‌رسد و بزرگ‌ترین این غارها محسوب می‌شود.
غار شماره 3
 این غار، دالان تنگ و سرراست 7 متری است که در 3 متری غار شماره 2، در شیب تند بالای پرتگاه قرار گرفته است. پهنای آن 5/1 متر و به شکل سنجاق است. در پایان دالان یک سوراخ تقریباً 3 متری است که ورود به آن برای اشخاص باریک اندام امکان‌پذیر است. کویرها و بیابان های ایران

غار سر رود، استان خراسان رضوی، کلات

غار سرنی نیشابور - سایت انجمن غار و غارشناسی ایرانیان - سایت غارنوردی در ایران

غار سر گردن، فیروزکوه -نام انگلیسیSar Gardan Cave 
این غار که در حدود 70 متر طول دارد، در نزدیکی فیروزکوه واقع شده و از جمله غارهای جالب منطقه است. به علت وجود چاه و پرتگاه‌های خطرناک در این غار، بدون داشتن وسایل فنی، عبور از آن‌ها سخت و غیرممکن است. در انتهای این غار، حفره‌ای است که در آن آب وجود دارد. کویرها و بیابان های ایران

غار سفیدآب، قزوین در ۴ کیلومتری شمال روستای سفیدآب و در دل کوه سفیدچشمه به ارتفاع تقریبی ۲۴۰۰ متر از سطح دریا واقع شده است. این غار به خاطر وجود آب بسیار، دهلیزهای عمودی فراوان، که فرود بعضی چاه‌روهای آن به عمق ۵۰ متر می‌رسد، استالاکتیت‌ها و استالاگمیت‌های جوان و بافت‌های گل کلمی در سطوح مختلف آن مورد توجه غارنوردان و توریست‌های ماجراجو است .
زمین‌شناسان براساس سنگ‌های آهکی رسی مربوط به سازند روته سن غار سفیدآب را بین ۲۵۰ تا ۲۹۰ میلیون سال و مربوط به اواخر دوران پالئوزوئیک، دوره پرمین تخمین زده‌اند. ویکی پدیا - غارهای ایران -عکسهای غار
غار سفیدخانی
یا غار زیر آب، استان مرکزی، (ویکی پدیا) وکویرها و بیابان های ایران
غار سفیدکوه
(نصرآباد) یزد
غار سفید نام در دهکده چیلک
غار سلطان بلاغ،
استان قزوین، آوج، روستای سلطان بلاغ (8 کیلومتری جنوب آوج)
غار سلیمان،
نام انگلیسیSoleyman Cave  -در غرب شهر شیروان و در نزدیکی روستای قشلاق کاوه و در کنار کوه پیکان در استان خراسان شمالی واقع شده‌است. این غار دارای دهانه وسیع و سقفی از سنگ یکپارچه به طول ۲۵ و عرض ۶ متر است. در انتهای آن سقف و کف غار به هم می‌رسد و در طرف شرق آن حفره‌های وجود دارد. طول این غار ۵۰ متر است و از نوع غارهای خشک می‌باشد. ویکی پدیا
این غار دارای دهانه‌ای وسیع و سقفی از سنگ یکپارچه به طول 25 و عرض 6 متر است که در انتهای آن، سقف و زمین به هم رسیده‌اند و در جهت شرق آن حفره‌هایی وجود دارد. مسیر اصلی غار، پس از طی 50 متر به انتها می‌رسد. نوع غار، خشک و بدون استالاگمیت و استالاکتیت است. این غار در غرب شیروان، در نزدیکی روستای «قشلاق کاوه» در کمرکش کوه پیکان واقع شده است. کویرها و بیابان های ایران
غار سم
: نام این غار (سُم) در زبان محلی به معنای حفره و غار می‌باشد. این غار در ارتفاع 1700 متری از سطح دریا قرار دارد و دارای یک دهانه می‌باشد. غار سم در نزدیکی قله کوه خواجه قنبر (امامزاده بالای کوه) و در قسمت غربی روستای نام نیک به فاصله تقریبی 2 ساعت راهپیمایی قرار گرفته است. این غار طبیعی از جنس آهک می‌باشد که بر اساس جریان آب از داخل سنگ‌های آهکی بسط و گسترش یافته است. دهانه این غار در یک محوطه باستانی قرار دارد و در داخل غار بقایای سفال‌ مربوط به دوران کهن و اسکلت‌هایی دیده شده است. در دهلیزهای آغازی این غار نیز بقایای اسکلت انسانی موجود است. غار سم؛ دومین غار عمیق کشور می‌باشد . وبگاه سراسری گروه صنعتی پاکمن - سایت غارنوردی در ایران

غار سمسا : این غار در مکانی موسوم به دره آرش در الشتر شهرستان سلسله قرار دارد
غار سنگریز علویجه،
نام انگلیسیSangriz-e Alavijeh Cave -اصفهان  - مهرداد حاجی هاشمی -  کویرها و بیابان های ایران
غار سنگ سفید، چهار محال و بختیاری - فرخ شهر (سعید محمدی سایت غارهای ایران
غار سنگ شکنان یا سنگ تراشان، جهرم استان فارس - سایت غارنوردی در ایران
غار سنگ واره ها، کرمانشاه - سایت غارنوردی در ایران
غار سنو،
گناباد  -نام انگلیسیSeno Cave 
غار سنو که در نزدیکی روستای سنو در شهرستان گناباد واقع شده است از انواع غارهای آبی است به طوری که حتی در خشکسالی های متوالی میزان آب موجود در غار تغییری نمی کند غار سنو تا حدودی شبیه به غار علی سرد (علی صدر) همدان است. کویرها و بیابان های ایران
غار سوباشی، همدان - سایت غارنوردی در ایران

غار سوخته کوه بیارجمند، استان سمنان، شهرستان شاهرود، جاده میامی به بیارجمند

غار سوراخ گاو، محلات -نام انگلیسیSoorakh Gav Cave 
این غار در کوه سوراخ گاو و در شمال غربی روستای خورهه واقع شده است که از غارهای تاریخی منطقه محسوب می شود و داستان های تاریخی در مورد آن نزد مردم منطقه بسیار است.ذاین غار در شمال غربی روستانی خورهه، در کوه «سوراخ گاو» واقع شده است و از غارهای تاریخی این منطقه محسوب می‌شود. دربارة این غار داستان‌های زیادی نقل می‌شود که از جملة آن‌ها هجوم عشایر لر برای غارت این منطقه بوده است . گویا مردم منطقه برای مصون ماندن از این غارتگر‌ی‌ها، اشیاء ارزشمند خود را در این غار پنهان می‌کرده‌اند. در انتهای این غار چشمه‌ای کم آب و در قسمت‌های مختلف آن نیز شکاف‌های متعددی وجود دارد که به زحمت می‌توان از آن‌ها عبور کرد. کویرها و بیابان های ایران
غار سور آوا
: این غار طبیعی در روستای باشماق شهر سقز قرار دارد. طول غار 54 متر می‌باشد و داخل آن دریاچه کوچکی وجود دارد که برای عبور از آن نیاز به قایق بادی می‌باشد. آب دریاچه از بارندگی‌های فصلی تأمین می‌شود. این غار اگرچه کوچک است ولی از لحاظ زمین‌شناسی مهم است چون غار در لایه‌های آهکی قرار دارد و امکان غارهای دیگری وجود دارد. در داخل غار جانورانی همچون خفاش و هزارپا دیده می‌شوند. سایت گروه صنعتی پاکمن - توضیحات و نقشه از آرش یاسمن پور -غارنوردی در ایران
غار سوله خونزا - استان مرکزی - (ویکی پدیا) وکویرها و بیابان های ایران
غار سوله قواق،
بجنورد -نام انگلیسیSule Ghovagh Cave 
انة آن خارج می‌شود، در حوالی روستای تاریخی «اسپاخو» از توابع شهرستان بجنورد واقع شده است و از جمله غارهای زیبای منطقه محسوب می‌گردد. کویرها و بیابان های ایران

غار سویی دیبسیز کهل، مشگین شهر، اردبیل، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار سه بانجر (یعنی سه روزنه)، گروه شهرستان ها: باستان پژوهان سازمان میراث فرهنگی، صنایع دستی و گردشگری آذربایجان غربی غاری را در 50 كیلومتری جاده شاهین دژ تكاب در روستای قره عمر شناسایی كردند كه خاطرات دوران پارت ها را در خود دارد، دورانی كه اشكانیان بر ایران شروع به حكومت كردند. 4 سفالینه از این غار كشف شده است كه 2 سفالینه از آن مربوط به دوره پارت و 2 مورد دیگر سفالینه متعلق به دوران اخیر است.با توجه به شواهد موجود این غار مربوط به دوره پارت است.غار «سه بانجر( »یعنی سه روزنه) در اردوی تفریحی كاركنان آموزش و پرورش واقع است كه توسط كاركنان این سازمان نیز شناسایی شد.این غار دارای سه دهنه است كه یك دهنه آن بر اثر ریزش مسدود شده است. ورودی غار، دست كن است و در برخی قسمت های آن باید به صورت سینه خیز جلو رفت، غار سه بانجر می تواند برای غارنوردان و زمین شناسان منبع تحقیقی خوبی باشد. (روزنامه جام جم > شماره 2478 29/10/87 > صفحه 15)
غار سهولان، (ویکی پدیا) و (کویرها و بیابان های ایران) و (سایت غارنوردی در ایران) و (توضیحات و اطلاعات)

غار سهلک روشن -  غار سهلکی، در جنوب شرقی شیراز و در منطقة داراب واقع شده است. این غار، که از جمله غارهای زیبای منطقه به شمار می‌رود، دارای استالاگمیت‌های جالبی است و در طرفین آن دو غار به نام‌های «سهلک خواجه» و «سهلک روشن» قرار گرفته‌اند . کویرها و بیابان های ایران

غار سهلک خواجه غار سهلکی، در جنوب شرقی شیراز و در منطقة داراب واقع شده است. این غار، که از جمله غارهای زیبای منطقه به شمار می‌رود، دارای استالاگمیت‌های جالبی است و در طرفین آن دو غار به نام‌های «سهلک خواجه» و «سهلک روشن» قرار گرفته‌اند . کویرها و بیابان های ایران
غار سهلکی،
داراب  - نام انگلیسیSahlaki Cave 
غار سهلکی، در جنوب شرقی شیراز و در منطقة داراب واقع شده است. این غار، که از جمله غارهای زیبای منطقه به شمار می‌رود، دارای استالاگمیت‌های جالبی است و در طرفین آن دو غار به نام‌های «سهلک خواجه» و «سهلک روشن» قرار گرفته‌اند. کویرها و بیابان های ایران
غار سیاه استخر، استان گیلان، املش، روستای سیاه استخر 
غار سیاه پور
: این غار در منطقه امیری بین دره هراز لاریجان و فیروز کوه قرار دارد
غار سیاه دشت، مازندران، دو هزار، سیاه دشت، پیل کوه 
غار سیامرز کوه مازندران

غار سیبیکا، استان البرز،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار سیجان، استان مرکزی، دلیجان، منطقه جاسب، روستای واران 
غار سی جن در روستای واران جاسب واقع شده است. مردم محلی عقیده دارند كه در این غار سی جوان غیب شده اند. مسجدی نیز در آن نزدیكی قرار دارد كه به مسجد كمیل معروف است. روزنامه آفتاب یزد

غار سید احمد -وبلاگ رقیه موسوی
غار سید باغی - فارس - سایت روستای شیت
غار سید خاتون -ارسنجان-خبرگزاری موج
غار سید رشید این غار در حدود یک کیلومتری جنوب شرقی روستای سر حمام در دهستان فارسیان بخش گالیکش شهرستان مینودشت قرار دارد، اطراف غار دارای پوشش جنگلی بوده و بر نمای ورودی آن چشم انداز زیبایی وجود دارد. این غار بر روی یک صخره بزرگ سنگی قرار دارد که شکل دهانه ورودی آن نامنظم بوده و در حدود 6 متر ارتفاع دارد و در حدود 30/4 سانتیمتر عرض و در حدود 9 متر عمق دارد.
غار سید صادق، استان خراسان شمالی، بجنورد 
غار سیدشهاب
: مَرِ سیدشهاب یا غار سیدشهاب در میان تنگ میان راهان قرار گرفته است
غار سیراچال، استان البرز، کرج، آسارا (36 کیلومتری شمال کرج)، روستای ری زمین 
غار سیر
در شمال بردسکن، روستای سیر ویکی پدیا

غار سیخوران خورمیز (مهریز) یزد
غار سیمرغ کوه صفه اصفهان - سایت انجمن غار و غارشناسی ایرانیان - سایت غارنوردی در ایران
غار سیوند  (ویکی پدیا) و (کویرها و بیابان های ایران)

غار شاپور(شاهپور)، کازرون -نام انگلیسیShapoor Cave

غاری در ارتفاعات شرق بیشاپور که مجسمه‌ای سنگی از شاپور یکم در مدخل آن افراشته شده است - (ویکی پدیا) و (کویرها و بیابان های ایران) و (غارهای ایران) و (همشهری آنلاین) و (عکسهای غار از گروه سالار یزد) و (غارنوردی در ایران)
غار شاداب (عروس)، مرودشت از شیراز حدود 2 ساعت تا دهانه غار - علی اکبر زاده سایت غارهای ایران

غار شادمینه (شادمهنه)، استان خراسان رضوی، 16 کیلومتری غرب درگز

غار شاکین، تاکستان نام انگلیسی: Shakin Cave  
غار شاکین در استان زنجان، در 56 کیلومتری جنوب غربی شهر تاکستان، و در 6 کیلومتری روستای شاکین واقع است.غار شاکین از غارهای باستانی ایران است. این غار یکی از کهنترین محلهای استخراج فلز روی برای ساختن مفرغ بوده است. وجود کانالهای دست کنده قدیمی در بخشهای مختلف آن نشان از وجود چنین فعالیتی در گذشته دارد. متأسفانه غار شاکین هم اکنون در اجاره معدن چیان برای استحصال فلز است.دهانه غار، جنوبی است و در ارتفاع 1850 متری از سطح دریا قرار دارد. ورودی غار به ابعاد 7×4 متر با شیبی تند به طول 8 متر به تالار اصلی باز میشود.تالار نخست یا اصلی غار، به شکل دایره است. ابعاد آن 35×25 متر و ارتفاع آن 15 متر است. از این تالار دو دالان جدا میشود.دالان شمالی با طول 10 متر به تالار شمالی میرسد. ابعاد این تالار 20×15 متر است و از آن تعدادی دالان و دهلیز طبیعی و دست کنده جدا میشود که طول بعضی از آنها 50 متر است. دالان و دهلیزهای این تالار در حال حاضر زیر تودهای عظیم از خرده سنگ، که حاصل حفر کانال برای استحصال فلز است، قرار گرفتهاند.دالان غربی با طول 15 متر وارد تالار بزرگ غربی میشود. طول و عرض این تالار 40×25 متر است و حدود 20 متر ارتفاع دارد و از آن تعدادی دالان و دهلیز منشعب میشود. دو دالان منشعب، به تالارهایی کوچکتر ختم میشوند.غار شاکین به دلیل وجود کانیهای غیر محلول در مسیر منافذ آبهای فرورو، فاقد غارسنگ است. در زمان فعالیتهای غار زایشی، کربناتهای موجود در منطقه در آب اسیددار حل شدهاند و حاصل انحلال، احتمالاً رودخانه پایین غار حمل شده است و کانیهای غیر محلول سقف و بدنه غار را تشکیل دادهاند.طول غار حدود 400 متر است.غار شاکین به علت موقعیت جغرافیایی ویژه و وجود چشمه آب دائمی در پایین غار، از مکانهای مهم دوره غارنشینی در ایران است. بعد از آن دوره هم، محلی بسیار مطمئن برای پناه جستن و زندگی مخفیانه در زمان ورود بیگانگان به منطقه بوده است. وجود سفالینههای فراوان برجا مانده از دورههای مختلف، مؤید این واقعیت است.علاوه بر ارزشهای باستان شناختیف غار شاکین به علت شکل خاصی که دارد از نظر زایش با دیگر غارهای ایران متفاوت است. این نیز از ویژگیهای مهم غار است و بر اهمیت آن از نظر مطالعات زمین شناسی میافزاید.غار شاکین را که از غارهای دیدنی ایران است، به دلیل داشتن تالارهای پشت سر هم میتوانیم غارِ تالارها بنامیم. در حال حاضر به دلیل فعالیتهای معدن چیان، بخش اعضم غار شاکین نابود شده است. وجود خانه ای بر بلندترین نقطه ی این معدن كه توسط اولین بهره بردار در دهه 50 احداث شده از دیدنیهای این معدن می باشد.حوضی بسیار بزرگ به شكل ماهی در جلوی این خانه ساخته شده است.این خانه كه به شكل قلعه احداث شده از فاصله 16 كیلومتری قابل دیدن است.متأسفانه مجموعه ای از سنگ ها و كانی ها كه در این خانه وجود داشت بعد هاتوسط بازدید كنندگان به یغما رفت و این خانه نیز در حال حاضر در حال ویران شدن است. کویرها و بیابان های ایران
غار شانْدَر: غاری در نزدیکی شهر خرم‌آباد لرستان که در آن شواهدی از زندگی انسان در دوره میان‌سنگی با قدمت حدود
۱۲٫۰۰۰ سال به دست آمده است فرهنگ نامه ایران .

غار شاه بلبل، محلات -نام انگلیسی: Shah Bolbol Cave  
 این غار در کوههای شرقی شهرستان محلات ( بین خورهه و دلیجان ) واقع شده است . این غار نیز دارای چشمه ای کم آب است و از نظر مذهبی برای اهالی منطقه غاری مقدس به شمار می آید . بدین جهت برخی از مردم همراه با خانواده نذورات و قربانی های خود را به پیرامون این غار می برند و در آنجا بین نیازمندان تقسیم می کنند. دراین غار چشمه کم آبی وجود دارد و اغلب مراجعین یک شبانه روز را در آنجا سپری می کنند.غار شاه بلبلدر نزدیک این غار مجسمه ای وجود دارد که اهالی منطقه به آن نام "عمره" یا "عمرو" داده اند. اخیراً این نظریه مطرح شده است که احتمالاً این مجسمه به "آناهیتا" تعلق دارد و مسلماً مربوط به قبل از اسلام است. عوامل طبیعی مانند باد و باران تا حد زیادی موجب فرسایش این مجسمه است.  کویرها و بیابان های ایران - برای مشاهده نقشه هوایی کلیک کنید.

غار شاه بهرام : غار شاه بهرام یکی از غارهای مشهور موجود در استان کهگیلویه و بویراحمد می‌باشد که در حوالی روستای شاه بهرام در منطقه پیچاب از توابع بخش باشت شهرستان گچساران و در فاصله 150 کیلومتری شمال شرقی شهر دوگنبدان واقع شده است. این منطقه دارای جنگل‌های انبوه از نوع بلوط، بنه، کلخنگ، زبان گنجشک و انواع بادام می‌باشد. این غار با طول 200 متر و دهانه‌ یک متری در مجاورت ویرانه‌های شهر باستانی شاه بهرام قرار دارد. به گفته کارشناسان میراث فرهنگی استان، آثار و نشانه‌های موجود که در بررسی‌های اولیه غار شاه بهرام شناسایی شده‌اند، دوره استفاده از آن را به زمان اشکانیان مربوط می‌سازد. وبگاه سراسری گروه صنعتی پاکمن

غار شاه زند (شازند)، اراک نام انگلیسی Shahzand Cave 
این غار در 35 کیلومتری جنوب غربی اراک واقع شده است. محل دقیق آن در نزدیکی روستای «خسبیجان»، بر فراز قلة کوه معروف «شاه‌زند» و در ارتفاع 2890 متری است. این غار یک دهلیز باریک 18 متری به عرض متوسط 6 متر دارد. غار شاه‌زند از دیرباز محل زیارت زرتشتیان ساکن در نواحی مختلف ایران و مورد احترام و تقدیس آنان بوده و هر ساله حتی زوار زرتشتی هندوستان نیز به دیدار آن می‌آیند. روی دیوارهای غار اسامی ایرانی و زرتشتی، مانند پولاد تیرانداز و سیاوش شهریار حک شده است . در نزدیکی روستای «البُرج»، روستایی به نام «گوزا» وجود دارد که چند گور با سنگ قبرهای بزرگ به طول 25/2 متر هنوز در آن باقی مانده است که مورد احترام زرتشتیان می‌باشند و ظاهراً این قبور و یا مدفونین آن‌ها با قداست غار ارتباط دارند. مردم بر این باورند که این گورها یا دلاوران مدفون در آن‌ها به همراهان کیخسرو، قهرمان اسطوره‌ای داستان‌های شاهنامة فردوسی تعلق دارند . این غار محل توجه و زیارت گاه پارسیان بوده است. راه صعب العبوری دارد که از راه اسکان و الرج به آن جا رفت و آمد می کنند.در بین غار مشتی شمعدان شکسته و آثار نذورات دیده می شود.در وجه تسمیه نام این غار به غار شاه زند حکایت کیخسرو را بیان می کنند.کیخسرو پس از 60 سال سلطنت دل از دنیا برکند و آماده سفر معنوی گردید.سران و بزرگان لشگر را در دشتی گرد آورد و لهراسب را به داشتن فر کیانی معرفی نمود و گفت آهنگ سفر معنوی دارم.دستان رستم ، گودرز ، گیو ، بیژن ،گستهم، فریبرز، طوس و مغراران از ایرانیان رو به کوه و دشت نهادند.همه رفتند جز طوس و گیو و فریبرز و بیژن که یک شبانه روز با کیخسرو بودند ، به چشمه رسیدند شب را در آن جا ماندند.کیخسرو گفت فردا مرا نخواهید دید شما هم این جا نمانید.برف خواهد بارید و شما نابود خواهید شد.همراهان کیخسرو نشنیدند ، شب را ماندند ، صبح برخاستند شاه را ندیدند ، برف باریدن گرفت و همه هلاک شدند ، می گویند آن چشمه همان است که مستوفی آن را به چشمه کیخسرو نامیده ، در پای راسمند و اکنون به نام بلاغ نزدیک به ده حک واقع است و آن کوه که کیخسرو در آن پنهان شده همین کوه گوره زار معروف به کوه شاه زنده است و آن دشت واقع در جاپلق موسوم به برفیان است .اما خود کلمه شازند یا شاه زند و یا شاه زنده به زبان عامه شاه زنده معروف است و می گویند کیخسرو در این غار پنهان شده و روزی فریدون وار سر از غار بیرون کشیده و دنیا را پر از فر کیانی خواهد نمود. کویرها و بیابان های ایران

غار شاه‌ شکر، شهرضا -نام انگلیسی Shah Shekar Cave 
این غار در کیلومتر 30 جاده شهرضا - سمیرم قرار دارد و علیرغم کوچک بودن، بسیار جالب توجه است

غار شاه قنداب
این غار در 45 كیلومتری آباده و 35 كیلومتری رامشه در كوههای باختری آن قرار دارد. و یكی از غارهای جالب و دیدنی میباشد به ویژه آن كه در انتهای آب سه ستون بسیار زیبا كه از استالاكمیت تشكیل شده چندین برابر به زیبایی این غار میافزاید. درون غار حوضچه های آب فراوانی دیده میشود. طول غار در حدود 67 متر است و این غاری است كه پایان آن تاریك و ناپیداست. وبلاگ امیر یزدانی

غار شاه نشین، بجنورد - نام انگلیسی: Shahneshin Cave  
در كوه سنگی به نام (شاه نشین) واقع در روستای رئین، غار بزرگی به همین نام وجود دارد. دیوار غار پوشیده از نوشته های یاد بود است كه اكثراً جدید می‌باشند. افسانه‌هایی حاكی از وجود گنج و طلسم درباره این غار بر سر زبانهاست. در ارتفاعات بالای كوه ، منفذی دیده می‌شود كه به غار كوچكتری به نام (غار فاطمه) راه می‌یابد. کویرها و بیابان های ایران

غار شاه نشین، شیراز نام انگلیسی Shahneshin Cave 
این غار در 70 کیلومتری شمال شرقی شیراز و در نزدیکی دهکده‌ای به نام «هکولن» واقع شده است. دهانة غار شاه‌نشین در دیوارة کوهی واقع گردیده که از پایین دیواره حدود 60 متر ارتفاع دارد، لذا وجود وسایل ایمنی جهت ورود به این غار ضروری است. در داخل غار تعدادی حوضچة دست ساز وجود دارد که یکی از آن‌ها دارای آب است . علاوه بر آن، آثار دیگری در این غار وجود دارد، که نشان می‌دهد در گذشته این غار به عنوان پناهگاه مورد استفاده قرار گرفته است. کویرها و بیابان های ایران

غار شب پره (چاه برف): این غار در شمال پارک ملی خبر در مسیر دره‌ای با همین نام در شهرستان بافت واقع شده است که منتهی الیه این دره به پایین قله چاه برف می‌رسد. طول این غار تقریباً 70 متر و قطر دهانه آن 30 متر و ارتفاع آن 15 متر می‌باشد. از زیبایی‌های داخل غار می‌توان به سنگ‌های آهکی کاملاً دگرگون شده اشاره نمود که به مرمر تبدیل شده‌اند. از دیگر زیبایی‌های این غار وجود قندیل‌هایی است که در صورت فراوانی بارندگی‌های سالانه، از سقف غار آب می‌چکد. در قسمت انتهایی غار چاهی وجود دارد که به وسیله انسان و به دلایل نامعلومی حفر شده است. بر روی دیواره انتهایی غار لکه‌های سیاه رنگی وجود دارد که اهالی محل آن را مومیایی می‌نامند که خاصیت معجزه‌آسایی در درمان شکستگی استخوان دارد. علت به وجود آمدن آن نفوذ آب در رگه‌های سنگ آهک و بیرون آمدن آن از سوی دیگر است.  مسیر رسیدن به غار بسیار آسان بوده و برای رسیدن به آن نیازمند صرف یک ساعت پیاده‌روی می‌‌باشد که همین امر سبب شده است هر سال تعداد زیادی از علاقه‌مندان از این مکان دیدن نمایند. گروه صنعتی پاکمن

غار شب پره چال، رامسر -نام انگلیسی: Shab Pareh Chal Cave  
 غار شب پره چال در جنوب شهرستان رامسر در استان مازندران قرار دارد. این غار به علت وجود شب پره ( خفاش ) فراوان و آویزان در داخلش به این نام معرف شده است و می گویند راه مخفی قلعه های اطراف بوده است. کویرها و بیابان های ایران

غار شب پره، شیراز -نام انگلیسی: Shab Pareh Cave  
 این غار در فاصلة 190 کیلومتری شمال شرقی شیراز و در دره‌ای بسیار زیبا به نام «تنگ قادر آباد» واقع شده است. در 20 متری درون غار، چاهی است که در 12 متری عمق آن محوطة بزرگی وجود دارد. پس از طی 40 متر از سمت راست این محوطه، غار به انتها می‌رسد. ظاهراً این غار در زمان‌های گذشته به عنوان پناهگاه مورد استفاده قرار می‌گرفته است. کویرها و بیابان های ایران

غار شعیب : غار شعیب در 18 کیلومتری غرب جیرفت و منطقه‌ای به نام مارون قرار دارد. در حوالی غار معدن مرمریت وجود دارد و وجود ماشین‌آلات صنعتی برای تخریب و استخراج از کوه و ضربات وارده از طریق دستگاه‌ها و انفجارهای معدن سبب شده است قسمتی از غار تخریب شود و علی‌رغم وجود امکانات بالقوه در این منطقه جهت ایجاد تأسیسات رفاهی، تفریحی، گردشگری و ورزشی، هیچ گونه اقدامی توسط مسئولین شهر جیرفت برای جلوگیری از تخریب منطقه صورت نگرفته است . دهانه ورودی غار به سمت شمال است و یافتن آن نیاز به کمی بررسی و جستجو دارد. از دهانه غار باید به صورت نشسته و به آهستگی وارد شد. پس از آن یک شکاف شرقی- غربی وجود دارد که نور خورشید می‌تواند کاملاً در این شکاف تابیده شود. در انتهای غار دهانه دیگری وجود دارد که شبیه یک اطاق است و در آن قندیل‌هایی وجود دارند که چندان بلند نیستند. درون غار تعدادی خفاش دم‌دار و بسیار نادر زندگی می‌کنند که از نوع خفاش‌های بی‌آزار و حتی مفید می‌باشند. این جانوران از انواع حشرات که معمولاً آفت هستند تغذیه می‌کنند و به این ترتیب کمک بزرگی به کنترل جمعیت آفات کشاورزی می‌نمایند. این غار چندان پیچیده و طولانی نیست اما پیمایش آن نیازمند حضور شخص راهنما یا فردی آشنا به غارنوردی می‌باشد . به اعتقاد مردم بومی منطقه این غار همان غار اصحاب کهف است که البته صحت و سقم این مطلب نیاز به بررسی بیشتر دارد ولی عده‌ای نیز بر این عقیده هستند که شعیب نام عارفی بوده که در این حوالی زندگی می‌کرده و برای عبادت به این غار رفت و آمد داشته است و به همین دلیل این غار مورد احترام اهالی منطقه است. گروه صنعتی پاکمن

غار شغال دره - انجدان -نام انگلیسی Shoghal Darreh Cave 
این غار از غار گیوه کش به انجدان نزدیکتر است و وجه تسمیه آن از شغال های فراوانی است که در دامنه ی این غار و داخل آنبه سر می برند . و 11 متر طول و 2 متر عرض و 30/1 متر ارتفاع دارد . بین دره آسیلی کوهی قرار دارد که به آن ((کلوپ جهنم )) می گویند (این کوه به خود برف نمی گیرد و بدین جهت لقب جهنم را به آن داده اند) کویرها و بیابان های ایران

غار شفق، جهرم نام انگلیسیShafagh Cave 
غار شفق در 140 کیلومتری شرق شیراز، در شهرستان جهرم بخش سیمکان در ۷۵ کیلومتری جهرم و دقیقا روبروی روستای کوشکسار قرار گرفته است .این غار دارای استلاگمیت و استلاکتیت های منحصر به فردی میباشد. این غار، سه دهانه دارد و درون آن مانند سالنی است که گنجایش صدها نفر انسان را دارد. غار شفق دارای آب فراوان، چاه‌های متعدد و استالاگمیت و استالاکتیت‌های بی شماری است و یکی از بزرگترین و زیباترین غارهای ایران به شمار می‌رود. دهانه ورودی این غار در ارتفاع ۲۰۰ متری از کف دره قرار دارد ونام این دره که غار در آن قرار گرفته است تنگ تیهو می باشد واین بخاطر تیهوهای فراوانی است که در این تنگه قرار دارد. پس از وارد شدن به غار وطی یک مسیر ۵۰متری به یک تالار بزرگ میرسیم که در حدود ۵۰ در ۴۰ متر است که به ۲ راه ختم میشود، راه سمت راست که درحدود ۲۰۰ متر است و دارای ۲ چاله 3.5 متری است که بین این دو چاله دالانی بسیار زیبا از قندیلها تشکیل شده است و دارای آب می باشد. وجود سفال‌های شکستة الوان در غار شفق نشان می‌دهد که این مکان در گذشته به عنوان سکونت‌گاه انسان مورد استفاده قرار می‌گرفته است. کویرها و بیابان های ایران

غار شکارچی: غاری در نزدیکی سنگ‌نگاره داریوش بزرگ در بیستون که در آن شواهدی از زندگی انسان از دوره پارینه‌سنگی میانی (حدود ۱۰۰٫۰۰۰ تا ۴۰٫۰۰۰ سال پیش) به دست آمده است فرهنگ نامه ایران .

غار شکارچیان (بیستون) غار بیستون یا شکارچیان بر دامنه کوه بیستون در 200 متری نقش تاریخی داریوش هخامنشی، بالای سر مجسمه هرکول واقع است. چشمه‌های گوارایی که از پای کوه تاریخی بیستون می‌جوشند در زیر آن قرار دارند. غار از لحاظ نور و روشنایی در حدّ مطلوبی می‌باشد و دسترسی به آن آسان است . غار بیستون غار کوچکی است که فقط 6 نفر می‌توانند در آن جای گیرند. ظاهراً این غار یک مخفی‌گاه برای زندگی شکارچیان بوده است، زیرا موقعیت مکانی غار طوری است که تا به آن نزدیک نشوند، افراد داخل آن دیده نمی‌شوند. به عقیده پروفسور کارلتون کون؛ باستان‌شناس آمریکایی که در تابستان سال 1328 خورشیدی غار را مورد بررسی قرار داد، این غار در دوره‌های مختلف زندگی بشر مورد استفاده قرار گرفته است. وی نام غار را غار شکارچیان و زرادخانه انسان قدیم نامیده است. گروه صنعتی پاکمن

غار شکریازی، سلماس، آذربایجان غربی، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار شگفت یزدان :  در نزدیکی روستای هفتهر در کوه بلندی به نام شگفت، در 70 کیلومتری اردکان در استان یزد - سایت براسد   - همشهری آنلاین

غار شلاش موقعیت: استان گیلان، رضوانشهر - منطقه الماس

غار شل‌ گنج در، فیروزکوه -نام انگلیسی Shol Ganj Dar Cave 
این غار در نزدیکی فیروزکوه واقع شده است، و دهانة تنگ آن همانند حفره‌ای به ابعاد 50×60 سانتی‌متر است. عمق این غار در حدود 13 متر و مساحت کف آن حدود 20 متر مربع است. در گوشه‌ای از محوطة کف غار حفره‌ای وجود دارد، که به فضایی در حدود 15 متر مربع راه می‌یابد. در این حفره گیاه مخصوصی وجود دارد، که ساقه‌های نازک آن، مانند رشته‌های بلند ابریشم از سقف حفره آویزان گشته‌اند. بدنة این غار، آهکی و دارای استالاکتیت‌های مرجانی الوان بسیار زیبا و کم‌نظیری است .

غار شماره ی 2، شهرستان املش، بخش رانكوه، دهستان سمام، جنوب روستای كشمش  
در جنوب روستای کشمش پس از عبور از جاده کوهستانی و سوی رودخانه چاک رود میان درختان جنگلی قرار گرفته است. این غار در جنوب غار شماره ی 1 با فاصله ی 200 متر قرار دارد. در روبروی آن دقیقاً در امتداد غارهای شماره ی 1 و 2 قلعه شاه نشین گورَج از دور نمایان است. غار شماره ی 2 دارای دو دهنه است که در قسمت اول غار وجود دارد و به طول 4 و عرض 5 و ارتفاع 5 متر می باشد. جنس غار از آهک می باشد که قسمتی از این غار توسط انسان کنده شده و درون غار نشانگر وجود زندگی در درون این غار می باشد. در قسمت دوم این غار دهانه آن بیش از 10 متر و ارتفاع آن 7 متر می باشد. در داخل غار تونل هایی به صورت عمودی و افقی وجود دارد که طول آن زیاد نمی باشد در جلوی این غار چاهی وجود دارد که قسمتی از آن توسط حفاران غیرمجاز تخریب گردیده است . این غار دارای دو دهنه با ابعاد مختلف می باشد که دارای تونل هایی به طول کم می باشد. پرتال میراث فرهنگی گیلان

غار شمس آباد در نزدیکی روستای چناس، جاده اراک-ازنا -گروه کوهنوردی مهر اراک
غار شمس کلایه
: این غار در بخش رودبارشهرستان در شهرستان قزوین قرار دارد که بسیار تو در تو بوده و دارای آثار ساختمانی است. هوای درون غار بسیار سرد بوده و از دیواره‌های آن آب می‌چکد. پیمایش این غار بدون تجهیزات لازم از جمله طناب و نردبان تقریباً غیرممکن است. وبگاه سراسری گروه صنعتی پاکمن

غار شمشک، شمیرانات، تهران

غار شم شم، نام این غار به زبان کردی است و به معنای خفاش می‌باشد. غار شم شم در انتهای جاده خاکی روستای طوراخ تپه که در مسیر جاده مریوان به سمت بانه می‌باشد، قرار دارد. این غار در ارتفاع 2230 متری از سطح دریا قرار دارد و دارای 3 دهانه می‌باشد. طول غار 455 متر است و در لایه‌های آهکی شکل گرفته است گروه صنعتی پاکمن - سایت غارنوردی در ایران
غار شنیدار، وبلاگ فریدون بیگلری باشتان شناس پارینه سنگی
غار شوران، آذربایجان غربی، مهاباد، کهنه ده
غار شوی
: این غار در روستای شوی در 12 کیلومتری بانه در نزدیکی مرز ایران و عراق قرار دارد. گروه صنعتی پاکمن

این غار در نزدیکی مرز ایران و عراق در 12 کیلومتری بانه قرار دارد. طول این غار 267 متر است و با شیب بسیار تندی رو به پایین می‌رود. درون آن، آبرفتی و بی‌اندازه خطرناک است، زیرا کاملاً ریزشی است و چاه‌های زیادی دارد که بایستی با وسایل فنی بازدید شود. در انتهای آن، دریاچة کوچکی قرار دارد. این غار در تیر ماه سال 1347 به وسیلة کوهنوردان فارس به سرپرستی آقای معرفت کشف گردید. کویرها و بیابان های ایران 

غار شهاب ،موقعیت: استان گیلان، کلاچای، جنگل دو آب

غار شهبانو، کرمانشاه - سایت غارنوردی در ایران

غار شهرستانه، استان همدان، روستای شهرستانه (26 کیلومتری جنوب غرب همدان)

غار شهسوار، نزدیک بودن به روستای شهسوار شهرستان لردگان - سعید محمدی سایت غارهای ایران

غار شیخ، خراسان رضوی تربت جام - جواد موصلی سایت غارهای ایران
غار شیخانبر یا شیخان رو - صومعه سرا گیلان -اسامی غارهای ایران - کارگروه غارهای ایران

غار شیخ‌علی (غار حاجی‌آباد، زندان جمشید) - غار شیخ‌علی: غار حاجی‌آباد/ زندان جمشید. غاری در ناحیه حاجی‌آباد در دو کیلومتری شرق نقش ‌رستم که در آن کتیبه‌ای از شاپور یکم ساسانی وجود دارد.  کتیبه شاپور یکم در حاجی‌آباد .

غار شیرآباد، از غارهای مهم طبیعی و جالب غار شیرآباد در شهرستان رامیان است که ضمن جاری بودن آب از آن و ایجاد آبشارهای گوناگون، زیستگاهی بسیار مهم برای بعضی از گونه‌ها از جمله سمندر کوهستانی به‌شمار می‌رود. درباره این غار، افسانه‌ها و روایات گوناگونی در محل وجود دارد. عده‌ای آن را غار دیو سپید می‌نامند. بر قسمت اعظم غار تاریکی مطلق حکمفرماست و در انتهای آن نیز چشمه‌ای وجود دارد که منشأ ایجاد غار در طول قرن‌های گذشته بوده است. به دلیل ویژگی‌های ساختمانی و جنس زمین، حرکت آب باعث تشکیل استخر و سنگ‌های حوضچه‌ای و استالاکتیت (قندیل‌های آهکی که از سقف غار آویزان هستند) شده است. آب این آبشارها که با درخشندگی و صدای خاصی از این ارتفاع به داخل استخرهای پایین‌دست فرو می‌ریزند، به‌عنوان عنصر ممتاز طبیعی به‌شمار می‌آیند و قابلیت‌های فوق‌العاده‌ای را برای جذب جهانگردان و محققان ایرانی و خارجی فراهم آورده است. از آن جایی که محیط‌های بیرونی غار، کوهستانی و جنگلی است، زیستگاه مناسبی برای مرال، شوکا، خرس، پلنگ و سایر گونه‌های جانوری است. مجموعه غار و آبشارهای شیرآباد به‌عنوان یک اثر طبیعی ملی به سازمان حفاظت محیط زیست معرفی شده است. غار و آبشار‌های شیرآباد در شهرستان رامیان و در نزدیکی شهر خان‌ببین واقع شده‌اند. از خان‌ببین به روستای شیرآباد حدود 5 کیلومتر به سمت جنوب راه می‌باشد. بعد از روستای شیرآباد و گذشت 3 کیلومتر از جاده آسفالته، راه مالرویی وجود دارد که به سمت آبشارها پیش می‌رود. این غار بعد از آبشار دوم و نرسیده به آبشار سوم واقع است. دهانه بزرگ این غار در سمت راست به خوبی مشخص است .وبگاه سراسری گروه صنعتی پاکمن -  همشهری آنلاین

غار شیر بند (دیواریان) - همشهری آنلاین - گزارش کامل در سایت فرهنگ عامیانه شهرستان دامغان
نام انگلیسی:
Shirband Cave  
 غار شیربند یکی از زیباترین نمونه های غارهای ایران است که در 12 کیلومتری شمال شرقی شهر دامغان واقع شده است. برای دسترسی مناسب به این غار 10 کیلومتر جاده قدیم آب بخشان به گردنه بشم را طی نموده تا به مزرعه خوش آب و هوای شیربند رسیده سپس 5/1 کیلومتر جاده ای که در قسمت شرقی مزرعه است به طرف روستای جزن ادامه داده در ادامه جاده فرعی جدید الاحداث سمت چپ خود را 500 متر به طرف شمال ادامه می دهند. دهانه غار در کمرکش کوهی صخره ای که از بستر رودخانه 50 متر ارتفاع دارد واقع گردیده است. ساختمان این غار چون در یک رشته فلات آهکی قرار گرفته است دارای سازندگی های فوق العاده زیبا می باشد. مسیر اصلی غار به سوی شمال 350 متر امتداد دارد اما شعبه های فرعی متعددی به صورت تنگه های کوچک و مسدود و غیر مسدود از جناح های چپ و راست قرار دارند. در این غار قندیل و ستون های زیبای آهکی به رنگ و اندازه های مختلف از سقف غار آویزان است زمین شناسان قدمت سنگ و ستون های این کوه و غار را به 136 تا 190 میلیون سال قبل نسبت می دهند. در دیواره های غار در اثر رسوب کربنات کلسیم محلول در آب اشکال بسیار سپید و زیبایی همانند گچ بری های کاخ ها و منازل بصورت گل کلمی و اجتماع بلورهای سوزنی شکل، مناظر جالب توجه و زیبایی را بوجود آورده است. کویرها و بیابان های ایران

غار شیر کهن، آذربایجان شرقی

غار شیروند، سمنان- سایت غارنوردی در ایران

غارهای صادر مند، جاسک هرمزگان، در شمال شرقی بندرجاسك و به فاصله 25كیلومتری این بندر و بر بلندای كوه صادر مند ،تعدادی دخمه و غار وجود دارد كه مربوط به دوره ساسانی است. غار باستانی و زیبای صادرمند یكی از جاذبه های گردشگری استان هرمزگان در پنج كیلومتری روستایی به نام گزدان واقع شده تاكنون مورد كاوش باستان شناسی قرار نگرفته است.هرمزگان نیوز
غار صادق علی، آستانه
 - نام انگلیسیSadegh Ali Cave 
این غار در ارتفاعات توره – واقع در شمال شهر آستانه – قرار گرفته است . این غار در کوههای بالا دست قازک در پشت پلیس راه توره قرار دارد برای رسیدن به غار باید مسیری با شیب 30 درجه را بالا رفته و پس از طی نیم ساعت پیاده روی به دهانه غاری که به شکل ال است و دهانه ای افقی و عمودی دارد رسید. دهانه غار چاه غاری است با عمق تقریبا ۴۵ متر که نزدیک به ۲۰ متر اول آن باید در فضا طی شود. کویرها و بیابان های ایران

غار صحرای باغ، لار  - نام انگلیسیSahray-e Bagh Cave 
این غار، در جنوب شهرستان لار، و در کوهی به نام «صحرای باغ لار» واقع شده است. دهانة غار صحرای باغ بسیار بزرگ است، ولی عمق زیادی ندارد. نکتة قابل توجه در مورد این غار، وجود نوشته‌هایی به خط عبری بر روی دیواره‌های اطراف غار و حفر حوضچه‌های آب به دست انسان است. به نظر می‌آید از این غار در دوران‌های گذشته عده‌ای به عنوان پناهگاه استفاده می‌کرده‌اند. کویرها و بیابان های ایران

 غار صلوات‌آباد کردستان - گزارش پاکسازی غار - گزارش پیمایش

 غار " صوفه " در روستای " ایراج " خور اصفهان، « منک » ایراج ، غاری می باشد در بالای کوهی به نام صوفه، این غار بیش از 70 متر طول دارد و ارتفاع دهانه آن به حدود 20 متر می رسد و هرچه به انتهای غار نزدیکتر می شویم از ارتفاع آن کاسته می شود. در انتهای غار نیز در بعضی سالها چشمه آب زیبایی جریان می یابد و از سقف غار قطرات آب فرو می ریزد. در تابستان در این غار پروانه های بزرگ و زیبایی زندگی می کنند که تعداد آنها گاه به هزاران عدد می رسد.سایت روستای ایراج
غار ضحاک،
ارسنجان  - نام انگلیسیZahak Cave
این غار در 130 کیلومتری شمال شرقی شیراز و در شرق شهرستان ارسنجان واقع شده است. دهانة غار ضحاک که در یک دیواره قرار دارد، بسیار زیباست و برای رسیدن به آن باید از وسایل فنی استفاده کرد. طول این غار در حدود 60 متر است و در درون آن تعداد زیادی کبوتر لانه کرده‌اند. کویرها و بیابان های ایران

غار طاقارچه (طاقچه)، انجدان - نام انگلیسیTagharcheh Cave 
این غار در نزدیکی انجدان می باشد و دو درخت بزرگ (طاق) مقابل دهانه آن روئیده و منظره بدیعی به غار داده است طول آن 22 متر و عرض میانه آن 7 متر و عرض انتهایی 11 متر و عرض مدخل غار 5/5 متر می باشد و ارتفاع مدخل 5/2 متر است ارتفاع غار 3 متر می باشد در انتهای غار دو دهلیز کوچک وجود دارد . غار سنگی و کف آن از خاک رسوبی پوشیده شده دهانه غار رو به جنوب است . کویرها و بیابان های ایران

غار طاق سیاه، سروستان - روستای مومن آباد - (نادر کرمی) - غارهای ایران

غار طرنگ، این غار در مجاورت روستای طرنگ و کوه طرنگ در 70 کیلومتری شهرستان بافت و 230 کیلومتری جنوب غربی شهر کرمان واقع شده است. غار آهکی طرنگ به عنوان یکی از مهم‌ترین و طولانی‌ترین غارهای استان کرمان در نوع خود بی‌نظیر و دارای مناظر و جلوه‌های طبیعی بسیار زیبا و پدیده‌های شگفت‌انگیز است. دهانه غار حدود 6 متر است و در ارتفاع حدوداً 3000 متری از سطح دریا واقع شده است. طول مسیر پیموده شده غار تقریباً 500 متر است و عرض راهروها و تالارهای آن از 1 تا 15 متر متغیر است. در انتهای غار حوضچه آبی وجود دارد. این غار در گذشته توسط هیئت کوهنوردی کرمان شناسایی و مسیرها و دالان‌ها و دهلیزهای غار علامت‌گذاری و برخی نام‌گذاری شده‌اند و در طول غار علائم و فلش‌هایی جهت راهنمایی افراد وجود دارد. پیمایش این غار مستلزم در اختیار داشتن تجهیزات فنی لازم است. در اعماق غار طرنگ دمای هوا در تمام فصول تقریباً معتدل و ثابت (بین 14 تا 20 درجه سانتی‌گراد) است و از تهویه نسبتاً خوبی برخوردار است به طوری که در هیچ نقطه از غار کمبود هوا و اکسیژن احساس نمی‌شود فقط به دلیل وجود گرد و غبار بهتر است از ماسک استفاده شود. در این غار تعداد قابل توجهی خفاش زندگی می‌کنند. گروه صنعتی پاکمن -  ویکی پدیا

غار طلابن املش -  ارتفاع از سطح آبهای آزاد : 1073 متر  
غار طلابن در روستای گورج بخش رانکوه شهرستان املش قرار دارد . بهترین مسیر دستیابی به غار طلابن از راه رحیم آباد است . در واقع با گذر از رحیم آباد،گرمابدشت،زیاز،آغوزبن،کندسرشوک،ملکوت،موسی کلایه،کلامرود و چند روستای دیگر به روستای گورج خواهیم رسید
پس از ورود به روستای گورج،با حرکت در جهت جنوب غرب و از مسیر صعب العبور به غار طلابن می رسیم . از میان تمامی سایت هایی که از نزدیک توسط هیات مورد مطالعه و بررسی قرار گرفت،طلابن دارای مشکل ترین و صعب العبورترین مسیر دستیابی بود و طلابن مرکب از دو واژه طلا = فلز قیمتی و بن = ته/زیر/پایین می باشد . براساس روایت های محلی در پایین کف غار مورد نظر طلا وجود دارد . این مسئله مهمترین دلیل حفاری گسترده و غیرمجاز در غار است که لایه های فرهنگی احتمالی در غار را تا حد زیادی مضطرب ساخته است . در صورت انجام مطالعات دقیق تر و گسترده تر باستان شناختی،گروه مطالعاتی با مشکل اساسی روبرو خواهد شد . غار طلابن در اوایل سال 1382 مورد شناسایی قرار گرفت ودر همان سال با شماره 10616 در تاریخ 2/8/1382 در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیده است .
در بررسی های اولیه محل برافروختن آتش،استخوان و سفال دوره تاریخی مشاهده شد . به نظر می رسد که غار مورد نظر لایه های متعدد فرهنگی را در خود جای داده باشد . این امر کسب اطلاعات علمی دقیق تر مشروط به انجام کاوش در این غار می نماید(منبع :کتاب باستانشناسی املش،نوشته ولی جهانی (

 غار طلسم ایوان، این غار در ضلع شرقی دهستان «سراب ایوان» در ارتفاعات «دَروَن دریژ» و در بالای کوه «مانشت»، قرار دارد. این غار توسط هیئت کوهنوردی استان و با همکاری امور سیاحتی اداره کل فرهنگ و ارشاد اسلامی استان ایلام در سال 1369 بطور کامل شناسایی گردید .
به علت شرایط خاص منطقه و کوهستانی بودن آن و با توجه به وجود لاشه‌های متعدد حیوانات در داخل غار، این محل پناهگاه مناسبی جهت حیوانات درنده محسوب می‌شود. علاوه بر آن تعداد زیادی خفاش نیز در این غار زندگی می‌کنند. مشخصات غار طلسم ایوان بدین شرح است :
طول غار از ورودی تا انتهای آن 300 متر است که 100 متر ابتدای آن فضای وسیعی است و در سقف غار استالاکتیت یا «چکنده» نیز وجود دارد. در عمق 100 متری غار یک سه‌راهی وجود دارد که یکی از دهلیزهای آن 20 متر عمق و دهلیز دیگر آن از فاصلة 10 متری تنگ‌تر شده و صعب‌العبور می‌شود .
 
پس از عبور از راه مذکور تا عمق 200 متری، غار به صورت نیم دایره امتداد می‌یابد و از 260 متری به بعد عمق داخل مجرا باریک می‌شود. در این قسمت داخل غار اندکی ریزش کرده است. با این وجود عمق غار تا انتهای آن 300 متر طول دارد. جنس سنگ غار، آهکی و قسمتی از کف آن خاکی و قسمت‌های دیگری از آن نیز سنگی می‌باشد. کویرها و بیابان های ایران - همشهری آنلاین  

غار عالی آباد Aliabad Cave در شهر ستان کوهدشت واقع شده و یکی از محل‌های سکونت انسان‌های پیش از تاریخ بوده است. غار پس از یک فرود ۶ متری تا عمق ۴۲۰ متری ادامه می‌یابد. برای بازدید کامل از این غار، وسایل فنی کامل مورد نیاز است. سایت کوه های لرستان

غار عبادتگاه شیخ احمد ذاکر، اسفراین  - نام انگلیسی Ebadatgah Sheikh Ahmad Zaker Cave 
این غار در روستای «گوریان» شهرستان اسفراین قرار گرفته است و از غارهای تاریخی استان خراسان شمالی محسوب می‌شود. گفته می‌شود، «شیخ احمد»، ذاکر معروف در این غار به ذکر و عبادت می‌پرداخته است. کویرها و بیابان های ایران

غار های عباس آباد، 2)غار) آبگرم نام انگلیسی Abbasabad Caves 
در شمال شرق شهرآبگرم و در ارتفاع 1600 متری از سطح آب های آزاد ، دو دهانه غار با مختصات 43/41/35درجه عرض شمالی و 10/18/49 طول شرقی وجود دارند که با دارا بودن افزون بر 180 متر طول و یک تالار بزرگ ، به پرتگاه ها ، چاه ها و دهلیزهای متعددی منتهی می شوند . این دو غار در گذشته‌های دور انسان زی بوده و پناهگاهی امن در حوادث برای پیشینیان به شمار می آمده اند. کویرها و بیابان های ایران

غار عسل، کرمانشاه - حفره ای بر دیواره بیستون که سنگنوردان از آن برای جانپناه از آن استفاده می کنند.وبلاگ محمد باقر عیوضی

غار عسل دره، رودهن - روستای ایراء (محمد حسین شرق) - غارهای ایران

غار علا ،(ابرکوه) یزد

غار علی ( آقا علی)، حاجی آباد، هرمزگان، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار علی آباد، استان همدان تویسرکان روستای علی آباد شاملو

غار علی بلاغی (ریگل)، ارتفاعات ملاداغی درجنوب شهرستان ابهر -وبلاگ اکبر رحیمی
غار علی پناه،
ایلام شیروان-روستای شاه قلندر وبلاگ جمشید واحدی

غار علی‌تپه: غاری در جنوب بهشهر که در آن شواهدی از زندگی انسان در دوره میان‌سنگی (حدود ۱۵٫۰۰۰ تا ۱۰٫۰۰۰ سال پیش) به دست آمده استفرهنگ نامه ایران .
 
این غار در نزدیكی بهشهر كنار دریای خزر قرار دارد و نزدیك غارهای هوتو و كمربند است. در این غار آثار دوران فرا پارینه سنگی نمایان شده است. كهن ترین آثار به دست آمده از این غار همانند آثار موسوم به دریاس كهن در شمال غرب اروپا است كه به حدود 10500 سال پیش تعلق دارند.60درصد چرندگان در این سال در منطقه را غزالها و تنها 20درصد را بز و گوسفند تشكیل می دادند. پس از اینكه كمی هوا گرمتر می شود تعداد غزالها كمتر می شود و حیواناتی همچون فوك،اسب،خوك وروباه هم به گوسفند و بز اضافه می شوند. در حدود9300 سال پیش كه مصادف است با آخرین دوره یخبندان دوباره تعداد غزالها زیاد می شود و 9000سال پیش كه دوره یخبندان به اتمام می رسد غار علی تپه برای همیشه متروك می شود و ساكنان آن به دشتها سرازیر می شوند و فرهنگ فرا پارینه سنگی در این منطقه به اتمام می رسد. اطلس تاریخ ایران

 غار علی چنگری،  یزد، در نزدیكی غار شكفت یزدان و غار گل عقدا -  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

 غار علی خورنده در فاصله 3 کیلومتری جنوب غربی تفرش و در ارتفاعات کوه نقره کمر معروف به خشه قرار گرفته و برای رسیدن به آن می باید از روستای کوهین عبور نمود و از دیواره ای که به طول تقریبی 15 متر است و شامل 3 بند می باشد صعود کرد. ورودیه غار با شیب ملایم به تالار اصلی که در آن حوضچه هایی قرار دارد می رسد. در طرف چاهی به عمق 5 متر واقع است که به (حمامک) شهرت دارد همچنین حفره دیگری نیز در این غار وجود دارد که به (مسجدک) معروف است. در سقف و دیوار این غار استلاکیت ها و استلاکمیت ها مشاهده می شود. وبلاگ ملک اراک
غار علی سرد یا علی صدر - روستای علی سرد - استان همدان
و یا غار علی سرد (علی صدر)، همدان  -  ویکی پدیا -سایت غارنوردی در ایران - سایت کویرها و بیابان های ایران

غار علی شیخ، صفائیه خوی - وبلاگ آنایوردوم

علی قایاسنیت کهلی، مشگین شهر، اردبیل، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار علی ولی الله، قطرویه استان فارس 55 کیلومتری شرق نی ریز

غار عینک، کرمانشاه -وبلاگ محمد داهیم
غار عین‌هو  (عینهو، هین هو) روستای رباط، اراک
)  -  ویکی پدیا)

 غار غاران، چهارمحال -نام انگلیسیGharan Cave 
این غار جالب و دیدنی که در کوه‌های بختیاری واقع شده، به نام غار غاران معروف است. از جمله پدیدة جالب توجه این غار ارتعاش و پژواک صداست که به صورت وهم‌انگیز و مهیب به گوش می‌رسد و سپس چکه‌های آب از شکاف‌های داخل غار فرو می‌ریزد. کویرها و بیابان های ایران

 غار غراب، دهدشت -نام انگلیسیGhorab Cave 
غار غُراب یکی از خطرناک‌ترین و در عین حال جالب‌ترین غارهای ایران به شمار می‌رود که در منطقه دهدشت واقع شده است. دهانة این غار کمتر از یک متر مربع است، اما صخره‌ها و سنگ‌های عظیمی که بر اثر زلزله در درون غار بر روی هم غلطیده‌اند فرم وهم‌آنگیز و خطرناکی به آن داده‌اند، به طوری که از روزنه‌هایی کوچک، حفره‌های متعدد و بزرگی را می‌توان دید .
در این غار استالاگمیت‌های بسیار زیبا، که بالافاصله پس از ورود به غار خودنمایی می‌کنند، از آنچنان شکوهی برخوردارند که انسان از دیدن این همه زیبایی طبیعی مسحور می‌شود .
 
وجود راه‌های پرپیچ و خم متعدد و حفره‌های ناشناخته در غار غراب آن را به یکی از خطرناک‌ترین و در عین حال جالب‌ترین غارهای ایران تبدیل نموده است. کویرها و بیابان های ایران

غار غریب خانه، فارس - نورآباد کپن (نادر کرمی) غارهای ایران - گزارش گروه آرش شیراز

غار غزال، خانه زنیان فارس (نادر کرمی) غارهای ایران
غار غم آسیاب، نهاوند همدان -سایت غارنوردی در ایران
غار غوری
(توران پشت) یزد -  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار فارس : این غار در 3 کیلومتری شمال روستای ثغوری و 9 کیلومتری شهر خضری دشت بیاض در بخش نیمبلوک شهرستان قائنات قرار دارد. این غار دارای 7 دهانه می‌باشد که 5 دهانه آن در دامنه جنوبی کوهی بزرگ واقع در شمال روستا دیده می‌شود. در داخل غار آثار و بقایای استقرار انسان از دوره‌های پیش از تاریخ تا دوره سلجوقی پراکنده است. این غار یکی از سکونتگاه‌های مهم اسماعیلیان بوده است. در میان مردم منطقه از غار فارس با نام‌های غار فارسان، غار پارسان، غار سفید و غار فارس دشت بیاض یاد می‌شود. این نام برگرفته از نام شهر فارس است که از شهرهای دوره ساسانی و صدر اسلام بوده است. سایت گروه صنعتی پاکمن

غار فارسان  
در 88کیلومتری شمال غرب قاین و 5کیلومتری شمال روستای ثغوری بر دامنه جنوبی یک کوه بزرگ با سه دهنه دیده می شود . در محل از آن به نام غار فارسان .غار سفید .فارس و پارسان نیز دیده می شود که این نام برگرفته از شهر فارس که از جمله شهرهای دوه ساسانی و صدر اسلام می باشد . یکی از این غارها که بزرگترین آنها بوده در گذشته های دور فرو ریخته و از آن تنها یک هلال پل مانند باقی مانده است .
در سمت چپ این دهانه پل مانند غار دیگری وجود دارد که دارای فضای وسیع و دهلیزهای فرعی متعدد است . تالار اولیه آن بسیار رفیع و در حدود 8متر ارتفاع دارد و سقف آن به شکل خر پشته ای می باشد در ابتدای این تالار حوض نسبتا بزرگی وجود دارد که در حال حاضر تنها گوشه ای از آن نمایان است و بقیه قسمتهای آن در زیر توده های خاک و سنگ پنهان است . در عمق 20متری غار دهانه کوچکتری وجود دارد که دهلیزی را به فضای تالار گونه ابتدای غار مربوط می کند پس از طی این دهلیز به یک فضای وسیع می رسیم در داخل این فضا و دهلیز آثار و بقایای استقراری از دوره های پیش از تاریخ تا دوره سلجوقی پراکنده است . این غار بی شک یکی از سکونتگاههای مهم اسماعیلیان بوده است .
این غارها دارای لایه های باستانی قابل کاوش می باشد سفالهای پراکنده اکثرا مربوط به دوره سلجوقی است و سفالهای صدر اسلام دوره تاریخی و پیش از تاریخ نیزدر میان آنها دیده می شود این غارها از دوره میان سنگی مورد توجه انسان بوده و از آن بعنوان یک سکونتگاه امن استفاده می شده است غار فارسان علاوه بر اینکه از دیدگاه باستان شناسی حائز اهمیت می باشد به لحاظ دارا بودن عارضه پل مانند زیبای آن دیدنیست .
 
در باره غارها مزبور داستانهای در بین مردم رایج است که از آن جمله می گویند شاهزاده فرود در غار اقامت داشته و طوس بن نوذر در محل لشکرگاه با وی نبرد نموده است . از آنجا که قلعه فرود و قبر پیران ویسه درارتفاعات گناباد مشهور می باشد . چنین داستانهایی خالی از واقعیت نیست. سایت قائن

غار فاس، (دشت بیاض، گناباد): در دشت بیاض در استان خراسان رضوی قرار دارد. این غار بین شهرهای گناباد و قاین، در ۱۸ کیلومتری غرب منطقه قرار دارد. ارتفای دهانه آن تا زمین ۴۰ متر و عرض آن ۶۰ متر است. ویکی پدیا

غار فاطمه، قاین -نام انگلیسیFatemeh Cave 
در 85 کیلومتری غرب قاین و 3 کیلومتری جنوب عربی روستای دوست آباد غار نسبتا کوچکی در ارتفاع 100 متری بر روی کوه صخره ای دوست آباد وجود دارد عمق نهایی این غار حدود 10 الی 12 متر است و در آن آثار زندگی غار نشینی بطور سطحی شناسایی شده است . کویرها و بیابان های ایران

غار فترو کهلی، مشگین شهر، اردبیل، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار فدایی، ندوشن -نام انگلیسی Fadaei Cave 
غار فدایی، که مدت‌ها با احداث تونلی در وسط آن به عنوان معدن بهره‌برداری می‌شد، یکی از زیباترین غارهای استان یزد به شمار می‌آید. این غار که در نزدیکی روستای ندوشن واقع گردیده، از لحاظ استالاکتیت و بلورهای گل کلمی بسیار ارزشمند است. متأسفانه ستون‌های بسیار زیبای استالاگمیت و استالاکتیت این غار، به مرور زمان رو به تخریب رفته است. کویرها و بیابان های ایران

غار فراشاه (معبد موبدان فیروز)، اسلامیه یزد - از غارهای مورد احترام زرتشتیان است که در آن آتش مقدس را محافظت می‌کردند و به نام «معبد موبدان فیروز» مشهور بود. این غار در روستای فراشاه واقع است و این روستا در 8 كیلومتری تفت و كنار راه تفت- دهشیر قرار دارد. سایت گروه صنعتی پاکمن

غار فرایجان، فارس داراب - بالای کوهی مجاور روستای فرایجان

غار فرضی کهلی، مشگین شهر اردبیل،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار فرمیشگان، فارس شرق شیراز منطقه کوار

غار فرنگ، استان گلستان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار فرهاد (دخمه فرهاد، خانه فرهاد، فرهاد دامو)

آذربایجان غربی، ماکو، روستای سنگر (غرب ماکو ) (پورتال جامع آذربایجان غربی - سایت ایران شناسی
غار فرهادتراش
کردستان -  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار فرهاد صائین، اردبیل،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار فریازان، همدان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار فریدون، اصفهان در 18 كیلومتری باختری پیكان در كوههای آن منطقه غاری وجود دارد كه مردم به آن غار فریدون میگویند و روزگاری فریدون پیشدادی از دست ضحاك بیدادگر در كوهها پنهان بوده و چندگاهی نیز در این غار زندگی میكرده است. در درون غار تونلی به دست مردمان باستان كنده شده كه با ابزارهای امروزی نیز كندن آن دشوار است رفت و آمد به درون این غار بدون طناب و ابزار كوهنوردی دشوار است و كسانی كه میخواهند از غار بازدید كنند بایستی وسایل و ابزار كوهنوردی به همراه داشته باشند. وبلاگ امین یزدانی

غار فقرقا (فرهاد گاه)، مهاباد -نام انگلیسی Faghragha Cave 
در دهکدهٔ اندرقاش در ۱۸ کیلومترى مهاباد دخمهٔ‌ نسبتاً بزرگى در دل کوه ایجاد شده است که احداث آن را به فراآتیس پدر دیاکو (اولین پادشاه ماد) نسبت مى‌دهند و طبق نوشته‌هاى مورخین آرامگاه اوست. ساختمان این غار که اهل دهکده اندرقاش آن را فقرقا مى‌نامند بسیار استادانه طراحى شده و ارتفاع آن تا سطح زمین در حدود ۱۰ متر است .
داخل این دخمهٔ انگلیسى سه حوضچه حفر شده است؛ یکى از آنها که در وسط قرار دارد بزرگتر و طویل‌تر از حوضچه‌هاى طرفین است و مى‌‌توان گفت که ممکن است آرامگاه فراآتیس در آنجا واقع شده باشد .
اطراف، کف و سقف دخمه تماماً سنگى است و به صورت قائم و بسیار دقیق ساخته شده است. به طورى که از این حیث نقطهٔ مقابل دخمه‌ها و غارهاى سنگى دیگرى است که کج و معوج بنا شده‌اند. لذا مى‌توان اظهار کرد این دخمه به وسیله بهترین کارشناس آن عصر ایجاد شده باشد .
مورخین و مؤلفین که از دخمه سنگى فقرقا دیدن کرده‌اند آن را آرامگاه فراآتیس پدر دیاکو اولین پادشاه ماد مى‌دانند. ژاک دومرگان باستان‌شناس معروف فرانسوى که ۱۲۰ سال قبل، از این غار سنگى دیدن کرده، آن را یکى از آثار باستانى متعلق به دوره ماد و یا هخامنشیان به حساب آورده است .
 
ساکنین اندرقاش برخلاف مورخین دربارهٔ دخمهٔ مزبور نظر دیگرى دارند و مى‌گویند این دخمهٔ بزرگ که در دل کوه کنده شده، مدتى اقامتگاه فرهاد بوده است. این عاشق شوریده حال مدت زمانى که در این محل اقامت کرده، به یاد معشوق حجارى‌هایى انجام داده است و احتمالاً کلمهٔ فقرقا مخفف فرهادگاه باشد. کویرها و بیابان های ایران - اطلاعات تکمیلی در وبلاگ جامعه مجازی روستای اگریقاش
غار فوشه،
گیلان -  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار فیشره باغ (فیشره)، بم، کرمان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار قاج، کرمانشاه - سایت غارنوردی در ایران
غارهای باستانی قارا كوهیل شهریری،
اردبیل

غار قارانق کهل، مشگین شهر، اردبیل،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار قارنی یاریق، سلماس  - نام انگلیسی Gharni Yarigh Cave 
غار قارنی یاریق در موقعیت جغرافیایی N380556 E444218 در استان آذربایجان غربی واقع است. در جنوب سلماس كوهی به نام قارنی یاریق(اوچ قارداش) وجود دارد كه شكاف‌های طبیعی آن خلاقیت سلماسیان را در ایجاد افسانه قارنی یاریق شكوفا كرده است بر طبق این افسانه، در گذشته‌های بسیار دور سه برادر عاشق دختری بودند ولی این دختر مایل به برادر کوچک بود و بنا به دلایلی نمی توانست عقیده اش را بیان کند. اصرار هر سه برادر برای ازدواج با این دختر حد و حصری نداشت بنابراین دخترک برای خلاصی از دست دو برادر چاره‌ای اندیشید و مقرر داشت که در روزی معین هر سه برادر شروع به شکافتن کوهی در جنوب سلماس كنند , که امروزه قارنی یاریق نامیده می شود. بنابراین شرط، هرکس زودتر از بقیه موفق به شکافتن این کوه شود، دختر از آن اوست. روز موعود سر می‌رسد و سه برادر هم‌زمان شروع به کندن کوه می‌کنند و از آن جایی که دختر دل در گرو برادر کوچک داشت از بالای کوه به یاری برادر کوچک می‌شتابد و همان طور که امروز هم مشاهده می‌گردد یک شکاف به بالای کوه رسیده و دو تای بقیه موفق به این کار نشدند و این دو به هم می‌رسند .
گرچه امروزه می‌دانیم این شکاف‌ها در اثر فرآیندهای مختلف زمین‌شناسی در دوره‌های مختلف زمین‌شناسی به وجود آمده است، وجود دخمه‌هایی در این شکاف‌ها که توسط انسان‌های باستان کنده شده‌اند می‌تواند جنبه‌هایی از زندگی بشر متفکر را در دل کوه‌ها نشان دهد و همان طور که اشاره شد شاید بتوان این داستان را انعکاس پناه بردن انسان به کوه‌های استوار و اسکان در مــحل‌های طبــیعی (غارها و زاغه‌ها) و سپس احداث سرپناه حتی برای انجام آئین‌های دینی دانست. امروزه محققان دخمه‌های موجود در «قارنی یاریق»از آثار اورارتویی می‌دانند. کویرها و بیابان های ایران

غار قاژه (مغار) این غار در جنوب شرقی کوه یافته در بخش چگنی شهرستان خرم‌آباد قرار دارد. در داخل غار تعدادی استالاکتیت و استالاگمیت وجود دارد. همچنین حوضچه‌ آب سرد نسبتاً بزرگی به عمق بیش از 5/1 متر وجود دارد. این غار اقامتگاه موقت شکارچیان است .

غار قاخورد دره سی، اردبیل - غارهای باستانی قاخورد دره سی کوجنق

غار قافلان، آذربایجان غربی، ماکو - اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار قالوجه : این غار در شمال روستای قالوجه شهرستان دیواندره قرار دارد و از غارهای جالب استان کردستان می‌باشد. گروه صنعتی پاکمن

غار قاینارجا دره سی، مشگین شهر، اردبیل،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار قباد، غار آهکی است و در دو شعبه اصلی با طول ۱۲۰ متر و با حفره‌های جانبی است. مسیر این غار از قوچان به سوی روستای شیخ کاتلو واقع است. این غار در سال ۱۳۶۹ توسط کوهنوردان شیروان کشف شده‌است. ویکی پدیا

غار قبه، کرمانشاه -  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار قجرآب، ملایر روستای قجر آب

غارهای دره قجه جوانرود - 5 غار - سایت انجمن غار و غارشناسی ایرانیان

غار قدمگاه در استان آذربایجان شرقی -در نزدیکی روستای قدمگاه (بادامیار) واقع در جنوب شهرستان آذرشهر قرار داشته و احتمالا متعلق به دوره پیش از اسلام است. مقطع فضای غار زیرزمینی دایره شکل است و قطری برابر 15 متر دارد. دالانی به طول 9 متر و عرض و ارتفاع 5/1 و 5/2 متر است که به دهلیز وسیعتری به طول 5/4 متر و عرض20/3 متر و ارتفاع 5/2 تا 4 متر می پیوندد. سپس این دهلیز به فضای گنبدی شکل غار باز می شود. این فضا از کف تا پنجره نورگیر و سقف 12 متر ارتفاع دارد. سایت زمین شناسی نظامی

غار قرانق دره سی، مشکین شهر اردبیل - اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران  

غار قربان (احمد پی دل دل)، مینو دشت گلستان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار قرتاک، نهاوند، همدان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غارهای کوه قره آغاج چرچلو (کهل های کوه قره آغاج چرچلو)، مشگین شهر، اردبیل،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار قره قالا کهلی (آقداغین کهلی)، مشگین شهر اردبیل،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار قره قواق، مینو دشت، گلستان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار قریه قلعه‌چی نزدیك بوكان -  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار قزلق، درگز -نام انگلیسی Ghazlagh Cave 
غاز قزلق یا غار دیو در 22 كیلومتری جنوب شرقی درگز بعد از روستای قزلق در نیمه راه ارتفاعات شازی وكانی گاز قرار داردواز محل های اعتقادی ودیدنی درگز است كه دارای 3 درب ورودی در كف دره ونیمه های بلند می باشد . طول غار حدود یكصد كیلومتر دارای دو دالان می باشد. نوع غار از غارهای آهكی است كه احتمالا در دوران عصر حجر مورد استفاده انسانی بوده است . کویرها و بیابان های ایران

غار قزل قیه، ماکو، آذربایجان غربی،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار قصر ابوالنصر، شیراز - کوه قصر ابوالنصر -  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار قلاپیکه (قلعه پوکه) مهران  - نام انگلیسیGhelapikeh Cave 
این غار در نزدیکی مسیر اصلی جادة مهران - دهلران در ارتفاعات «انار» دهلران واقع شده است. دهانة غار بسیار تنگ است و دو دهلیز دارد، که طول دهلیز اول بین 40-50 متر و طول دهلیز دوم پس از طی 190 متر به بن‌بست می‌رسد .
ارتفاع غار حدود 16 متر و مساحت آن با توجه به تالارهای عظیم موجود، حدود 2000 متر مربع است. در درون غار قلاپیکه چاه‌های عمیقی وجود دارد که احتمال سقوط به درون آن‌ها زیاد است، لذا جهت دسترسی به درون این غار باید از وسایل ایمنی و طناب استفاده کرد .
 
طولانی‌ترین قسمت غار حدود 300 متر است و وارد شدن به درون آن برای افراد مبتلا به بیماری‌های قلبی خطرناک است . در گویش محلی برای" قلا " دو معادل فارسی وجود دارد هم به معنی قلعه وهم معنای کلاغ می دهد و " پیک " را تو خالی معنی کرده اند . در نزدیکی غار آثار به جا مانده از قلعه ای قدیمی وجود دارد جنس مصالح به کار رفته در این قلعه از جنس ساروج است . و شاید قدمت چند صد ساله ویا هزار ساله داشته باشد. جنس زمین منطقه از جنس آهک بوده و تقریبا تو خالی می باشد . از طرفی در منطقه به کسی که حفره چشم او خالی شده باشد "قلا پیک" می گویند و معتقدند کلاغ ها قسمت نرم شکار را تخلیه می کند . شکل تنها دهانه ورودی غار حفره ای است در دل سنگ سخت کوه اناران که تقریبا تا کف اولین دالان غار 3/60 متر عمق دارد. کویرها و بیابان های ایران

در نزدیکی مسیر اصلی جادة مهران - دهلران در ارتفاعات «انار» در شهرستان دهلران واقع شده است. روزنامه اطلاعات
غار قلات،
شمال شرق شیراز -  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار قلات، در نزدیکی همدان -  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار قلاتاسیان، سردشت -نام انگلیسی Ghelatasian Cave 
این غار در فاصله دویست متری شمال غرب روستای «قلعه تاسیان» از توابع بخش «گورک نعلین» شهرستان سردشت قرار دارد. مدخل غار از اراضی مسطح حدود بیست متر پایین‌تر است. ورود به غار تنها از یک باریکه به طول چهار متر و به عرض سی الی پنجاه سانتیمتر که بین صخره‌های دیواره‌ای ساحل و رود زاب ایجاد شده، امکان پذیر است. مدارک سفالی موجود در این غار، حکایت از زندگی انسان در این غار در دوره پارت و ساسانی دارد. کویرها و بیابان های ایران

غار قلات ربط، شهر ربط آذربایجان غربی - غارهای ایران

غار قلایچی - بوکان - سایت غارنوردی در ایران

غار قلعه ارژنگ، استان البرز، طالقان، روستای میناوند

غار قلعه پشت، طارم زنجان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار قلعه تپه - برزک کاشان - سایت انجمن غار و غارشناسی ایرانیان
غار قلعه جمال،
گلپایگان - کوه قلعه جمال

غار قلعه جوق، روستای قلعه جوق سبلان در ۱۶ کیلومتری غرب شهرستان اردبیل قرار گرفته‌است.وبلاگ محمد احمدی

غار قلعه جوق، همدان - سایت کویرها و بیابان های ایران - سایت غارنوردی در ایران
غار قلعه دختر در قلعه دختر دهدشت، استان البرز، طالقان 

غار قلعه زندان، آذربایجان شرقی - سایت غارنوردی در ایران
غار قلعه سلیمان بوقه، مینو دشت، گلستان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار قلعه سنگ، سیرجان کرمان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار قلعه شاه، آذربایجان غربی، مهاباد، ارتفاعات قلعه شاه

غار قلعه کافر، خراسان شمالی،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار قلعه کرد، این غار در 140 كیلومتری جنوب غربی شهر قزوین در روستای قلعه كرد در ارتفاع 2064 متری از سطح دریا واقع شده است. دهانه این غار به شكل نیم دایره و به سمت جنوب شرقی است و ارتفاع آن حدود 8 متر و عرض آن 9 متر است. این غار با یک راهرو به دهانه چاهی كه عمود بر دهلیز اصلی است، منتهی می‌شود و پس از عبور از ورودی این چاه، به فضایی كه دارای ستون‌های قطور استالاكتیت و استالاگمیت در رنگ‌های مختلف است، می‌رسد. تالار اصلی غار به دهلیزها و شاخه‌های فرعی منتهی می‌شود كه خود شاهكاری از طبیعت است و آویزه‌های آهكی بعضی از قسمت‌های آن از سقف تا كف غار كشیده شده است. در كف غار نیز حوزه‌های كوچک آبی تشكیل شده و سنگ‌های سفید آهكی زیبای آن، توجه هر بیننده‌ای را به خود جلب می‌كند. قدمت این غار به دوره الیگومیوسن و دوران سوم زمین‌شناسی می‌رسد که تا چهل میلیون سال پیش تخمین زده می‌شود. بر روی دیواره‌های این غار نقاشی‌های دیواری دیده می‌شود که نشان‌دهنده این مطلب است که این غار در گذشته محل زندگی انسان‌های اولیه بوده است. وبگاه سراسری گروه صنعتی پاکمن - وبلاگ گروه غارنوردان البرز - سایت غارنوردی در ایران - گزارش سایت قلمرو کوهستانی ایران

غار قلعه گوران، جیرفت کرمان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار قلعه گیس، هرمزگان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار قمری: غار بزرگی مشتمل بر چندین دالان و اطاق مشرف به خرم‌آباد لرستان و در دامنه کوه پشت‌بازار (سفیدکوه). در این غار آثار و شواهدی از زندگی انسان در دوره پارینه‌سنگی میانی با قدمت حدود ۵۰٫۰۰۰ سال به دست آمده است  فرهنگ نامه ایران .

این غار در غرب و در سینه کوه سفیدکوه مشرف به شهر خرم‌آباد واقع شده و دهانه آن به طرف جنوب است. کاوش رسمی این غار در سال 1343 تا 1348 خورشیدی توسط پروفسور فرانک هول؛ باستان‌شناس دانشگاه رایس انجام شد. این غار دارای 2 سالن می‌باشد که سالن اول 3 متر لایه فرهنگی داشته و در هر مترمربع 500 قطعه استخوان حیوانات مختلف کشف شده است. سالن دوم که بسیار تاریک است، شامل 4 دالان می‌باشد. کف سالن دوم صخره‌ای است و به دلیل آهکی بودن، در بعضی قسمت‌ها استالاکتیت و استالاگمیت تشکیل شده است. بنا به کاوش‌های فرانک هول مشخص شده است که این غار محل سکونت انسان بوده است. فرهنگ نامه ایران - اطلاعات سایت کوه های لرستان

غارقنبر کمربند، کردکوی، گلستان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار قورشاقلی داغنین کهلی، مشگین شهر، اردبیل،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار قوری قلعه - کرمانشاه  ویکی پدیا  غارهای ایران  کویرها و بیابان های ایران  سایت غارنوردی در ایران

غار قویونلارآذربایجان شرقی، 17 کیلومتری شمال شرق بناب، 5 کیلومتری روستای قیماسخان، کوههای قزل داغی - غارهای ایران

غار قهرمان، اصفهان -نام انگلیسیGhahreman Cave 
این غار در فاصلة 12 کیلومتری غرب اصفهان واقع شده است و در آن اتاقی 3×3 متر از سنگ، تراشیده شده است. در غار آب‌انباری نیز وجود دارد. کویرها و بیابان های ایران

غار قیزلر قلعه یکه چنار، مینودشت گلستان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار کاچول (کبود آبی)، لیره سر گیلان

غار کارا اسکول، استان البرز، طالقان، دره کلوان - گوران

غار کارده (روستای کارده، مشهد)  ویکی پدیا و کویرها و بیابان های ایران و سایت غارنوردی در ایران

غار کارگی، آذربایجان غربی، مهاباد، منطقه منگور

غار کافر قلعه،(2غار)  شیروان -نام انگلیسی Kafar Ghaleh Cave چون در اطراف آن آثاری از سنگ چین و دیوارهای سنگی به چشم می‌خورد و در راستای این غار در پای کوه (جنوب غار) گورستان قدیمی کوچکی قرار دارد که مسکونی بودن آن را به اثبات می‌رساند. غار کافر قلعه در ارتفاع 50 متری سطح دره در 5 کیلومتری جنوب باختری روستای گلیان در قسمت راست دره وسیعی که راه برزلی از آن می‌گذرد واقع است و دهانه غار عمومی به سمت زمین و به صورت شکافی سنگی است که پس از 3 متر به کف غار و به منطقه تقریباً وسیعی به ابعاد 6 × 8 متر با ارتفاع 5/1 متر که انسان ناچار است خمیده راه برود. سابق بر این در قسمت مسدود شده چاهی به عمق 4 متر وجود داشته که به سمت خاور منتهی می‌شد و دارای سالن‌ها وفضاهای وسیعی بود و حتی اجناس عتیقه و کتاب‌های خطی نیز از این غار به دست آمده است. نکته جالب توجه این که در مدت بازدید از این غار یک جمجمه انسان و یک تکه سنگ سیاه تراشیده شده به دست آمد. کویرها و بیابان های ایران  

غار کاک رود گیلان  توضیحات سایت باستان شناسی گیلان

غار کال سیاه میمه، کاشان، غار با یک دهانه چاهی شروع شده و به مسیرهای زیرزمینی می رسد، تیم اکتشافی در غار موفق به کشف اسکلت انسانی شده اند که دچار شکستگی دست بوده است.وبسایت میمه

غار کالوم مال، مازندران، ساری، بالاده

غار کاله شین، سردشت، کردستان، (سلام اسماعیل سرخ)

غار کان گوهر، در بخش سرچهان شهرستان بوانات در استان فارس  همشهری آنلاین و کویرها و بیابان های ایران
غار کانی رش، آذربایجان غربی، جاده مهاباد - سردشت

غار کانی میکاییل - استان کردستان

غار کاوات،  جوانرود- نام انگلیسی Kavat Cave  بر سر راه کرمانشاه - پاوه و در منطقه اورامان واقع است. غار کاوات از جمله غارهای دیدنی و معروف استان‌های کرمانشاه و کردستان است که در سلسله جبال «شاهو» در شمال درة با صفای «قوری قلعه» از توابع جوانرود واقع شده است. دهانة غار در ارتفاع 1660 متری از سطح دریا قرار دارد و ابعاد آن 8×15 متر است که با شیب تندی، یک محوطة بزرگ به طول و عرض 70×115 و ارتفاع تقریبی 61 تا 80 متر را تشکیل می‌دهد. در انتهای این محوطة بزرگ، شاخة اصلی غار، با دهانة کوچکتری شروع شده و از قسمت چپ شاخة اصلی، نهر کوچکی به اعماق سنگ‌ها فرو می‌ریزد. پس از 40 متر پیشروی، برکة آبی به طول 15 متر و عمق 70 سانتی‌متر وجود دارد که در بعضی جاها، عمق آن به 5/1 متر می‌رسد. در این قسمت، غار به دو شاخه تقسیم می‌شود. شاخة سمت چپ، بیش از 8 متر عمق ندارد، ولی شاخة سمت راست حفره و مخزن آب زیرزمینی دارد. پس از گذشتن از این آب، برکة آب دیگری وجود دارد که 60 متر طول و 20 متر عرض دارد و سقف آن در انتهای آب محو می‌شود. کویرها و بیابان های ایران

غار کاولانه، کردستان سردشت، روستای کاولانه(سلام اسماعیل سرخ)

غار کبرای، خراسان کلات نادری، (احمد معرفت)

غار کبریان، استان گیلان، رودسر، اشکور سفلی، روستای گرمابدشت

غار کبوتر، کرمانشاه

غار چاهی کبوتر ماکو، آذربایجان غربی - اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار کبوتر، دهدشت، کهکیلویه و بویر احمد -نام انگلیسی Kabotar Cave این غار در محلی به نام «تراب» در لندة دهدشت واقع شده که نیمی از دهانة ورودی آن در داخل رودخانة مارون قرار دارد. غار دارای دو تالار نسبتاً بزرگ است. این غار 150 متر عمق و انشعابات متعددی دارد که عبور از آنها مستلزم وسایل فنی کافی است. غار کبوتر در سال 1367 به وسیلة آقای غلامرضا حق بین کشف شده است. کویرها و بیابان های ایران

غار کبوتران، استان اصفهان، فریدونشهر

غار کبوتران، تویسرکان، همدان،فواد رضاپور سایت غارهای ایران
غار کبوترلان، دهلران، بیشه دراز (وبلاگ غار یار - جمشید واحدی)

غار کبوترلان، در ارتفاعات کبیر کوه به فاصله چهار کیلومتری از غارملک در مجاورت روستای آگره بید زرین آباد قرار دارد. طول غار کبوتر لان ۴۰۰ متر و ارتفاع آن بین ۵ تا ۳۰ متر و دهانه آن چاه مانند است این غار داری استالاگتیت ها(چکنده)واستالاگمیت ها(چکیده ) بسیار زیبایی است.وبلاگ عروس زاگرس
غار کبوتری، اصفهان، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار کت گل، زرند، کرمان، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار کتله خور - گرماب زنجان -  ویکی پدیا -  سایت رسمی غار  -  غارهای ایران  -  ویدئو از کتله خور -کویرها و بیابان های ایران - سایت غارنوردی در ایران  

غار های کوچک کتله خور (8غار) -سایت انجمن غار و غارشناسی ایرانیان

غار کر احمد (کره احمد)، دزک، چهار محال وبختیاری،هوشیار اسدی سایت غارهای ایران
غار کَرَفْتو: کِرِفتو. غار بزرگی با عمق
۷۰۰ متر و مشتمل بر دالان‌ها و اطاق‌های متعدد در ۷۰ کیلومتری شرق سقز که در آن شواهدی از زندگی انسان در دوران میان‌سنگی (حدود ۱۵٫۰۰۰ تا ۱۰٫۰۰۰ سال پیش) به دست آمده است. در دوره‌های جدیدتر در این غار و اطراف آن، اطاق‌های سنگی کوچکی را در دل صخره حفر کرده‌اند   .ویکی پدیا وکویرها و بیابان های ایران

غار کرکس، خراسان رضوی، سرخس، روستای بزنگان، (وحید اشرفی گروه کوهنوردی اوج مشهد)

غار کرمانچی، ایرانشهر -نام انگلیسی: Kermanchi Cave یک غار دیدنی در محدوده دره آهو و به فاصله یک کیلومتری روستای کرمانچی ایرانشهر قرار دارد . ابعاد ورودی غار چهار در چهار متر و طول آن بنا به اظهار اهالی محل بیش از ۱۰۰متر است . این غار جزو آن دسته از غارهای فاقد چشمه و منابع آبی است و ورودی آن شیبی تند دارد و زیستگاه مناسبی برای انواع خفاش محسوب می‌شود و از ارزش علمی و تحقیقی برخوردار است . در انتهای غار روزنه کوچکی وجود دارد که عبور از آن غیر ممکن است . این غار در ارتفاعات شمال غرب بزمان ، در محور دره آهو و یک کیلومتری روستای کرمانچی با موقعیت 25. َ49 59ْ طول جغرافیایی و ً52.3 52َ ْ 27 عرض جغرافیایی و 1028 متر ارتفاع از سطح دریا قرار دارد . به صورت زیر زمینی بوده شیب تندی دارد طول آن 100 متر می باشد دارای دو دهنه است که بعد از 40 متر مسافت در قسمت کف غار به یک دهنه تبدیل می شود. غار کرمانچی تحت تاثیر فعالیت های دوران زمین شناسی بوجود آمده است ، کف آن سنگی و ماسه ای از نوع سنگهای دگرگونی است . بدنه غار نیز از سنگهای دگرگونی با بافت غالب کوارتز و آهکی است.  بدلیل قرار گرفتن در منطقه شکار ممنوع بزمان به عنوان یک جاذبه گردشگری و تفرجی قابل تعمق است. کویرها و بیابان های ایران

غار کروگان، دلیجان، مرکزی،سعادت لطفی زاده سایت غارهای ایران
غار کزور
: این غار در روستای کزور در حدود 50 کیلومتری شهرستان سرباز واقع شده است. سایت گروه صنعتی پاکمن

غار کسب، ملایر -نام انگلیسی: Kesb Cave از همدان با طی 65 کیلومتر و از ملایر با طی 26 کیلومتر به روستا/ شهر جوکار میرسیم. فاصله روستای کِسب از شرق جوکار 7 کیلومتر است.  نهانگاه کسب در زیر تپهای بزرگ که محل استقرار قلعه روستا در روزگار گذشته بوده، و در تشکیلاتی از کانیهای بِکر ساخته شده است. این نهانگاه از شبکهای از دهلیزهای طولانی و کوتاه، چاههای کوتاه و بلند، و چند اتاق به ابعاد 8/1×2×2 و هم چنین دو یا سه چاه منتهی به آب و هواکشهایی که اکنون روی آنها با تخته سنگ پوشیده شده، تشکیل شده است . استخوان بندی نهانگاه چنین است که پس از ورود به چاه آب یکی از خانههای روستا و طی 3 متر فرود به کانالی که در دو طرف طوقه چاه قرار دارد، برمی خوریم. با انتخاب کانال شرقی، که 60 سانتی متر عرض و 80 سانتی متر ارتفاع دارد، پس از طی چند متر به یک دو راهی میرسیم. بعد از انتخاب کانال سمت راست و طی حدود چند متر، به یک دو راهی دیگر برمی خوریم. کانال اول بیش از چند متر امتداد ندارد و کانال شرقی با طی 2 متر به راهرویی به عرض یک متر و ارتفاع 80/1 متر که در دو طرف آن 4 اتاق 8/1×2×2 متری قرار دارد، میرسد. سپس کانال تنگ میشود و حالت اولیه خود را بازمی یابد و به دو راهی دیگری با همان ابعادِ مسیر کانال شمالی جنوبی منتهی میشود. این کانال بعد از طی چند متر بن بست میشود و بخش جنوبی آن چند متر ادامه مییابد و به یک چاه 5/1 متری دیگر میرسد. در کف چاه، کانالی از دو طرف ادامه دارد، بخش شمالی آن پس از چند متر بن بست میشود و بخش جنوب غربی آن پس از چند متر به چاهی دیگر میرسد که باید از کف آن 5/1 متر صعود کنیم و به کانالی دیگر برسیم؛ این کانال با طی چند متر و با عبور از کنار یک کانال هم سطح خود، به همان چاه اصلی و آب دار نخست میرسد. بعضی از بخشهای کانالها، در گذشته مسیرهای دیگر و یا راه خروج و فرار بودهاند که اکنون باعث ریزش سقف غیرقابل عبورند . در دهانه یکی از چاهها دری به شکل سنگ آسیای کوچک و برای مسدود کردن دهانه چاه وجود دارد .  نهانگاه کسب استحکام و چهارچوب خود را حفظ کرده است؛ بنابراین برای جلوگیری از نابود شدن نهانگاههایی این گونه که در سایر نقاط جهان نظیر آنها یافت نمی شود، باید به پاکسازی و در برخی از بخشها بازسازی آنها توجه شود و به عنوان یک پدیده گردش گری در معرض دید عموم قرار گیرد. این نهانگاه در همواری روستا و زیر تپه باستانی روستا قرار گرفته است. کویرها و بیابان های ایران

غار کسیل، استان البرز، جاده چالوس،حسین بوئینی سایت غارهای ایران
غار کش، استان البرز، طالقان، روستای کش

غار کشه ریز، محلات  - نام انگلیسی: Kesheriz Cave این غار در شمال غرب شهرستان محلات و در کوه فیروز کوه در نزدیکی روستای عیسی آباد واقع شده است. کویرها و بیابان های ایران

غار کفتار (کوه بهروک) یزد -  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

کفتر (ده فتر)(كبوتر)، (طرزجان) یزد،  در كوه سیاه ده بالا -  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار کفتری: در نصراباد، دهستانی از توابع بخش مرکزی شهرستان تفت در استان یزد ایران (ویکی پدیا)

غار کلاجیر، چلگرد، چهارمحال و بختیاری،سعید محمدی سایت غارهای ایران
غار کلبیس کب، استان اصفهان، یک کیلومتری شمال فریدونشهر

غار کلخسان، استان البرز، طالقان

غار کلخوران، اردبیل، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار کلخونک دان، چهارمحال و بختیاری، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار کلف غارنی رودبار، گلستان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار کلر، استان خراسان رضوی، 25 کیلومتری شرق قوچان، روستای کلر

غار کلماکره لرستان - اطلاعات غار در ویکی پدیا - اطلاعات غار در سایت غار های ایران - گزارش تصویری از غار کلماکره  

غار کل وسر، استان کرمانشاه، شمال غربی شهرستان صحنه (ارسالی از مهرداد موید)

غار کله افعی - شاهو - وبلاگ کامیاران و کامیارانی ها

غار کله چال (جای چشمه)، علی آباد کتول، گلستان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار کله سر، آذربایجان غربی - سایت غارنوردی در ایران

غار کله سنگ، طالقان - حسین زینعلی - نام انگلیسی: Kalleh Sang Cave این غاردر کوه های طالقان داخل کوهی به همین نام نزدیک روستاهای «سوهان» و «آرتون» واقع است. دهانه غار تنگ است و درون آن منابع آب های زیرزمینی دیده می شود. طول غار 85 متر است و از سنگ چین های دستی درون غار استنباط می شود که این غار در ادوار پیش از تاریخ مورد استفاده انسان ها بوده است. غار كله سنگ (كلِ سنگ) یكی از مهمترین غارهای منطقه طالقان می باشد. این غار در مرز بین اراضی روستای سوهان با روستای دنبلید و در دامنه های شرقی و پائینی كوه بسیار زیبای كلِ سنگ (كه قله آن در اراضی روستای سوهان می باشد) قرار دارد. فاصله تقریبی غار كله سنگ از روستای سوهان، در حدود 5 كیلومتری شرق تا شمال شرقی روستا می باشد. جهت رفتن به غار كله سنگ در حدود دو ساعت پیاده روی متوسط مورد نیاز است. جهت رفتن به غار، ابتدا به سمت شرق روستای سوهان و از مزرعه زیبای نوگل عبور می كنیم. در امتداد راه شنی به سمت شرق، منطقه میان راه، استخر ساخته شده (در اصطلاح محلی عسل) و درخت های قدیمی توت و نهر میان راه قرار دارد. تا اینجا امكان استفاده از وسایل نقلیه وجود دارد. با گذشتن از دره میان راه به منطقه مرگ دشت می رسیم كه به سمت شرق، راه مال رو قدیمی، مسیر دست رسی به روستای دنبلید قابل استفاده است . با حركت به سمت شرق و در پایان منطقه مرگ دشت، برای ادامه می توان از مسیر دره زالنگاه به سمت شمال و شرق استفاده نمود، كه بعد از حدود نیم ساعت كوه پیمائی به سمت دامنه های شمالی و شرقی كوه مجاور، و عبور از خط الرس، از سمت دیگر به سمت بالای غار كله سنگ حركت میشود. مسیر دسترسی دیگری نیز قابل استفاده است كه بعد از تمام شدن منطقه مرگ دشت می توان در ادامه راه قدیمی به سمت روستای دنبلید حركت كرد، و بعد از تمام شدن اراضی روستای سوهان و شروع اراضی روستای دنبلید، از طریق دره محل گوسفند سرای روستای دنبلید به سمت شمال و چپ دره مجاور حركت شود. با رفتن به سمت بالا و از مسیر سمت چپ دره با گذشتن از چند تپه با دیواره های نیمه سنگی، در پائین دره، آبشار كوچكی نمایان می شود. در این هنگام دهنه غار كله سنگ در فاصله تقریبی 100 متری از بالا و سمت چپ كف دره قابل مشاهده است. این غار در گذشته قابل سكونت بوده است. بعلاوه علامت گذاری برخی غارنوردان، هنوز قابل مشاهده است. در گزارشات اولیه غار نوردان آثار استخوان و غیره و وجود چندین دهنه چاه عمیق اعلام شده است. کویرها و بیابان های ایران

غار کلهرود  همشهری آنلاین  کویرها و بیابان های ایران

غار کله کان : این غار در منطقه آرندان و کله کان در شمال غربی سنندج قرار دارد. گروه صنعتی پاکمن

غار کله مار، کرمانشاه - سایت غارنوردی در ایران  

غار کلیسا، کرمانشاه (بهزاد جمشیدی)

غار کم بامردی، جیرفت، کرمان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار کمتاران : این غار در دامنه کوهی در حدّفاصل روستاهای صلوات‌آباد و چشمه سنگین در 20 کیلومتری روستای چشمه سنگین در نزدیکی رودخانه قزل اوزن در شهرستان بیجار قرار دارد. گروه صنعتی پاکمن

غار کمربند: غاری در جنوب بهشهر که در آن شواهدی از زندگی انسان در دوره پارینه‌سنگی بالایی (حدود ۴۰٫۰۰۰ تا ۱۵٫۰۰۰ سال پیش) و میان‌سنگی (حدود ۱۵٫۰۰۰ تا ۱۰٫۰۰۰ سال پیش) به دست آمده است. در کاوش‌های غار کمربند اسکلت یک دختربچه دوازده ساله پیدا شده که از قدیمی‌ترین اسکلت‌های کامل در ایران است  ویکی پدیا - کویرها و بیابان های ایران .

غار کمرسها (کمی نساه، میس نمایه)، مینودشت، گلستان، داخل مناطق تحت مدیریت سازمان محیط زیست، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران  

غار کمر علی، گلستان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار کمرمساح، گلستان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار کمری، ملایر، همدان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار کمیشان، مازندران، 7 کیلومتری جاده نکا - بهشهر، سمت راست،سایت روستای کمیشان
غار کناتاریکه، ایلام -نام انگلیسی:
Konatarikeh Cave غار عظیم کناتاریکه در ارتفاعات «سیوان کوه» بدره در فاصلة 35 کیلومتری مسیر ایلام - دره‌شهر و در نزدیکی روستای «پاکل» قرار دارد . این غار یک حوضچة آبی و پرده‌های سنگی و صدها ستون و مجسمة استالاکتیتی و استالاگمیتی دارد و تالارها، چاه‌ها، دهلیزها و دالان‌های متعددی از لحظة ورود به داخل غار تا عمق 350 متری نظر هر بیننده را به سوی خود جلب می‌کند سردی هوای داخل غار موجب شده است که در طول سال هیچ نوع جانوری در آن زندگی نکند ولی اکسیژن به حد کافی و هوای مطبوع و دلپذیری در داخل غار جریان دارد. ارتفاع بعضی از تراس‌های داخل غار به 12 متر می‌رسد. کویرها و بیابان های ایران

غار کنا فتار (کنام کفتار)، استان کرمانشاه، بیستون، چشمه سهراب، حسین آباد

غار هویر (کناسرده) روستای بیشه دراز دهلران - این اسم محلی این غار به معنای (کنا :غار -سرد) است. مردم در تابستان با دهان روزه بعد از کار برای رفع خستگی به این غار می آمدند .  وبلاگ بیشه دراز  

غار کُنْجی، غاری در شش کیلومتری جنوب شهر خرم‌آباد لرستان که در آن شواهدی از زندگی انسان در دوره پارینه‌سنگی میانی با قدمت حدود ۴۰٫۰۰۰ سال به دست آمده است. فرهنگ نامه ایران؛ غار کنجی به فاصله 4 کیلومتری جنوب شهر خرم‌آباد در کمرکش کوه قرار دارد. راه رسیدن به آن از دره باریکی است که مسیل است و در بهار از دامنه‌های چشمه‌ها آب جاری می‌شود. این غار یکی از منظم‌ترین غارها از لحاظ سطح داخلی می‌باشد. مساحت آن بیش از 200 مترمربع است. قسمتی از دهانه غار را یک تپه خاک گرفته که با کاوشی که در بهار سال 134 در این تپه به عمل آمد چند قبر پیش از تاریخ با اسکلت‌های متعدد از آن بدست آمد. در دامنه و چشم‌انداز این غار دشتی وسیع و با تپه‌های مصنوعی نیز وجود دارد. وبگاه سراری گروه صنعتی پاکمن .اطلاعات سایت کویرها و بیابان های ایران - اطلاعات سایت کوه های لرستان

غار کندلان، استان همدان، ملایر، روستای کندلان

غار کندوان (غارهای دست کند کندوان)، میانه، آذربایجان شرقی،جلال زارعی سایت غارهای ایران
غار کنه‌گرم،
روستای حسن‌زو، بجنورد کویرها و بیابان های ایران

غار کوردبستو، بندرعباس -نام انگلیسی: Kurdbasto Cave این غار، در کوه «گنو» - واقع در ارتفاعات شمال شرقی بندرعباس - قرار دارد، سنگ‌های این کوه، از سنگ‌های آهکی و سیلیسی و فسیل های مربوط به دوران سوم است که در آن زیاده دیده می‌شود. از آبادی «کهنوج» تا دهانة غار، 30 دقیقه بیشتر راه نیست. غار، در جنوب «باغ زیر» که آبادی زیبایی است، در نزدیکی «پودنو» قرار دارد. دهانة غار، به سوی شمال شرقی است که 20/1 متر بلندی و 1 متر عرض دارد. پس از آن، به چاهی به گودی 7 متر می‌رسد. در عمق این چاه، دهلیزی ادامه یافته است، که به دو شاخة چاه مانند تقسیم می‌گردد، که شاخة غربی آن، به چاه هوایی منتهی می‌گردد. سنگ‌های غار آهکی هستند، ولی استالاگمیت و استالاکتیت در آن‌ها وجود ندارد . سوراخ‌های متعددی که در دیواره‌ها وجود دارد، کاملاً دایره مانند هستند و قطر آن‌ها 30 الی 50 سانتی‌متر است. سوراخ‌ها چنان شکل زیبا و هندسی دارند، که گویی به دست حجاران زبردستی کنده و تراشیده شده‌اند. چاه هوایی در حدود 8 متر ارتفاع دارد کویرها و بیابان های ایران

غار کوروش یزد -  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار کوزه گران،مرودشت فارس، لیلا کریمی سایت غارهای ایران
غار کوک کوهزاد
: این غار که در محل با نام اشکفت کوک کوهزاد نامیده می‌شود، در 2 کیلومتری راه کوهستانی شمال شرقی روستای تراب وسطی و در حدود 500 متری جاده سنگفرش بسیار قدیمی بوستانک (تاشان) به ‌زیز و سردان واقع شده است. این غار از نظر اندازه و وضعیت مانند غار شاه بهرام بوده و در بررسی‌هایی که در گذشته انجام شد چیزی جز چند کوزه سالم و شکسته به دست نیامد. وبگاه سراسری گروه صنعتی پاکمن

غار کوکولو، اصفهان -نام انگلیسی: Kukulo Cave یا «کیلی‌میلی» واقع در کوه‌های «پیربکران» در 15 کیلومتری غرب اصفهان قرار دارد. کویرها و بیابان های ایران

غار کوگان، اطلاعات سایت کویرها و بیابان های ایران و اطلاعات سایت کوه های لرستان

این غار در 52 کیلومتری جنوب خرم‌آباد در روستای کوگان قرار دارد. این غار جزو غارهای چندطبقه (دو طبقه) است که دسترسی به آن بسیار سخت است و رسیدن به آن بدون تجهیزات و وسایل کوه‌نوردی و غارنوردی دشوار است. این غار دژمانند که تمام آن با حجاری‌های طاقت‌فرسا به وسیله انسان به وجود آمده، به استناد سکه‌هایی که در اطراف آن به دست آمده است متعلق به دوره اشکانیان است و به عنوان یک محل سکونت دائمی مورد استفاده قرار گرفته است. ورودی غار به صورت چهارگوش به ابعاد 2/50×2/20 متر است و به سمت شمال باز می‌شود. طبقه اول غار از چهار اتاق و فضاهای مرتبط به هم تشکیل شده است. طبقه دوم آن حدود 3/40 متر بالاتر از کف قسمت اول غار است. این غار دارای اتاق‌هایی جهت استفاده بوده و نمونه‌ای از معماری صخره‌ای اشکانی است البته این آثار را به آیین مهر نیز نسبت می‌دهند. از نکات قابل تأمل در این غار وجود مخازن آب در داخل اتاق‌هاست

غار کول آباد، استان آذربایجان غربی، ما بین بوکان و میاندوآب

غار کول کنی، ایلام، تنگ ماژین (توابع دره شهر) وبلاگ ماژین

غار مرکولیان مربوط به دوران پیش از تاریخ ایران باستان است و در شهرستان جوانرود، مشرف بر جاده روانه کامیاران واقع شده و این اثر در تاریخ ۱۰ مهر ۱۳۸۰ با شمارهٔ ثبت ۳۹۵۳ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. ویکی پدیا

غار کولیته، استان ایلام، کوه کولیته- اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار کونا کم تیار - کردستان -سایت انجمن غار و غارشناسی ایرانیان

غار "کونا شم شم " در استان کردستان و در فاصله 165 کیلومتری شهر سنندج، شمال شرق شهرستان مریوان نزدیک روستای تراق تپه و در منطقه کوه چهل چشمه قرار گرفته است. غار در سنگ های آهکی کوه های منطقه تشکیل شده است، این غار دارای سه دهانه ورودی که یکی از آنها به دلیل ریزش مصدود شده, و وسعت 455 متر و عمقی معادل صفر و محلی مناسب برای زندگی خفاش ها می باشد. طی بررسی های به عمل آمده نمونه هایی از مواد فرهنگی از این غار کشف گردید، و در بررسی های بعدی از این غار که توسط آقایان علی آذرشب (باستان شناس) و دکتر امیر ساعدموچشی انجام گرفت، تاریخی بودن این غار را تایید نمودند. همچنین نقشه غار در این بررسی تهیه و گزارش سطحی از زمین شناسی منطقه ذکر شده است. گزارش بررسی غار "کونا شم شم" بررسی مقدماتی را برای شناخت ظاهری غار ارائه میدهد .گروه کوهنوردی و غارشناسی آرش سنندج

غار کونه کوتر اینگیجه، آذربایجان غربی، بوکان،مسعود رمضان زاده سایت غارهای ایران
غار کوه بزدوم، جیرفت، کرمان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار کوه بیرک، سیستان و بلوچستان، سراوان، بخش زابلی (غرب سراوان)

غار کوه تخت، استان همدان، رزن، روستای قلی آباد

غار کوه چا (کوچا)، بم، کرمان، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار کوه ساوه ( شاپسند )، ساوه -نام انگلیسی: Kouh Saveh Cave این غار در شمال غربی شهرستان ساوه و بالاتر از مقبره اشموئیل پیغمبر واقع گردیده است . این غار به علاوه مقبره اشموئیل پیغمبر سرشاخه های رودخانه مزدقان و اقلیم مناسب ، مکان مناسب گردشگاهی است لیکن دسترسی به آن کمی مشکل است که امید است با ترمیم وضعیت راه به مجموعه ای مناسب تبدیل گردد. کویرها و بیابان های ایران

غار کوه سرده (سرد کوه) استان همدان، ملایر، روستای سلطان آباد (غرب ملایر)، کوه سرده 

غار کوه سوخته 1، اردل، چهارمحال و بختیاری،سعید محمدی سایت غارهای ایران
غار کوه سوخته صالح پیغمبر، استان اصفهان، منطقه حفاظت شده موته (شمال استان اصفهان و شمال غربی میمه و جنوب غربی شهرستان دلیجان)، کوه صالح پیغمبر، دره نی

غار کوه سیاه برون، جیرفت، کرمان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار کوه گردابی، سیرجان، کرمان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار کوه گره، استان مرکزی، 35 کیلومتری غرب خمین، روستای خان آباد

غار که آرام، گرگان - آثاری مشابه آثار موسترین جبال زاگرس در این غار به دست آمده است. وبلاگ قاسم علیزاده  

غار کهبد (چاه اوول)، استان چهارمحال و بختیاری،شهرستان بروجن ،روستای بیژگرد - سایت انجمن غار و غارشناسی ایرانیان

غار کهریز، کهریز، تکاب کویرها و بیابان های ایران

غار کهک، واقع در راه دلیجان اراک، در محل دوراهی سلفچگان و مجاور روستای کهک  -  ویکی پدیا کویرها و بیابان های ایران

غار کهکمی، هرمزگان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار کهل یکی از روستاهای استان آذربایجان شرقی است که در دهستان رودقات بخش صوفیان شهرستان شبستر واقع شده‌است. این روستا از قدمت تاریخی بالایی بر خوردار است .وجود یک غار دست ساز بشر در دامنه کوه به طول تغریبی 600 متر و آثار باستانی بجا مانده در گورستان این روستا نشان دهنده این موضوع میباشد. در نزدیکی این روستا آثار وبقایای شهری باستانی وجود دارد. ویکی پدیا

غار کهل در نزدیکی نوع لر، مشگین شهر، اردبیل، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار کهلی داغ، مشگین شهر اردبیل، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار کهلی دره، مشگین شهر اردبیل، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار کهل کچل تپه سی، مشگین شهر اردبیل، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار کهناب (اشکفت کهناب)، مسجد سلیمان -نام انگلیسی: Kohnab Cave این غار از «تنگ انبار سفید لالی» بخش لالی در مسجد سلیمان شروع و به منطقة «چُلوار» ختم می‌شود. این منطقه، یکی از مناطق بسیار دیدنی و سیاحی به شمار می‌رود و برای باستان‌شناسان و جهانگردان جالب توجه است. کویرها و بیابان های ایران

غار کهن سوفن گرد، مشگین شهر، اردبیل، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار کهنه قشلاق کهلی، مشگین شهر اردبیل، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار کهنه مسجد، خلخال، اردبیل، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار کهیل آستارا : این غار طبیعی در ارتفاع 1204 متر از سطح دریای آزاد قرار دارد. غار کهیل در فاصله ی 5 کیلومتری روستای آق مسجد در دامنه ی ارتفاعات غربی این روستا موسوم به غفورکند در یک شیب نسبتاً تند با راتفاعی نزدیک به 80 متر از کف دره قرار گرفته است . فاصله ی آن تا شهر آستارا تقریباً23 کیلومتر است. در فاصله ی 200متری جنوب دهانه ی غار چشمه ای وجود دارد .  این غار صخره ای با دهانه ی بیضی شکل به عرض 12 متر و عمق 41متر دارای دهانه ای به ارتفاع 6متر است. حداکثر ارتفاع داخل غار 6متر و حداکثر عرض غار 41 متر و مساحت تقریبی کف غار 120مترمربع است. نوع کف غار دارای بستر سنگی و محیط داخلی غار از روشنایی خوبی برخوردار است.دهانه ی غار در ضلع جنوب شرقی واقع شده و به دلیل استفاده ی اهالی برای نگهداری احشام، کف غار پوشیده از بقایای فضولات حیوانی است.در قسمت ورودی غار با شاخ و برگ درختان اتاقکی ساخته اند که احتمالاً محل نگهبانی چوپانان از دامهایشان است. در داخل و به ویژه در بیرون غار سفال های سطحی متنوعی به رنگ های قرمز، نارنجی و نخودی بدست آمده است. با توجه به شواهد موجود به خصوص سفال های سطحی قدمت و تاریخ استفاده از این غار به دوره ی آهن مربوط می باشد. قطعاً تاریخگذاری دقیقتر این محل منوط به مطالعات دیرین باستان شناختی است . سایت باستان شناسی گیلان  

غار کیارام (غار کی آرام، وسط دل دل)، استان گلستان، در نزدیكی روستای فرنگ فارسیان از توابع شهر گالیكش شهرستان مینودشت قرار دارد. غار كیارام به لحاظ قدمت، قدیمی‌ترین غار مسكونی شناخته شده در استان گلستان محسوب می‌شود. در سال 1342 خورشیدی، چارلز مک بورنی از دانشگاه كمبریج انگلستان مكان باستانی فوق را شناسایی و اقدام به گمانه‌زنی نمود. بر اساس آثار به دست آمده از حفاری، قدمت این مكان به دوره پارینه سنگی میانه (حدوداً صدهزار سال قبل از میلاد) می‌رسد و این غار در این دوران محل سكونت گروه‌های شكارچی و جمع‌آوردگان غذا بوده است. سایت گروه غارنوردی البرز -وبلاگ جعفر خسروی

غار کبجاکچال، این غار در درون جنگل‌های ارتفاعات دوآب قرار دارد. کویرها و بیابان های ایران - عکس در سامانه جامع اطلاعات مشاغل ساری و حومه

غار کیخسرو، استان اصفهان، روستای خفر (65 کیلومتری جنوب سمیرم، سمیرم-حناء-کمه-خفر)، کوه مشرف به روستا

غار کیخسرو - استان مرکزی - (ویکی پدیا) و (کویرها و بیابان های ایران)

غار کیقباد، استان تهران، روستای ایگل -گزراش مسعود حمیدی سایت غارهای ایران

غار گاکال : این غار در نزدیکی روستای خان احمد در بخش باشت شهرستان گچساران واقع شده است. داخل این غار طبیعی بسیار مرطوب بوده دارای گل و لای زیادی می‌باشد. همچنین داخل غار اکسیژن کمی به دلیل وجود ذرات معلق در هوا وجود دارد و برای پیمایش آن نیاز به نور قوی می‌باشد. غار گاکال بیش از 100 متر طول داشته و دهانه آن در ارتفاع 1090 متری از سطح دریا واقع شده است. داخل غار به تعداد زیادی خفاش و حشرات زندگی می‌کنند. وبگاه سراسری گروه صنعتی پاکمن -سید محمد جواد ملک حسینی سایت غارهای ایران
غار گاماسیاب، نهاوند -نام انگلیسی: Gamasiab Cave - در باب نامگذاری این سراب اهالی نهاوند داستانی نقل می كنند كه طی آن گاوی با بار كاه در چاهی بر فراز كوه گرین سقوط كرده و پس از مدتی جنازه آن به همراه آب از غار بالای سراب گاماسیاب خارج میشود، در حالیكه بار كاه آن از سرچشمه سمت دیگر كوه خارج میشود. بدین ترتیب چشمه سمت نهاوند به "گاو ما سی آو" (گاو در آب سمت ما) و چشمه سمت الشتر به "كه ما سی آو" (كاه در آب سمت ما) خوانده شدند كه امروزه به گاماسیاب و كهمان معروفند. وبلاگ روستای وراینه نهاوند - کویرها و بیابان های ایران - گزارش مقدماتى زمین شناسى مهندسى غار علیرضا سیاره- فرهاد انصارى- محمدجواد بلورچى
غار گاو خانه، استان همدان، ملایر

غار گاوخور - استان مرکزی (ویکی پدیا) غار گاو خور یا غار گوخل (خل در لهجه محلی به معنی سوراخ است) با فاصله ای کمتر از دویست متر در همان مختصات غار خورنده قرار دارد و تالاری بسیار بزرگ دارد که به راهرویی به طول 100 متر منتهی می شود و بعد از آن حوضچه غار قرار دارد. منبع: سایت انتخاب

غار گبر، گبری، فارس، 30 کیلومتری جاده استهبان - شیراز، روبروی روستای دهویه رونیز علیا - نادر کرمی سایت غارهای ایران

غار گبر، واقع در استان كهكیلویه و بویر احمد و شهر یاسوج (بویر احمد)،نوع بنا: تاریخی،  قدمت: ساسانیان، ( تاریخ میلادی : 652-224م )، غارگبر در محل سرخاراب واقع شده و در سال 1368 مورد شناسایی هیأت کوهنوردی استان قرار گرفته است. این غار گویا در روزگار ساسانیان به عنوان خرفخانه (خانه پیران و سالمندان) مورد استفاده بوده است.آدرس :محل سرخاراب، سایت جامع گردشگری ایران

غار گبره، رویدر هرمزگان،علمدار شفیعی سایت غارهای ایران
غار گته ده، استان البرز، طالقان، روستای گته ده

غار گدار چشمه (گدارگلچشمه)، استان مرکزی، جنوب شهر نیمور (بین دلیجان و محلات)، کوه ارده

غار گل دریا (شکرک)، بم، کرمان -  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار گراب، استان البرز، طالقان، روستای گراب

غار گر ارجنه، خرم آباد نام انگلیسی: Gar Arjeneh Cave  
در دشت جنوبی درة خرم‌آباد، یک کوه کوچک و کم ارتفاع به نام «گرارجنه» وجود دارد که تعدادی غار کوچک در سمت شرقی آن پدید آمده‌اند و به نام همان کوه مشهورند. این غار بر یك صخره منفرد و كوچك موسوم به پاگر Pagar كه ارتفاع آن از سطح زمین های اطراف حدود 125 متر می باشد . در شرق ارتفاع پناهگاه كوچك ارجنه قرار دارد . اخیراً دامنه باختری آن محل گورستان ماسور و دهات اطراف شده است . ویژگی پناهگاه در آن است كه , « هیچ وقفه و فاصله ای بین آثار دوران پارینه سنگی میانه و پارینه سنگی جدید مشاهده نمی گردد و این وضعیت بیانگر این نكته است كه تحولات در نوع ادوات و زندگی در منطقه زاگرس تدریجی بوده است . » ( 18 ) متأسفانه به علت اضطرابی كه در لایه های باستانی این پناهگاه وجود داشته تعیین لایه های مختلف و رابطه آثار دوران موسترین و « برادوستین » baradostian به طور دقیق امكان پذیر نبود . ( فرهنگ برادوستین در حدود سی و سه هزار یا سی و شش هزار یا احتمالاًسی و هشت هزار سال پیش وجود داشته است ؛ تاكنون در حدود 6 اجتماع دوران برادوستین مشخص گردیده كه 5 محل در ایران و یك عدد در عراق واقع گردیده است . اصطلاح برادوستین ابتدا توسط پروفسور سولكی بر اساس غار شایندر در كوه های بره دوست شمال عراق نامگذاری شد .) در بعضی از غارهای ایران همچون ارجنه و وارواسی نزدیك كرمانشاه , غار خر در بیستون , وقفه و فاصله بین آثار و اجتماعات انسان دوران دیرینه سنگی میانه و فوقانی مشاهده نمی گردد. کویرها و بیابان های ایران

غار گربودار : این غار در در ارتفاعات شرق بزمان و در حاشیه منطقه شکار ممنوع بزمان با فاصله 12 کیلومتری از شهر بزمان و یک کیلومتری روستای گربودار قرار دارد. این غار زیرزمینی دارای شیب ملایمی می‌باشد که پس از طی مسافتی در حدود 50 متر، به محلی می‌رسد که دو دهلیز از آن منشعب می‌گردد. این غار به احتمال زیاد در اثر فعالیت‌های زمین‌شناسی به وجود آمده و در آن سنگ و ماسه‌هایی از نوع دگرگونی مشاهد می‌شود. بدنه غار پر از سنگ‌های دگرگونی با بافت غالب کوارتز و آهک است. این غار زیستگاه انواع خفاش می‌باشد و به عنوان یک جاذبه طبیعت‌گردی و تفریحی مطرح می‌‌باشد. سایت گروه صنعتی پاکمن

غار گرتی، رفسنجان، کرمان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غارگرگر لوکا، رامسر -نام انگلیسی : Gargar Luka Cave 
غار گرگر لوکا در شمال شهرستان رامسر در استان مازندران قرار دارد. این غار دارای شیبی تند بوده و در منطقه صعب العبور از ارتفاعات کوه ایلمیلی با دیواره های صخره ای قرار دارد . لوکا به زبان محلی به سوراخ و شیار گفته می شود . این غار عجیب بسیار زیبا و دیدنی است. کویرها و بیابان های ایران

غار گرمک استان همدان، رزن، روستای گرمک (24 کیلومتری شمال رزن) 

غار گرو، هرمزگان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار گرو (گرآو): غار گَرُو در ارتفاع 1189 متری از سطح دریا واقع شده است و دارای یک دهانه می‌باشد. طول این غار تقریباً 200 متر است. این غار طبیعی بر اثر جریان آب تشکیل شده و در بهار و سال‌های پرآبی، آب از دهانه این غار جاری می‌شود و در راهروهای ورودی غار جریان می‌یابد. این غار در شهر گالیکش شهرستان مینودشت، روستای دوزین قرار دارد.  وبگاه سراسری گروه صنعتی پاکمن -امین شادوند سایت غارهای ایران

غار گروه، بافت، کرمان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران  

غار گل عقدا یزد

غار گلجیک، زنجان نام انگلیسی: Galjik Cave  
این غار در 35 کیلومتری جنوب غربی شهرستان زنجان، در ارتفاعات مشرف به روستای «حاج ارش»، از توابع شهرستان زنجان واقع شده است و در حال حاضر، راه سواره‌رو ندارد و راه آن را باید پیاده نمود .
این غار عظیم که به طور طبیعی، از فرسایش سنگ‌های آهکی موجود در آن پدیده آمده، با داشتن آب و هوای مناسب، پناهگاه و مسکن انسان‌های دوران پیش از تاریخ بوده است .
ابعاد آن 700×100 متر و ارتفاع تقریبی آن 50 متر است. درون این غار آثاری از زندگی انسان‌های دورة «آشولین» تا «بردوستین» متعلق به شانزده تا سی هزار سال پیش از میلاد کشف شده است .
 
درون غار، ابزار، ادوات، تیغه‌های سنگی و استخوان حیوانات شکاری به مقدار فراوان دیده می‌شود. آنچه که بیش‌تر از همه در خور بررسی و اهمیت است، آثار معماری درون غار است که نشان از محصور نمودن فضاهای زیستی و تعیین حریم‌ها دارد و تعیین حدود مالکیت را در آن دوره نشان می‌دهد. کویرها و بیابان های ایران

غار گل زرد، پلور-مازندران - سایت غارنوردی در ایران - ویکی پدیا - غارهای ایران

غار مصنوعی باستانی گلستان نیر، - نیریمیز: وجود غار بسیار نادر و کم نظیر و تاریخی گلستان که از نوع دست ساز می باشد ، چشمه سار های فراوان و دره بسیار زیبا و دیدنی و نزدیکی به دامنه کوه سبلان این منطقه را به یکی از قطب هاز گردشگری شهرستان نیر تبدیل کرده است .گزارش تصویری غار
غار گل، عقدا استان یزد - اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار گلویچ شهرستان سنقر کلیایی - انجمن غار و غارشناسی ایرانیان

غار گلین، بلعزار شیراز،نادر کرمی سایت غارهای ایران
غار گمرکو، قشم، هرمزگان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار گنبده، بشرویه نام انگلیسی: Gonbadeh Cave  
 
این غار در 15 کیلومتری بشرویه و در روستای نیگو قرار دارد و ساختار آن از نوع کارستیک و آهکی است. از ویژگی‌های این پدیده‌ی طبیعی، وجود استالاگمیت و استالاگتیت در فضای داخلی غار است. کویرها و بیابان های ایران

غار گندم آباد، خلخال، اردبیل،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار گنج‌خانه، گلستان، کردکوی -  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار گنج‌کوه (روستای جندی، بجنورد) (ویکی پدیا)

غار گن گونی کهل، مشگین شهر،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار گواتامک : این غار در بخش ایرندگان در 120 کیلومتری جنوب شهر خاش قرار دارد. دهانه ورودی این غار حدود یک متر قطر دارد. پس از دهانه دالانی به عرض 1/5 و ارتفاع 3 متر وجود دارد که به تدریج عریض‌تر و مرتفع‌تر می‌شود به طوری که در اواسط مسیر به ارتفاع 10 تا 12 متر و عرض 30 تا 33 متر می‌رسد. این غار حدود 100 متر طول دارد که در نهایت به غاری کم‌عرض ولی طولانی در داخل کوهستان ختم می‌شود. سایت گروه صنعتی پاکمن

غار گود، روستای مهنج قائن خراسان جنوبی گزارش و تصاویر در سایت بیهود

غار گود غار، کوهبنان، کرمان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار گود غول، سیرجان، کرمان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

گور چینك (بوغلی كوُل)، ماهنشان، زنجان -  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار گورمازاری، گرمی، اردبیل،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار گوزلو، ماکو، آذربایجان غربی، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار گوکان استان اصفهان، فریدونشهر، روستای گوکان (جنوب فریدونشهر)

غار گوگل، در دره هلیلان در غارهای «مارزور»، «مارگورگلان سراب»، «دارمار» و غار «گوگل» آثاری متعلق به اواخر دوره ی پارینه سنگی جدید ایران شناسایی شده است. سایت پارسیان دژ
غار گوهردان، ارسنجان فارس،آرمان گوهری سایت غارهای ایران
غار گیلوران؛ کوه های لرستان،میراث فرهنگی لرستان
غار گیو تنگه، دامغان نام انگلیسی:
Giv Tangeh Cave  
در شمال غربی دامغان و 5 کیلومتری چشمه علی واقع است . درست روبروی کارخانه ابزار مهدی دامغان و در سمت شمالی جاده تهران ـ مشهد، جاده ای خاکی به صورت مارپیچ از مسیر اصلی جدا شده و راه خود را به سمت رشته کوه های البرز ادامه می دهد. جاده، خاکی و پر پیچ و خم و در برخی نقاط سنگلاخ می باشد و سخترین نقاط عبوری آن در مکان هایی است که جاده و بستر رودخانه فصلی همدیگر را قطع می کند. به هر حال با کمی احتیاط می توانید از آن عبور کنید. کویرها و بیابان های ایران

غار گیوه کش - استان مرکزی  -  (ویکی پدیا)

غار لابید حبیبیان، مهریز یزد،حسن انتظاری سایت غارهای ایران - سایت غارنوردان یزد
غار لاتاریک اسلامیه شهرستان تفت یزد - این غار در 35 کیلومتری یزد و حدود 5 کیلومتر بالاتراز دهستان اسلامیه سمت چپ در ارتفاعات و دامنه کوه قرار دارد.گروه کوهنوردی سالار یزد

غار لا حسینی، این غار در نزدیکی قلعه سعدآباد و در کوه های غرب شهرستان ابرکوه قرار گرفته است و ارتفاعات مذکور مرز مشترک این شهرستان و شهرستان آباده از توابع استان فارس می‌باشد. فاصله هوایی غار تا شهر ابرکوه حدود ۳۶ کیلومتر است. پایگاه اطلاع رسانی سرو ابر کوه

غار لادیز: این غار در 10 کیلومتری شهر میرجاوه در شهرستان زاهدان واقع شده است. طول این غار 15 کیلومتر می‌باشد و علی‌رغم خشکسالی‌های اخیر، به طور دائم و پیوسته از سقف و کف آن، آب جریان دارد که از کیفیت بالایی برخوردار بوده و جهت آشامیدن و کشاورزی از آن استفاده می‌شود. اطراف دهانه ورودی غار از پوشش گیاهی زیبایی برخوردار است و درختان پده، گز و انواع گیاهان علفی، جذابیت خاصی به آن داده‌اند و در روزهای تعطیل خانواده‌هایی از زاهدان و میرجاوه جهت تفریح به این مکان روی می‌آورند. گروه صنعتی پاکمن

غار لاشوری، باردو، چهارمحال و بختیاری، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار لاکچی (خفاش)، مینودشت، گلستان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار لالابند، گلستان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار لالون(لالان)، ساوجبلاغ نام انگلیسی: Laloon Cave  
در جنوب غربی روستای لالون از توابع ساوجبلاغ ، در ارتفاع 400 متری در دل صخره های مرتفع، دهانه یک غار وجود دارد. داخل غار نشانه دودخوردگی فراوان به چشم می خورد که خود نشانه سکونت افراد در زمان های دور است. در سمت شمال غار یک پناهگاه صخره ای وجود دارد که در آن خرده سفال های لعاب دار ساده اسلامی از دوره سلجوقی و ایلخانی به چشم می خورد. کویرها و بیابان های ایران

غار  لُجنَه،  در بین راه خرانق یزد بعد از جاده چك‌چك،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار لَخ‌اِسپور: غاری در نزدیکی روستای خونیک (با غار خونیک در نزدیکی قائن اشتباه نشود) در جنوب بیرجند که سکونتگاه انسان در دوره پارینه‌سنگی میانی (حدود ۱۰۰٫۰۰۰ تا ۴۰٫۰۰۰ سال پیش) بوده است فرهنگ نامه ایران .

 غار لشگردر، ملایر، همدان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار لکی اسپیور، قاین -نام انگلیسی : Laki Spivar Cave 
این غار در سال 1958میلادی توسط پروفسور کالتون استا نلی کوون آمریکایی مورد بررسی قرار گرفت . بقایای اسکلت انسانها پیش از تاریخ و آثار سفالی که بدست آمد وی به این نتیجه رسید که این غاراز نقاط مهم دوران پارینه سنگی است ودر 30000سال قبل انسانهای نئاندرتال در آن سکونت داشته اند . آثار بدست آمده زندگی انسانها را تا عصر اسلامی تایید می کند بدین جهت جایگاه منحصر به فردی در خراسان است که احتمالا بر اثر زلزله ای داخل غار ریزش نموده و باعث کشته ومجروح شدن ساکنین آن شده حفاری این غار بسیار دقیق بوده است . با توجه به ابزار بدست آمده مشخص گردید ساکنین این پناهگاه به شکار اشتغال داشته اند . این غار دارای دهانه ای در حدود 2متر وفضای داخلی به طول 5/1متر و عرض 3متر می باشد . دیوارهای آن سنگ توروس تشکیل شده اند که زیبایی ویژه ای به محیط داخلی آن داده است . این اثر تاریخی بسیار با ارزش به شماره 9592در فهرست آثار ملی کشور به ثبت رسیده است .
فضای درون غار از شروع دهانه شیب دار است برخی نقاط شیب آن تا 70%می رسد به گونه ای که پیشروی بدون طناب خطرناک است . دهانه غار به طوخر پشته ای کشیده شده و سقف غار تا 40متر دارای مقرنسهای زیبایی است به طوریکه در نگاه اول احساس می شود حاصل دخالت بشر بوده و حال آن که طبیعی است و انسان دخالتی نداشته است آثار بقایای سکونت تا عمق 125متری غار پراکنده است حوض جالبی که در ابتدای غار مشاهده می شوداز آثار معماری انسانهای غار نشین است که با سنگ و ملات و ساروج ساخته شده تا آب باران و برف و زهاب غار را جمع آوری نماید سفالهای کشف شده از درون غار زندگی در آن را تا دوره ساسانی متحمل می نماید. این غار در زمان اسماعیلیان یکی از پایگاههای مهم آنان بود سنگ نگاره پیکرک بدست آمده در غار زنی است دارای شخصیت تاریخی که با دو خط فرو رفته و کشیدگی چشمهای الهه کاملا مشهود است به دلیل اهمیت بسیارزیاد تاریخی این غار باید تحت حفاظت و سرکشی مداوم قرار گیرد. برای جلوگیری از ویرایشگریهای فرهنگی آن و حفظ زیبایی طبیعی و حفاظت از سنگ نگاره باید عنوان یکی از غارهای باستانی حراست و محافظت گردد و در صورت امکان نور پردازی شود. کویرها و بیابان های ایران

غار لم پلنگی، بلع زار شیراز، نادر کرمی سایت غارهای ایران  

غار لنجرود، مازندران و یا گلستان،   اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

 غار لو علی (زاگام) سیاه کل، (پرتال میراث فرهنگی گیلان)

غار لوکوقایه، مینودشت، گلستان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار لولیان، کردکوی، گلستان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار لولیان 3، کردکوی، گلستان، داخل مناطق تحت مدیریت سازمان محیط زیست،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار لهران، استان البرز، طالقان، روستای لهران

غار لی تاریک کُرخنگان یزد - موقعیت جغرافیایی (2780 متر و E053°51.553 و N30°12.286 )  گروه کوهنوردی سالار یزد

غار لیلرود یا غار لیاروی، استان گیلان، لنگرود، روستای لیاروی بلوردکان (بلاردکان)

غار ماپری، تربت حیدریه نام انگلیسی: Mapari Cave  
 به رغم وجود اتلال باستانی متعدد و شواهد برجای مانده که حکایت از پیشینه ای مشخص و رد پای انسان ماقبل تاریخ در منطقه تربت حیدریه دارد، از دیگر نمونه های با اهمیت این آثار، غاری است موسوم به «ماپری» در 19 کیلومتری شمال غربی تربت حیدریه و در نزدیکی روستایی به نام «صنوبر» که به استناد بررسی های باستان شناسی از نخستین زیستگاه های این منطقه مربوط به پیش از تاریخ بوده است. کویرها و بیابان های ایران

غارهای مادر و دختر،  کرل دی و دویر  keral day vo doyar در روستای شاهبهرام . وقتی خاطرات دوران کودکی و زندگی در روستا را مرور میکنم به مواردی برمی خورم که حکایت از یک سری اعتقاداتی دارد که از دوران ایران باستان در ذهنها و سینه به سینه و نسل به نسل بجا مانده و در طول گذر زمان به فراخور نیازها و باورها تغییر شکل داده است. یکی از این موارد ، توجه و نگاه ویژه و احترام و حس تقدسی بود که مردم روستای شاهبهرام به کرل دی و دویر داشته اند . به نظر میرسد این حس تقدس و احترام بازمانده ای از آیین میتراییسم در مذهب دوران ایران باستان است که با توجه به تسلط این غارها بر رودخانه شاهبهرام و نام دی و دویر (مادر و دختر) و رمز و راز آلود بودن غار میتواند بیانگر حضور این مذهب باستانی در این خطه از میهنمان باشد . البته آثار متعددی از دوران ساسانی و ماقبل آن در منطقه شاهبهرام وجود دارند و این موضوع دلائل این حضور را دوچندان می نماید. شاهبهرام روستایی کوهستانی از توابع دهستان کوهمره خامی بخش مرکزی شهرستان جدیدالتاسیس باشت (1390) در استان کهگیلویه و بویراحمد است.وبلاگ شاه بهرام
غار مار آتشگاه، کرمانشاه - سایت غارنوردی در ایران

غار مار چشمه، پاکدشت، تهران،  اسامی غارهای ایران- کارگروه غارشناسی ایران

غار مارزور، کرمانشاه در دره هلیلان در غارهای «مارزور»، «مارگورگلان سراب»، «دارمار» و غار «گوگل» آثاری متعلق به اواخر دوره ی پارینه سنگی جدید ایران شناسایی شده است.سایت پارسیان دژ
غار مارگورگلان سراب، کرمانشاه، در دره هلیلان در غارهای «مارزور»، «مارگورگلان سراب»، «دارمار» و غار «گوگل» آثاری متعلق به اواخر دوره ی پارینه سنگی جدید ایران شناسایی شده است. سایت پارسیان دژ

غار مازی تخته، علی آباد کتول،  اسامی غارهای ایران- کارگروه غارشناسی ایران

غارهای دستکند ماسوله، (4غار) ارتفاعات شمالی مالسوله - غارها به صورت دوتایی در کنار هم هستند، عرض و ارتفاع دهانه ها حدود 10 متر هستند و طول غار ها نیز حدود 10 متر تخمین زده شده است. داخل یکی از غارها فضا به صورت دوطبقه یا تراس کنده شده است.

غار مالحان، عمار لو رودبار (ویکی پدیا)

غار مام قوچاق، آذربایجان غربی، مهاباد، روستای آغبلاغ 
غار ماهرو (مارو)، بویر احمد نام انگلیسی:
Mahro Cave  
فاصله غار ماهرو از غار پیرزن خانی حدود یک ساعت است و ارتفاع این غار از کف رودخانه
۲۵۰ متر است که دهانه آن از دور با چشم دیده می شود . دهانه غار ۱ در ۱ متر است و قبل از ورود چنین تصور می شود که محل کوچک و غیر قابل استفاده است ولی با ورود به آن به اهمیت این غار می توان پی برد . استلاگمیتهای زیبا و تالارهای قشنگی در این غار دیده می شود که زیبائی آن را مضاعف می کند . این غار چند کیلومتر بعد از اوزکلا و در اطراف روستای ناحیه قرار دارد. کویرها و بیابان های ایران

غار ماهی‌کور (روستای لون) - (ویکی پدیا)

غار مامن را، روستای شاه بهرام کهکیلویه و بویر احمد - وبلاگ شاه بهرام

غار مبارک‌آباد، استان گلستان مینودشت

غار مثلثی، کرمانشاه - وبلاگ محمد داهیم
غار مخوف، استان یزد، مهریز، كوه بختگی نزدیك نیشكوه تنگ ‌چنار

غار مرآفتاب، کرمانشاه نام انگلیسی: Maraftab Cave  
این غار در دامنه کوه بیستون و در حد فاصل غارهای مرتاریک و مردودر قرار دارد. غار مرآفتاب بیست و شش متر طول دارد و دهانه آن به سمت شمال شرقی است. مساحت غار صد و شصت متر و دهانه آن حدود شش متر ارتفاع دارد و به تدریج از ارتفاع آن کاسته می‌شود. سنگ‌های شناسایی شده از این غار «چرت» و «ژاسب» است و بیش‌تر به صورت تراش‌های ساده، تراش‌های وازده و سنگ مادر دیده می‌شود. ابزارهای سنگی ساخته شده، شامل خراشنده‌ها و سوراخ‌کننده‌ها است. علاوه بر مصنوعات سنگی، در کف غار نیز ابزاری از جنس استخوان به دست آمده که به شکل مثلث است. در بخش تحتانی این ابزار سه سوراخ وجود دارد. یکی از این سوراخ‌ها بر لبه جانبی ابزار است.
  متأسفانه کاربرد این قطعه استخوان مشخص نیست. ابزارهای سنگی شناسایی شده از این غار نیز متعلق به دوره موستری است. کویرها و بیابان های ایران

غار مرآو بزرگترین غار در دره هلیلان مربوط به اوایل هزاره ششم قبل از میلاد، (منبع: کتاب از هگمتانه تا شوش ُ رشید کوچکی)
غار مرآو بزرگترین غار، در دره هلیلان است، این غار در شمال کهره هلیلان قرار دارد. دارای 60 متر پهنا و تقریباً 30 متر عمق دارد و چشمه و جویی در جداره داخلی خود جای داده است. نکته جالب توجه این است که ترکیب تکه سفالهای نو سنگی بدست آمده از غار مرآو، دست آس ها و تیغه های داسی شکل نشان می دهد كه دره‌های کوچک 5-4 کیلومتری از نزدیک ترین روستا احتمالاً تا اوایل هزاره ششم برای برداشت فصلی و یا به عنوان جایگاهی کوچک برای جو و گندم به کار می رفته است. تركیب تكه سفالهای رنگی به دست آمده از این غار همانند سفالهای تپه گیان نهاوند و شوش می‌باشد.وبلاگ مصطفی کوچکی
غار مرتاریک،
کرمانشاه نام انگلیسیMartarik Cave 
این غار در دامنه کوه بیستون و در قسمت شمال غربی غار مرخرل قرار دارد. این غار بیست و پنج متر عمق و در حدود هشتاد مترمربع وسعت دارد. این غار به صورت دالان دراز و کم عرضی است که در انتها به محوطه‌ای نسبتاً بازتر منتهی می‌شود. دهانه غار به سمت جنوب شرقی است .
 
اشیای شناسایی شده از این غار که بیش‌تر در قسمت انتهایی غار به دست آمده‌اند، مصنوعات سنگی بیش‌تر شامل سنگ‌های مادر، خراشنده‌ها، سوراخ‌کننده‌ها، اسکنه، ابزارهای کنگره‌دار و دندانه‌دار است. ابزارهای سنگی به دست آمده از این غار نیز متعلق به دوره موستری است. کویرها و بیابان های ایران

غار مر حاجی، استان کرمانشاه، بیستون، سمت راست دره چشمه سهراب

غار مر حمام، استان کرمانشاه، بیستون، چشمه سهراب

غار مرخل(غار مرخر)، کرمانشاه نام انگلیسی : Merkhel Cave 
این غار در دامنه کوه بیستون، در فاصله پانصد متری از خانه‌های مسکونی قرار دارد. این غار با طول بیست و هفت متر بر دشت بیستون مشرف است. در سال 1965 م این غار توسط فیلیپ اسمیت مورد حفاری قرار گرفت. آثار به دست آمده از این غار به ترتیب قدمت عبارتند از :
ـ تراشنده‌ها و تیغه‌های ضخیم دوره میانی پارینه جدید (چهل هزار سال پیش ).
ـ قلم‌های حکاکی، تراشنده‌ها و تیغه‌های کول‌دار دوره زیرین پارینه سنگی جدید .
ـ ریز تیغه مربوط به دوره فرا پارینه سنگی .
آثار بالای این لایه معرف دوران‌های نو سنگی بدون سفال و نوسنگی با سفال بود. آثار دوره نو سنگی با سفال، شامل سفال خشن با خمیره مایه کاه خرد شده است که به سفال پوک شهرت دارد .
 
از پنجاه و شش نمونه استخوان حیوان به دست آمده از این غار،‌ دویست و چهل عدد متعلق به بز و گوسفند بود. این امر نشان می‌دهد زاگرس مرکزی یکی از مراکز اولیه اهلی شدن این دو حیوان بوده است. جدیدترین آثار مکشوفه از غار مرخرل متعلق به دوره ساسانی است. کویرها و بیابان های ایران

غار مر خشت، استان کرمانشاه، بیستون، چشمه سهراب، حسین آباد

غار مرد، کرمانشاه، ارتفاعات بیستون، (بهزاد جمشیدی فر)

غار مُردگان: این غار در روستای دریژان شهرستان دورود قرار دارد. در داخل غار استخوان‌های زیادی وجود دارد که به خاک تبدیل شده است و به دلیل وجود گرد و خاک زیاد باید برای ورود به غار از ماسک و تجهیزات کوهنوردی استفاده نمود. از شایعاتی که در خصوص این غار وجود دارد این است که گفته می‌شود در زمان حمله مغول افراد زیادی به این غار فرار کردند و در همان جا از دنیا رفتند و یا گفته می‌شود که اهالی منطقه اجساد یا کسانی که در حال مرگ بوده‌اند را در این غار رها می‌کردند که با توجه به موقعیت و دسترسی غار این گفته صحت ندارد. گروه صنعتی پاکمن 

غار مردیو این غار در ۱۵ کیلومتری جاده کرمانشاه - بیستون - نزدیکیهای روستای چالابه سمت چپ مسیر ابتدایی پراو - واقع در پشت کارخانه سیمان غرب قرار دارد احتمالا به دلیل دهشتناک بودن این غار بومیان این منطقه به آن غار مر دیو می گویند.وبلاگ بیستون
غار مر سلیمان (مر طویله) استان کرمانشاه، بیستون، چشمه سهراب، حسین آباد

غار مرغ بند، استان البرز، طالقان، شمال شرق روستای ناریان (30 کیلومتری شمال شرق شهرک)

غار مردودر، کرمانشاه نام انگلیسی: Mardodar Cave  
این غار در دامنه کوه بیستون و در قسمت شمال شرقی غار شکارچیان قرار دارد. این غار بیست متر عمق و در حدود یک صد و هفتاد متر مربع وسعت دارد. ارتفاع سقف غار نیز بین یک تا سه متر است. غار مردودر دارای دو دهانه است. دهانه اصلی در جهت جنوب ـ جنوب غربی، مشرف بر دره‌ای پر شیب و کم عرض است و به پرتگاهی منتهی می‌شود. دهانه دیگر غار در جهت شرق ـ جنوب شرقی، مشرف به راهی است که به غارهای مرآفتاب و مرتاریک منتهی می‌شود.
 ابزارهای شناسایی شده از این غار عبارتند از: ابزارهای روتوش شده، سنگ مادر، خراشنده‌های جانبی و خراشنده‌های متقارب، تراشنده‌های کنگره‌دار، تراشنده‌های دندانه‌دار و سوراخ کننده‌ها. ابزارهای به دست آمده از این غار مربوط به دوره موستری و زارزی است.
 غار مردود در مرتفع ترین غار با بقایای دیرینه سنگی در بیستون است. این غار 20 متر عمق و حدود 170 متر مربع مساحت دارد. ارتفاع سقف غار بین 1 تا 3 متر است. غار مردودر دو دهانه دارد؛ دهانه اصلی در جهت جنوب- جنوب غربی مشرف بر دره ای پر شیب و کم عرض است که به پرتگاهی منتهی می شود. دهانه دیگر ار در جهت شرقی- جنوب شرقی مشرف بر کوره راهی است که به غارهای مرآفتاب و مر تاریک منتهی می شود. دهانه شرقی غار بر اثر ریزش دیواره در اعصار گذشته به وجود آمده است که لایه ای از سنگریزه به ضخامت 3 تا 5 سانتی متر کف غار را پوشانده است. کویرها و بیابان های ایران

غار مر طلسم، کرمانشاه،نادر منتظری

غار مرمر (مادر شاپور،) بیشاپور نام انگلیسیMarmar Cave 
این غار، در سمت شرقی «غار شاپور» و در نقطه مرتفعی واقع گردیده و به دلیل وجود سنگ‌های مرمر زیبایی در ورودی آن، به «غار مرمر» معروف است. همچنین به علت نزدیکی این غار به غار شاپور، شایع است که مقبرة ماده شاپور اول در آن قرار دارد .
راهیابی به این غار، به واسطه صخره‌های عظیم سنگی بسیار مشکل و مستلزم استفادة کامل از طناب و میخ کوبی و ورزیدگی افراد بازدید کننده است. دهانة غار، سنگ‌چین دستی به ارتفاع 5 متر می‌باشد. جنس سنگ‌های کوه آهکی و از نوع کوارتز و بسیار زیباست. به واسطة ریزشی عظیم که در درون این غار صورت گرفته تخته سنگ‌های آن، به شکل نامنظم و در هم و بر هم درآمده است و شعبة اصلی آن، به طرف سمت راست به بالا می‌رود .
بازدید از انتهای این غار، در اثر ریزش فوق‌العاده و سنگ‌های خرد ناپایدار، بدون وسایلی مانند نردبان‌های بلند، غیرممکن است .
 
ابتدای دهانة غار، سنگ‌چین است و به نظر می‌رسد که در روزگاران گذشته انسان‌هایی درون آن می‌زیسته اند و اگر حفریاتی در آن صورت گیرد، این موضوع روشن خواهد شد. کویرها و بیابان های ایران

غار مزداوند،   Mazdavand cave استان خراسان رضوی، سرخس، شمال شرقی منطقه مزداوند - گزارش باشگاه اوج مشهد

غار مزدوران (مزداوند، شهرستان سرخس ) -  (ویکی پدیا)نام انگلیسی : Mozdoran Cave 
این غار در دو کیلومتری شرق قریة «مزدوران» شهر مشهد و در ارتفاعات «چاهک» و «شورلق» واقع شده است. قدمت این غار به هزاره دوم پیش از میلاد می‌رسد و با شمارة 652 در ردیف آثار تاریخی به ثبت رسیده است. غار مزدوران در 95 كیلومتری جاده مشهد – سرخس و در 3 كیلومتری مزدوران واقع است. دهانه غار در میان تخته سنگی رو به مشرق قرار دارد. عرض ورودی آن 2 متر و ارتفاع آن 5/2 متر است. این غار كه از نظر وسعت ، غار بزرگی محسوب می شود ، دارای 100 متر طول و 50 متر عرض و 20 متر ارتفاع است. ستون های استالاگمیت متنوع اما در تعداد كم در این غار یافت می شود. درون غار خشك است و برای تهیه آب باید از چشمه بزرگی كه در نزدیكی غار وجود دارد، استفاده كرد. در نزدیكی مزدوران چشمه های آب گرم معدنی نیز وجود دارد. این غار كه قدمت آن را تا هزارة‌ دوم پیش از میلاد تخمین می زنند در ارتفاعات چاهك و شورلق واقع شده است. کویرها و بیابان های ایران

غار مزرعه،  واقع در حومه شهرستان بخش سیه چشمه، آذربایجان غربی،  اسامی غارهای ایران- کارگروه غارشناسی ایران

غار مزنگان، شهر مزدوران، طول غار 600 متر، (1353 ایرج شیبانی)

غار مژاره، ایلام، آبدانان، سراب باغ (جنوب آبدانان، بطرف مورموری)، روستای مژار، در نزدیکی دریاچه های دو قلوی سیاه گاو (آرش)

غار مس (خونگاه، آب‌سیاه، یاسوج) - (ویکی پدیا) نام انگلیسی Mes Cave 
این غار در حوالی روستای «خونگاه» از توابع شهرستان سی‌سخت واقع شده است و دهانه‌های متعددی دارد. بررسی‌ها نشان می‌دهند که در دورة ساسانیان، از این غار مس و کبالت استخراج می‌کردند و اکنون نیز به وسیلة ادارة معادن و فلزات تحت بررسی است. کویرها و بیابان های ایرن

غار مسجد، استان یزد، ارتفاعات کذاب، کوه مسجد
غار مظفر سهلک، استان فارس، 65 کیلومتری جاده داراب به بندرعباس، بخش رستاق، دشت سلطان آباد، روستای گورخر، روستای سهلک

غار معدن پدا، بردسیر، کرمان،  اسامی غارهای ایران- کارگروه غارشناسی ایران

غار مغاره شیخ علی، نقش رستم نام انگلیسیMghare Sheikh Ali Cave 
در پنج کیلومتری شرق نقش رستم، به موازات ویرانه‌های استخر، غاری که به «مغاره شیخ علی» معروف است قرار دارد .
درون غار، نبشته‌هایی به زبان پهلوی وجود دارد که به علت وضوح خطوط پهلوی آن‌ها، باستان‌شناسان به خواندن آن‌ها توفیق یافته‌اند. این نوشته‌ها مشتمل بر نام و عنوان 9 بنای شاپور اول و شرح هنرنمایی این شهریار در تیراندازی است .
 
تیرانداز در حضور بزرگان کشور تیری را به سوی قله کوهسار پرتاب کرده است. از گوشه این غار، راهی باریک و دشوار به بالای تنگنای کوه می‌رود و به محوطه‌ای کوچک می‌رسد که یک درخت بید روی آن سایه افکنده و مزار عارفی به نام «شیخ علی» در آنجا قرار گرفته است. کویرها و بیابان های ایران

غار مغان، در جنوب شرق مشهد و در دره دامغان (ویکی پدیا) - (کویرها و بیابان های ایران) - (بازدید مجازی از دهانه غار مغان) - (سایت غارنوردی در ایران)

غار مغستان، استان یزد، ساغند، مغستان کوچک، دامنه کوه سیاه

غار مکری قرآن، استان آذربایجان غربی، بوکان، روستای خراسانه

غار ملحدو، بیارجمند نام انگلیسیMolhedoo Cave 
این غار، که در بخش بیارجمند شهرستان شاهرود واقع شده است، از جمله غارهای تاریخی استان سمنان است که در آن آثاری از قرن ششم هجری قمری، مربوط به اسماعلیان، مشاهده شده است. این غار توسط آقای حسن رضوانی از باستان‌شناسان سازمان میراث فرهنگی کشف گردیده است. غار یا قلعه ملحدو (ملحدین) از نظر موقعیت جغرافیایی بردامنه کوه تیره رشته کوهی در جنوب غربی ستای دزیان وبا امتداد خاوری و باختری که با رشته های فرعی جنوب دامغان پیوستگی داردقرار گرفته است . این قلعه جزو دژهای رشته کوه های البرز نیست ولی از آن جا که آخرین قلعه ای است که در این ناحیه در تصرف اسماعیلیان بوده؛ اهمیت زیادی دارد. کویرها و بیابان های ایران

غار ملک، قاین نام انگلیسیMalek Cave 
این غار در 43کیلومتری غرب قاین در پشت روستای خنجوک واقع است. کف غار انباشته از رسوبات و دیواره از جنس توروس است 40متر عمق داشته و عرض متوسط آن 3متر .بلندی آن 5/2می باشد . دهانه غار رو به شرق و در5متری از کف رودخانه قرار گرفته است چشمه آبی در غرب غار جاریست که شرایط زیستی را در گذشته برای انسانهای غارنشینی فراهم نموده است به توجه به نزدیک بودن به چشمه آب و مهیا بودن تمامی شرایط زیست احتمال وجود آثاری از دوران پیش از تاریخ در آن زیاد است. کویرها و بیابان های ایران

غار ملک، ایلام، زرین آباد (پهله)، روستای آکره بید (اگری بید)، ارتفاعات کبیر کوه

غار ملوسان، نهاوند، همدان،  اسامی غارهای ایران- کارگروه غارشناسی ایران

غارهای كوه ملوس باغات، هرمزگان،  اسامی غارهای ایران- کارگروه غارشناسی ایران

غار ملومار دره سی، مشگین شهر، اردبیل،  اسامی غارهای ایران- کارگروه غارشناسی ایران

غار ممتاز مرودشت فارس - سایت انجمن غار و غارشناسی ایرانیان

غار مموشا، کرمان،  اسامی غارهای ایران- کارگروه غارشناسی ایران

غار منج، شهرکرد نام انگلیسی: Manj Cave  
این غاردرمسیر روستای منج به قلعه مدرسه واقع میباشدومورداستفاده انسانهای اولیه غار نشین بوده که دراین غار ابزارآلات تیغه های ساده ودندانه دارنوک پیکان سنگی ودرفش بدست آمده است. جهت انحراف رودخانه منج و دور نمودن آن از تاسیسات جانبى سد، طرح احداث یک رشته تونل در دستور کار قرار گرفت. غار کوچک منج در هنگام حفارى این تونل پدیدار گشته است.فضاى داخلى این غار داراى هندسه منظمى نبوده و به صورت یک تک حفره(
single passage ) گنبدى شکل در مرز بین مارنهاى آهکى سفیدرنگ(chalk ) با آهکهاى مارنى بوجود آمده است. در این غار هیچ گونه غار نهشته یا پدیده هاى انحلالى رایج در غارهاى دیگر مشاهده نگردید. کف غار پوشیده از سنگهاى ریزشى حجیم بوده است که به احتمال قریب به یقین این سنگها پس از پیشرفت انحلال در سقف و ریزش آن در کف غار جاى گرفته اند. بر روى این سنگهاى ریزشى لایه اى از ورقه هاى سفید رنگ و نازک ژیپس و ذرات غیر قابل حل و ریزدانه قرار گرفته بود. با میل به سمت انتهاى غار و ترازهاى پایین، جریان بسیار آرام آب در لابلاى سنگها وجود داشت. در مورد منشا آبهاى هیدروترمال موجود در غار باید گفت که بى شک این آبها از طریق زون خرد شده گسل منج از اعماق به سمت ترازهاى بالاتر صعود کرده اند. کویرها و بیابان های ایران

غار منو، لرستان - توضیحات بیشتر

غار موخور،  واقع در حومه شهرستان بخش سیه چشمه، آذربایجان غربی، اسامی غارهای ایران- کارگروه غارشناسی ایران 

کر موری(غار موری)، روستای شاه بهرام کهکیلویه و بویر احمد - این غار دوقلو بوده و در گذشته در ایام زمستان دامداران منطقه برای نگهداری دامهای خود از آن استفاده می کردند.وبلاگ شاه بهرام
غار مولتان، سیستان و بلوچستان، سراوان، بخش زابلی (غرب سراوان)

غار میان لائون میانلانون (گلوچه‌بالا، کلوچه‌بالا)، انجدان نام انگلیسی: Mian Laoon Cave  
 این غار که در حوالی انجدان واقع شده است دارای دو مدخل عمودی و مایل می‌باشد. دهانة مایل این غار 3×3 متر است، که با شیب تندی تا پلة اولِ درون غار، در حدود 5/14 متر فاصله دارد. ارتفاع سطح پلة اول تا کف غار 5 متر است که به محوطة اصلی غار می‌رسد. سطح این محوطه به شکل مربعی با وسعت تقریبی 600 متر مربع می‌باشد و ارتفاع آن 23 متر است. طول این غار بیش از 50 متر است و یکی از غارهای دیدنی و جالب منطقه به شما می‌رود. کویرها و بیابان های ایران

غار مومیایی،  در سفیدكوه نصرآباد بین روستای اشكفت و هوش،  اسامی غارهای ایران- کارگروه غارشناسی ایران

غار میدان پراو، کرمانشاه - پراو - سایت غارنوردی در ایران

غار میدانک، اسارا کرج حسین بوئینی سایت غارهای ایران

غار میر احمد، مهریز یزد حسن انتظاری سایت غارهای ایران -سایت غارنوردان یزد

غار میراوی، کرمانشاه -  (بهزاد جمشیدی فر)

غار میرجان، زنجان، دهانه غار در بالای كوهی به ارتفاع 2300 متر و در شمال روستا واقع شده است كه دهانه سوراخی به قطر 50 سانتیمتر و بسیار تنگ است.وبلاگ میرجان

غار میر داود، آذربایجان غربی، ارومیه، صومای برادوست

غار میرزا کرمان - سایت انجمن غار و غارشناسی ایرانیان- سایت غارنوردی در ایران - گزارش نقشه برداری در سایت انجمن غار و غارشناسی تبریز

غار میر سمیع دشت بیاض، خضری دشت بیاض خراسان جنوبی - سید عارف موسوی دشت بیاض سایت غارهای ایران

غار میر شکار، چهار محال و بختیاری - سعید محمدی سایت غارهای ایران

غار میرمَلاس: غاری در دامنه کوه سَرسُرخین در نزدیکی کوهدشت لرستان که در آن شواهد زندگی انسان از دوران میان‌سنگی (حدود ۱۵٫۰۰۰ تا ۱۰٫۰۰۰ سال پیش) به دست آمده است. در این غار نقاشی‌های فراوانی از شکارچیان و بُز و گوزن و حیواناتی همچون روباه و نیز اشکال گوناگون بر دیواره غار برجای مانده است.  همشهری آنلاین  

غار میش کوهی کوه پرویز حاچی آباد زرین شهرستان اردکان استان یزد - وبلاگ گروه کوهنوردی سالار یزد (کسنویه)
غار میل : یکی از غار های آبی شهرستان اقلید است . که در کوه های منطقه کافتر واقع می باشد. سایت اطلاع رسانی شهرستان اقلید

 غار ناروان میامی،گزارش و عکس های حمیدرضا صائمی پور سایت غارهای ایران

غار نازنین، مسیر قله انیسه، آلاشت -غار زیبای نازنین در مسیر قله زیبا و بکر اونیسه در منطقه آلاشت از توابع شهرستان سوادکوه در استان مازندران قرار دارد که یکی از قلل دور افتاده و از نظر طبیعی بکر و دست نخورده البرز مرکزی محسوب می شود. جهت صعود به این قله صخره ای زیبا و غار نازنین که در مسیر قله قرار دارد از قائم شهر به سوی تهران در جاده فیروزکوه حرکت کرده پس از طی 43 کیلومتر و قبل از پلیس راه به جاده ای در سمت راست بر می خورید که شما را به روستای زیبای آلاشت می رساند. از ابتدای جاده تا روستای آلاشت 35 کیلومتر در جاده ای کوهستانی و پر پیچ و خم ادامه مسیر بدهید. قبل از آخرین پیچ منتهی به روستا (بعد از پارک جنگلی آلاشت) به جاده ای خاکی در سمت راست بر می خورید که روی تابلوی آن مسافت چند روستای ییلاقی قید شده است. روستای مورد نظر ما روستای اسب خانی است که مبدا صعود به قله است. برای رسیدن به روستا، جاده ای خاکی در حدود 19 کیلومتر را باید طی کنید . غار از دو حفره ایجاد شده در صخره تشکیل شده که دهانه حفره فوقانی در حدود 2 متر بالاتر از دهانه حفره پایین قرار گرفته و عمقی در حدود 2 متر دارد. نامگذاری غار به نام فرزند پیشکسوت کوهنوردی، استاد میر عمارتی انجام شده است. کویرها و بیابان های ایران

غار نباتی، (ندوشن در منطقه بین نصرآباد و ندوشن در 70كیلومتری یزد  توضیحات - عکسها در وبلاگ گروه سالار
 غار نره کانی، بین شهرستان های کرند و سرپل ذهاب منطقه گرمسیری استان کرمانشاه شکل گرفته،وبلاگ یوسف سوری نیا -نقشه غار در سایت غارنوردی در ایران
غار نِزل
: این غار در کوه نور (نیر) شهر دهدشت واقع شده است و دارای دو چاه ورودی به عمق 10 و 15 متر می‌باشد .

غار نساء علیا، استان البرز، طالقان، روستای نساء علیا

غارهای نمک آبرود(8غار) مازندران - سایت انجمن غار و غارشناسی ایرانیان
غار نمکدان قشم،
طولانی ترین غار نمکی جهان - پرتال سازمان منطقه آزاد قشم - سایت غارنوردی در ایران
غار نمکدان، شیراز -محمد کریمی سایت غارهای ایران
غار نمكی اسلام قلعه، خراسان، گزارش
غار نمکی اشتهارد،حسین بوئینی سایت غارهای ایران
غار نمکی دشتی (غارهای نمکی دشتی)،شاهین خردمند سایت غارهای ایران
غار ننج: واقع در 7 کیلومتری شرق بخش جوکار در شهرستان ملایر در روستای ننج 

غار نو (نودر آهنگ – اودرج)، رفسنجان، کرمان، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار نوچاه، بیجار، گیلان،  اسامی غارهای ایران- کارگروه غارشناسی ایران

غار نورچشمه، استان گیلان، در منطقه دیورش توتکاب (هیئت کوهنوردی کارگران استان گیلان)

غار نوشیروان، اسفراین نام انگلیسی: Noshirvan Cave  - غار انوشیروان اسفراین
این غار از غارهای ناحیة اسفراین است که در روستای «نوشیروان» واقع شده است. این غار ظاهراً در دورة ساسانیان مورد توجه بوده و از آن به نوعی استفاده می‌شده است. کویرها و بیابان های ایران

غار نوروز خان، ارتفاعات کرمانشاه- (بهزاد جمشیدی)

غار نِوِل : این غار در کوه گل در 20 کیلومتری منطقه سی‌سخت شهرستان دنا واقع شده است. غار نول با طول 80 متر دارای چند تالار پلکانی و انشعاب‌های مختلف بوده و از نظر زمین‌شناسی حائز اهمیت می‌باشد. ارتفاع دهانه غار از 3 تا 20 متر تغییر است. سقف و بدنه غار از سنگ‌های آهکی و قندیل‌های زیبایی پوشیده شده است. در عمق غار چند چشمه وجود دارد که از آن‌ها آب زلال و خنکی جاری می‌شود. دخالت‌های انسان پیرامون چشمه‌ها و قنات‌های اطراف این غار بیانگر استفاده از این مکان در دوره‌های گذشته بوده است. به نظر می‌رسد این غار در گذشته به عنوان پناهگاه موقتی مورد استفاده قرار می‌گرفته است - .گزارش پیمایش در وبلاگ محمد موسوی

غار نیاسر (سوراخ رئیس ( ، نیاسر -نام انگلیسیNyasar Cave 
غار دست کنده نیاسر در استان اصفهان، در 30 کیلومتری غرب شهر کاشان، و در بالای روستایی به نام نیاسر واقع است .
این غار دست کنده، درون سکویی وسیع و مسطح به نام تالار ساخته شده است. بخش جلویی این سکو دارای دیوارههای عمودی به ارتفاع 200 متر و مشرف به (روستا/ شهر) نیاسر است. سکوی مسطح و وسیع تالار حاصل رسوب گذاری چشمهای ماگمایی با آب دهی بالا بوده است که بعد از هزاران سال فعالیت و زایش سکو، در حال حاضر بنا به عوامل درون زمینی خشک شده است و شاید چشمه اسکندر، که خروجی آن در انتهای سکو قرار دارد، باقی مانده پایان یافته فعالیت فرایند آهکسازی آن باشد. اما آنچه که به این چشمه ماگمایی یا آهک ساز ارزش ویژه میدهد این است که در منطقه شهرستان کاشان چشمههای ماگمایی دیگری وجود داشتهاند که در حال حاضر چشمه فین نمونهای از آنهاست. اما آیا در مکانهایی مانند اَریسمان در نزدیکی بادرود، که هزاران سال پیش مکانی برای فلزکاری بوده است، چشمههای ماگمایی وجود داشته و آب مورد نیاز منطقه را تأمین میکردهاند؟ احتمالاً پاسخ مثبت است و باید به دنبال آثار آنها بگردیم و تغییرات آب و هوایی را در منطقه دخیل ندانیم. کویرها و بیابان های ایران  

غار نیایش، گرگان، داخل مناطق حفاظت شده سازمان محیط زیست،  اسامی غارهای ایران- کارگروه غارشناسی ایران

غار نیک استان گلستان - سایت انجمن غار و غارشناسی ایرانیان - گزارش اول -  گزارش دوم  -  گزراش استخوان ها -  گزراش اکتشاف

غار نی گیش (کمان گری)، حاجی آباد، هرمزگان،  اسامی غارهای ایران- کارگروه غارشناسی ایران

غار نِی نِه )  نِی دِه، نَدیده) این غار در تنگه‌ای به همین نام در منطقه حفاظت شده خائیز شهر دهدشت و در فاصله 20 کیلومتری شمال شرقی شهرستان بهبهان (استان خوزستان) قرار دارد. این غار که در ارتفاع 770 متری از سطح دریا واقع شده است، دارای 700 متر طول می‌باشد و طبق بررسی‌های انجام شده این غار در حدود 150 متر عمق در زیر زمین دارد. در داخل غار رطوبت زیادی وجود دارد و میزان اکسیژن آن بسیار پایین است. در داخل غار تالارها و مسیرهای فرعی بن‌بست به تعداد زیادی وجود دارد و به همین دلیل احتمال گم شدن زیاد است. در داخل غار چند گونه خفاش، هزارپا، انواع حشرات از قبیل سوسک و کنه وجود دارد .

غار وارواسی، کرمانشاه،  اسامی غارهای ایران- کارگروه غارشناسی ایران

غار وادار، استان گیلان، شهرستان رودسر، بخش کلاچای 

غار وان (آرد) کهلی، مشگین شهر، اردبیل،  اسامی غارهای ایران- کارگروه غارشناسی ایران

غار وانشان، گلپایگان اصفهان،وبلاگ روستای وانشان

غار وراء (جهرم ) -  (ویکی پدیا)   گزراش پیمایش 

غار ورد (ورد دلیگه)، استان مرکزی، جاده کمیجان به وفس، کوه قلینجه (قلنجه) 

غار ورزی کهلی، اردبیل،  اسامی غارهای ایران- کارگروه غارشناسی ایران

غار ور مر مربوط به دوران پارینه‌سنگی جدید است و در شهرستان کوهدشت، بخش رومشکان، دهستان رومشکان شرقی، روستای بازوند واقع شده و این اثر در تاریخ ۲۸ اسفند ۱۳۸۵ با شمارهٔ ثبت ۱۸۵۰۱ به‌عنوان یکی از آثار ملی ایران به ثبت رسیده است. ویکی پدیا

غار ورواسی(وارواسی)، کرمانشاه -نام انگلیسی: Varvasi Cave  
این پناه‌گاه سنگی در یازده کیلومتری شمال شرقی کرمانشاه، در دامنه کوه «ماسی» و در دره معروف به «تنگ کنشت » قرار دارد. این پناه‌گاه در سال 1960 م مورد گمانه‌زنی قرار گرفت. آثار به دست آمده از این گمانه به ترتیب قدمت از قدیم به جدید عبارتند از:
ـ تراشنده‌ها و سرپیکان‌های دندانه‌دار دوره میانی پارینه سنگی جدید.
ـ قلم‌های حکاکی، تراشنده‌ها، تیغه‌های روتوش شده و سرپیکان‌های دوره زیرین پارینه سنگی جدید.
ـ سنگ‌های مادر، ریز تیغه‌ها، چکش، قلم حکاکی، سوراخ‌کن‌های دوره فرا پارینه سنگی.
 بنا به تحقیقات انجام شده این پناه‌گاه سنگی محل مناسبی برای استقرار موقت شکارچیان بود. بقایای حیوانی مکشوفه نیز این امر را تأیید می‌کند. در میان استخوان‌های حیواناتی که آزمایش شده‌اند، تعداد زیادی بقایای استخوان حیوانات شکاری مانند گورخر، بزکوهی، بز و گوسفند اهلی نشده، گراز وحشی و کفتار وجود داشت. علاوه بر آن مقداری استخوان جوندگان کوچک جثه مانند موش کور و خرگوش نیز در میان بقایای استخوانی مشاهده شد. کویرها و بیابان های ایران

غار وزمه، استان کرمانشاه، غاری است باستانی در نزدیکی شهرستان اسلام آباد غرب که از لحاظ زیست باستان شناسی اهمیت دارد ودر اطراف آن آثاری از انسانهای نخستین کشف شده است. (محمد هادی جهانگرد)

غار وسط دل دل، گالیکش، گلستان،  اسامی غارهای ایران- کارگروه غارشناسی ایران

غار وشته، استان البرز، طالقان، روستای آرموت

غار وشنوه در دشت اردهال در 6کیلومتری روستای وشنوه در قم (ویکی پدیا (

غار وفس، استان مرکزی، کمیجان، وفس، دامنه کوهی در دشت انجمن

غار وقت ساعت، دورود -نام انگلیسی: Vaght Saat Cave  
در استان لرستان و به فاصله 20 کیلومتری جنوب شهر دورود ایستگاه راه آهن چم چید قرار دارد. از محل ایستگاه و به سوی شرق، داخل درهای که رودخانه گَهَر در آن جاری است، بعد از حدود 10 کیلومتر روستای بَرآفتاب قرار گرفته است. از برآفتاب پس از حدود 5/1 ساعت کوهپیمایی در دامنه کوه پَریز به دهانه غار وقت ساعت میرسیم.
غار در نزدیکی یکی از طولاتیترین و زیباترین درههای زاگرس به نام دره نگار قرار گرفته است. در دره نگار آب رودخانه گهر از سرچشمه آن، که دریاچه گهر است، جاری میشود. رود گهر یکی از شاخههای پر آب رودخانه دز است. عبور از دره وحشی نگا نیازمند 24 ساعت کوهپیمایی و مواظبت از خود در مقابل خرسهاست.
غار در فضایی با کانیهای آهکی به عرض 7 متر، طول 20 متر، و ارتفاع 8 متر پدید آمده است و در گوشه سمت راست آن مجرای چشمهای دائمی قرار دارد.
عاملی که این غار کوچک را منحصر به فرد ساخته، قطع و وصل آب چشمه آن در زمانهای معین است. به این ترتیب که پس از یک ساعت قطع آب دوباره آب از درون چشمه به آهستگی و با سر و صدا جریان مییابد و چشمه به اوج آبدهی خود میرسد، سپس میزان آبدهی کم شده و بار دیگر کاملاً قطع میشود. هر دوره قطع و وصل کامل آب حدود یک ساعت طول میکشد و منظمترین زمان عملکرد آن فصل پاییز است که آبدهی چشمه به حداقل میرسد. به نظر میرسد علت قطع و وصل آب تراکم بخار آب در اعماق که به علت گسلی فعال است. همین که تراکم بخار به حدی معین میرسد، فشار ناشی از آن آبهای بالایی را به سطح میراند و آب چشمه شروع به خارج شدن میکند. خروج آب ادامه مییابد تا آن که فشار تراکمی برای بالا راندن آن ناکافی شود، آن گاه خروج آب قطع میشود و به این ترتیب قطع و وصل ادامه مییابد. کویرها و بیابان های ایران

غار وله درق، اردبیل،  اسامی غارهای ایران- کارگروه غارشناسی ایران

غار ولی، قزوین -نام انگلیسی: Valy Cave  
غار ولی در پنج کیلومتری جنوب غربی روستای گشنه رود از بخش رودبار شهرستان با مختصات 55/52/ 49 طول شرقی و 20/34/36 عرض شمالی در ارتفاع 1620متری قرار دارد که حدود 250 میلیون سال قبل بر اثر انحلال سنگهای آهکی سازند روته تشکیل شده و متعلق به دوره پرمین و اواخر دوران اول زمین شناسی است.
این غار از نوع مرطوب بوده و دارای یک تالار اصلی و چند تالار فرعی به مساحت حدود یکصد متر و ارتفاع 20 متر است که هوایی ساکن و سرد دارد.
متاسفانه استالاکتیت ها و استالاکمیت ها ی بسیار زیبا و حجیم آن به دلیل دسترسی نسبتا آسان دستخوش تخریب سودجویان قرار گرفته و چکیده ها و چکنده ها ی فراوانی توسط غارتگران شکسته و به یغما رفته است.
بعضی شواهد از انسان زی بودن این غار در گذشته های دور نیز حکایت دارد. کویرها و بیابان های ایران

غار ولی آباد، پاکدشت، تهران،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار وی یا، استان البرز، ساوجبلاغ،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار ویران، استان البرز، طالقان، روستای گلیرد

غار ویرانی، خراسان رضوی - سایت غارنوردی در ایران
غار ویزنهار، لرستان، کوهدشت، رومشکان، کوه ویزنهارغار ویلا، در ناحیه " هلیلان " در دره رودخانه سیمره كه در ارتفاع حدود 900 متری از سطح دریا قرار گرفته است، در این منطقه در هفت نقطه آثار دوره پارینه سنگی میانه شناسایی شده است
.وبلاگ آوای شوط

غار هاچاقیه، مشگین شهر، اردبیل، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار هامانه (هامانه بخش خرانق شهرستان اردکان) یزد  

غار هامپوییل یا کبوتر  ویکی پدیا - سایت غارنوردی در ایران
غار هتزا (هنزاء)، استان یزد، ده فخرآباد

غار هرنج، استان البرز، طالقان، روستای هرنج

غار هستیجان، استان مرکزی، محلات، روستای هستیجان (شرق محلات)

غار هشتاد (مهریز) یزد -  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار هفتاد در (هفتاد)، بافت، کرمان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار هفتاد ملا : این غار در روستای روپس دهستان تمین در بخش میرجاوه شهرستان زاهدان قرار دارد. در 20 کیلومتری روستای تمین در دامنه ارتفاعات مشرف به روستا، یک حفره وجود دارد که در آن یک نمونه از گورستان‌های منحصر به فرد دوران اسلامی به نام گورستان هفتاد ملا قرار گرفته است و حدوداً 50 متر مربع مساحت دارد. قبرهای این گورستان به صورت پلکانی ایجاد شده‌اند. سایت گروه صنعتی پاکمن

غار هفت تنان، دزفول، گزارش گروه بزرگ تاریانا
غار هفت خانه
: خلخال  ا یدی اولر در جنوب غربی شهر خلخال و شمال روستای گرمخانه و در ارتفاع حدود 1600 متر از سطح دریا واقع است. این غار در فاصلة 20 كیلومتری شهر خلخال قرار دارد و بوسیلة جادة آسفالته كه از كیلومتر 16 جاده خلخال- هشتجین بطرف غرب (روستای گرمخانه) منشعب می شود به شهر خلخال مربوط می شود. سایت اطلاع رسانی میراث فرهنگی اردبیل - کویر های ایران
غار هفت خم تله سیاه،موقعیت اثر: شهرستان املش، بخش رانكوه، دهستان سمام، جنوب شرق روستای سیاه كوه، غار باستانی هفت خم تله در یک کیلومتری جنوب شرق روستای سیاه کوه در بالای صخره ای طبیعی واقع شده است در شرق این غار، کوه هفت خم تله در غرب آن دیوار صخره ای و بعد از آن باغات فندق اهالی روستای سیاه کوه و در جنوب آن محوطه حسن زمین یا حاصل زمین و در شمال غرب آن روستای سیاه کوه و در شمال آن محوطه تاریخی لسین سر قرار داشته. این غار در بالای دامنه صخره ای سنگی است که عمق ارتفاع آن تا پای دره سیاه کوه حدود 6 متر می باشد. دهانه غار در سمت جنوب بوده و به نظر می رسد جلوی غار با قلوه سنگ های رودخانه ای بسته شده که به مرور زمان باز گردیده است
. پرتال میراث فرهنگی گیلان

غار هفت غار نیشابور، باغ رود - روستی غار - گزارش باشگاه احد خراسان
غار هفت محراب امام زاده ازناو، همدان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار هَلیلان: غارهایی در حاشیه رود سِیمره که در آن شواهدی از زندگی انسان در دوره پارینه‌سنگی بالایی (حدود ۴۰٫۰۰۰ تا ۱۵٫۰۰۰ سال پیش) به دست آمده است فرهنگ نامه ایران .

غار همه کسی، استان همدان، 64 کیلومتری شمال شرقی شهر همدان، روستای همه کسی امیر حسین قویمی سایت غارهای ایران
غار همه لون، تهران - سایت کویرها و بیابان های ایران
غار همیان، استان لرستان، دو كیلومتری شمال همیان كوهدشت

غار هنامه، خراسان شمالی، شیروان، جنوب دهستان سیوکانلو

غار هندج، استان مرکزی، روستای هندج، کوه تخت (شمال غربی کوه قوزی قشلاق)

غار هندل آباد یا اوله مشهد -   Hendelabad caveگزارش باشگاه اوج مشهد -غارنوردی در ایران
غار هندودر، استان مرکزی، شازند، جنوب غربی شهرستان سربند، کوههای هندودر

غار هنزا (روستای فخرآباد) یزد   

غار هوایی : در یک کیلومتری شمال شرقی روستای تراب علیا غاری وجود دارد که به واقع شدن در ارتفاع 100 متری از زمین، به آن اشکفت هوایی می‌گویند. این غار راهی سخت و پرتگاهی خطرناک دارد. در قدیم در دامنه پرتگاه کوه جای پا به وسیله چکش و مته در صخره کنده‌ شده است و اهالی محل از این طریق از غار با زحمت بالا می‌رفتند. در داخل غار نیز انباری با سنگ و گل ساخته شده است. در گوشه‌ای از این غار به ارتفاع 1/5 متر چاله یا اجاقی دیده می‌شود که آثار دود آن تمام فضای غار را فراگرفته است. این غار مانند دیگر غارهای استان محل زندگی انسان‌ در پیش از تاریخ بوده است .

 غار هوتو: غاری در جنوب بهشهر که در آن شواهدی از زندگی انسان در دوره پارینه‌سنگی بالایی (حدود ۴۰٫۰۰۰ تا ۱۵٫۰۰۰ سال پیش) و میان‌سنگی (حدود ۱۵٫۰۰۰ تا ۱۰٫۰۰۰ سال پیش) به دست آمده است فرهنگ نامه ایران

غار هوشی،سایت فرهنگسرا
غار هومکه، همدان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار هومیان: غاری در شمال کوهدشت لرستان که در آن شواهدی از زندگی انسان در دوره پارینه‌سنگی میانی (حدود ۱۰۰٫۰۰۰ تا ۴۰٫۰۰۰ سال پیش) به دست آمده است. بر دیواره این غار نقاشی‌های متعددی از حیوانات و صحنه شکار کشیده شده است فرهنگ نامه ایران .

غار هوهوه (روستای گل‌افشان شهرستان مهریز) یزد  

غار هیزج، همدان - سایت غارنوردی در ایران

غار هیلدو: این غار در نزدیکی روستای شوراب شهر ساری واقع شده است  

غار هواشانق، خلخال، اردبیل،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار هیو یا واسوار - هشتگرد کرج - سایت انجمن غار و غارشناسی ایرانیان

غار یاخته: غاری در نزدیکی خرم‌آباد لرستان که در آن شواهدی از زندگی انسان در دوره پارینه‌سنگی بالایی (حدود ۴۰٫۰۰۰ تا ۱۵٫۰۰۰ سال پیش) به دست آمده است فرهنگ نامه ایران .

غار یادخمه وراینه، نهاوند، همدان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار یاریم قیه، آذربایجان غربی، ماکو، مرز ایران و ترکیه

غار یاغی اسکول، مازندران، تنکابن، دره سه هزار، روستای سربالان

غار یاغی لوکا، رامسر  - نام انگلیسی: Yaghi Luka Cave  
غار یاغی لوکا در شمال غربی رامسر در استان مازندران واقع است. روی این کوه چاهی است که دیواره داخل آن را سنگ چیده اند. دهانه این چاه که در محل به " یاغی لوکا" ( سوراخ راهزنان) معروف است حدود سه متر می باشد. بر اساس باورهای محلی این چاه و راه فرار و گریز اهالی دژ ایلمیلی تا ساحل دریا که آن زمان چسبیده به دیوار کوه بوده است ادامه داشته است. در زمانی این کوه پناهگاه راهزنان و دزدان شد. کاربرد واژه دژ و دز در زبان گیلکی نشان می دهد که دژها و قلعه های زمانی که از سوی امیران محلی به حال خود وانهاده می شد به پناهگاهی برای دزدان تبدیل می شده است. از این روست که میان آن دو پیوند خورده است .
در داستان های بومی همین مکان که زمانی دژ بوده است به پناهگاه دزدان و یاغیان و سرکشان ضد دولت ها و امیران محلی تبدیل می شود. یاغی لوکا به معنای سوراخ و پناهگاه متمردان و طغیانگران ضد امیران و حاکمان است. با توجه به افسانه های بومی و بارگاه آقاجان گل باید بپذیریم که ایلمیلی و غار آن روزگاری دژی محکم و استوار بوده است و چنان که داستان ها و افسانه های دیگر از جنگ هفت ساله آن حکایت می کند می بایست بپذیریم که این دژ مکانی برای کسانی بود که با در اختیار گرفتن آن بر ضد دولت ها و حکومت های وقت قیام کرده و از سوی آنان به عنوان یاغی تلقی شده و جنگ های بسیاری برای تصاحب آن صورت گرفته است .
این غار می تواند راه گریزی از دژ برای کسانی بوده باشد که می خواستند به طریقی آب و نانی فراهم آورند و یا هنگام فروپاشی و تسخیر قلعه از آن بگریزند. بنابراین می بایست پایان آن را در نزدیک های دامنه و به سوی دشت جست وجو کرد که به علل مختلف روی آن را پوشانده اند. رای ایلمیلی و دژ و نیز غار یاغی لوکا اشعار و چکامه های چندی سروده اند که معروف ترین آن چکامه شادروان مهندس سید مرتضی روحانی از وابستگان و خویشان مرحوم فلسفی است. کویرها و بیابان های ایران

غار یافته : این غار در 25 کیلومتری جنوب غربی شهر خرم‌آباد بر سر راه کوهدشت در محلی به نام «سولیزه» در دامنه «کوه یافته» واقع شده و سطح داخل آن در حدود 40 مترمربع است. آثار و ابزار بدست آمده از این غار مربوط به پالئولیتیک است. در محدوده غار چهار کانون مهم آتش کشف شده است و تاریخ سکونت در این غار تا 45 هزار سال پیش از این می‌تواند باشد و با بررسی‌هایی که انجام شده است 25 هزار سال پیش سکونت در این غار به اثبات رسیده است. (وبگاه سراسری گروه صنعتی پاکمن) - اطلاعات سایت کویرها و بیابان های ایران
غار یخ، اصفهان، اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار یخ، دنا  - نام انگلیسی: Yakh Cave  
این غار در ارتفاع 3850 متری كوه دنا مابین دو قلة معروف به نامهای قدوس و بیژن واقع شده است و یكی از غارهای دیدنی ایران است این غار به وسیله كوهنوردان فارس در مرداد 1346 كشف گردیده است. درون غار ستونی از یخ به ارتفاع 80 متر و قطر 14 متر دیده شده است و در انتهای غار دریاچه زیبایی مملو از قطعات یخ شناور مشاهده گردیده كه بسیار جالب است. بازدید از این غار احتیاج به وسایل فنی دارد و بدون طناب ورود به این غار غیر ممكن است. کویرها و بیابان های ایران

غار یخ (شیرکوه) یزد -  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار یخ، استان کرمان، جوپار

 غار یخچال، استان گلستان، کردکوی، دهکده ییلاقی درازنو

غار یخچال، استان مرکزی، غرب اراک، رشته کوه راسوند (دو خواهران)، کوه شهباز

غار یخدان، بردسیر، کرمان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار یخدان، گرگان، داخل مناطق تحت مدیریت سازمان،  اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار یخگان : این غار در منتهی الیه جنوب شرقی شهرستان خلخال در ضلع غربی رشته فاسوله داغ (تالش) و در ارتفاع حدود 2400 متری از سطح دریای آزاد واقع شده است. فاصله غار یخگان از مركز شهرستان خلخال حدود 77 كیلومتر است. دسترسی به غار از طریق جاده شوسه به طول 74 كیلومتر و 3 كیلومتر راه پیاده رو امكان پذیر است. سایت اطلاع رسانی میراث فرهنگی اردبیل - اطلاعات سایت کویرها و بیابان های ایران
غار یخ مراد - استان البرز -  ( ویکی پدیا) و (اطلاعات سایت کویرها و بیابان های ایران)

 غار یخی (کوهرنگ شهرکرد) - (ویکی پدیا) این غار از معدود غارهای منحصر به فرد استان است که در ارتفاع صعب‌العبور دیواره شمالی منطقه حفاظت شده دنا و در جنوب روستای خفر واقع شده است. از خصوصیات بارز این غار وجود قندیل‌های یخی در تمام فصول سال به ویژه در فصل تابستان است و به همین سبب سالانه پذیرای تعداد زیادی از علاقه‌مندان به غارنوردی و کوهنوردی می‌باشد .

غار یخی انگول، قزوین -نام انگلیسی : Yakhi Angol Cave 
غار یخی انگول هم با مختصات 15/51/49 درجه طول شرقی و 58/11/36 عرض شمالی در سه کیلومتری شمال روستای دینک از توابع بخش کوهین و ارتفاع 1972 متر از سطح دریا واقع شده است .
دسترسی به غار تا حدودی مشکل و ورود به آن به خاطر شیب تند و طبقات مختلف بسیار سخت است. وجود یخ های فراوان در دیواره ها و کف غار موجب سرمای شدید هوای درون آن شده و از ویژگی های ممتاز غار به شمار می رود. به لحاظ زمین شناسی غار انگول در اثر لغزش سنگ های دولومیتی بخش غربی قله کوه انگول به وجود آمده و از دسته غارهای انحلالی نیست. سن این غار بعد از تریاس مربوط به دوران دوم زمین شناسی بوده و تحت تاثیر فعالیت و حرکات تکنونیکی منظم ایجاد شده است. کویرها و بیابان های ایران - غارهای ایران
غار یخی چما، چلگرد -نام انگلیسی : Chama Cave 
در فاصله 25 کیلومتری چلگرد در نزدیکی روستای شیخ علیخان یکی از نادرترین و اعجاب‌انگیزترین غارهای منطقه به نام غار یخی چما با قندیل‌های فراوان یخی واقع شده است . از زیر یخ های این غار چشمه‌ای یا آب سرد در جریان است که نهایتاً به سد کوهرنگ می‌ریزد . قرار گرفتن در دره‌های عمیق و انباشت حجم برف‌های چندین ساله در این مکان سبب شده قندیل‌های یخ و توده‌های عظیم برف به صورت دایمی و در تمام فصول سال باقی بمانند . قرار گرفتن در دره‌های عمیق و انباشت حجم برف‌های چندین ساله در این مکان سبب شده قندیل‌های یخ و توده‌های عظیم برف به صورت دائمی و در تمام فصول سال باقی بمانند . سطح وسیع برف در غاریخی چما محلی برای تفریح و سرگرمی جوانان و نوجوانان عشایری منطقه چما شده که علاوه بر این، در سال‌های اخیر مسابقات اسکی تابستانه کشور نیز در این محل برگزار می‌شده است .
با این حال غار یخی چما در شهرستان کوهرنگ که به بزرگترین منبع آب شیرین ایران نیز شهرت دارد، یکی از بی‌نظیرترین و کم‌نظیرترین نقاط گردشگری ایران است که برای بسیاری از گردشگران ناشناخته مانده است. کویرها و بیابان های ایران

غار یخی ماربره، فارسان -فواد رضاپور-نام انگلیسی : Marbareh Ice Cave 
یخ سبز و بلور و لایه های مختلف یخهای کهنه ، مانند تنه درختان کهنسال نشانی از قدمت این غار یخچالی عظیم است .قدمت یخ، خشکی و درجه سختی یخ تشکیل دهنده این غار چیزیست که آنرا از تونل های برفی ایجاد شده در سایر یخچالها که اغلب تا اواسط تابستان عمر میکنند متمایز میکند . هنوز آمار دقیقی از این غار های برفی در دسترس نیست و تعدادی اندکی شناخته شده اند مانند تنگ برفی اشترانکوه .غار برفی دنا ، تنگ سیدان و غار برفی چما که پیش از این به عنوان بلند ترین غار برفی ایران معروف بود . اما غارو یخچال کشف شده فوق با اندازه گیری های دقیق با جی پی اس حدود 2800 متر طول و 700 متر ارتفاع آنهم در خشک ترین موسم سال ، بی شک بزرگترین پدیده از این نوع در ایران و احتمالا خاورمیانه است
روی غار کاملا با سنگ و خاک پوشیده شده و از بالا دبده نمیشود .در داخل غار رودی جریان ندارد و دمای هوا زیر صفر است . یخها کاملا مستحکم و مناسب جهت ایجاد کارگاه با پیچ یخ و یخ نوردی هیجان انگیز در تمام ابعاد غار است .برای دسترسی به این غار باید جاده فرعی که از شهر فارسان به سمت روستای دو آب صمصامی میرود را ادامه دهید واز میانه های راه وارد مسیر خاکی عشایری شوید که تا چشمه بزرگی موسوم به چشمه ماربره امتداد می یابد . از چشمه به سمت شرق وارد تنگه شوید. غار در ارتفاع 2500 متری قرار دارد. حرکت در این مسیر نیاز به آمادگی جسمانی بالا و آشنایی با تکنیکهای کوهنوردی حرفه ای دارد. کویرها و بیابان های ایران

غار یرشلمان )کهن ترین غار باستانی گیلان) یکی از نقاطی که مطالعات اخیر دیرین باستان شناسان وجود شواهد استقراری را در آن تایید نموده غار سنگی یرشلمان است. این غاردر بین روستاهای یرشلمان و جاران از توایع بخش دیلمان شهرستان سیاهکل و در حدود 450 متری شمال جاده ارتباطی این دو روستا در شیب صخره ای کوه و در ارتفاع 1719 متری از سطح آبهای آزاد قرار گرفته است. این پناهگاه رو به سمت جنوب و مشرف بر جاده شوسه واقع شده است .سایت باستان شناسی گیلان

غار یکه چاه دلیجان،  همشهری آنلاین و کویرها و بیابان های ایران

غار یکه دام دام (دام دام بزرگ ( ، استان مرکزی، تفرش، فرمهین، روستای تلخاب فراهان (31 کیلومتری شمال فرمهین (

غار یل چشمه علیا (دلمه ( ، کلاله، گلستان،   اسامی غارهای ایران - کارگروه غارشناسی ایران

غار ییجت (معصوم ( ، استان خراسان شمالی، جاده بجنورد به شیروان، روستای اسفیدان

 

نویسنده:جلال زارعی بهار 92 (این آدرس ایمیل توسط spambots حفاظت می شود. برای دیدن شما نیاز به جاوا اسکریپت دارید )

منیع: سایت انجمن غارنوردان

نظرات   

 
0 #2 مژگان 1396-05-15 16:03
سلام غار آزناو خلخال شرایط غارنوردی داره؟؟؟
بازگو کردن
 
 
+7 #1 علی حامدی 1392-09-26 18:16
با سلام غار انگشت لیس خمین جهت گنجاندن درلیست به شما معرفی می گردد . جهت مشاهده عکسهای مربوط به غار می توانید بهhttp://hamedi ali.blogfa.com مراجعه فرمایید
بازگو کردن
 

اضافه کردن نظر

افراد بی هویت جای در اینجا ندارند


کد امنیتی
تازه کردن

نمایش مسیر سایت

خانه غارنوردی لیست غار های ایران

  بخش تبلیغات

  جستجو

  • سنگ

  • غارنوردی

  • دوچرخه

  • کوه نوردی